De Ochtend 🇧🇪

_id 67e25dd10a59ce37f27b8a0f
datetime 2025-03-25 00:00:00
url https://www.vrt.be/vrtmax/luister/radio/d/de-ochtend~11-19/de-ochtend~11-30468-0/fragment~152a1538-e880-484c-b729-fd6330898e07/

 

Statements

idx statement score
0 Meer dan 1130 mensen zijn sinds vorige week woensdag al opgepakt in Turkije. 0.02
1 Mensen die protesteren tegen de arrestatie van Ekrem Imamoglu, de burgemeester van Istanbul. 0.85
2 En politieke tegenstrever van Turks-president Erdogan. 0.01
3 Ook journalisten die verslag uitbrengen van de demonstraties die zijn opgepakt. 0.01
4 Het gaat van kwaad naar erger en het is nog niet voorbij. 0.2
5 Wat wij ons gisteren afvroegen was, het blijft zo stil vanuit andere landen. 0.07
7 Dat vragen wij vandaag aan Dries Lesage, professor internationale politiek aan de Universiteit Gent en Turkije. 0.01
14 Ik denk dat dat heel veel te maken heeft met de nieuwe geopolitieke context in Europa. 0.01
15 Na de Russische invasie in Oekraïne drie jaar geleden. 99.93
16 En zo is er een sfeer in het Westen en vooral in Europa. 0.01
19 Het is het tweede grootste leger na de VS binnen de NAVO. 0.06
20 En Turkije heeft ook een heel grote en groeiende defensie-industrie. 0.06
21 En we weten, Europese legers zitten krap qua materieel, qua munitie. 3.36
22 En zo wordt er ook meer en meer naar Turkije gekeken. 0.02
23 Ja, en u zegt er al een paar zeer belangrijke dingen. 0.01
25 In welke mate speelt, wij waren daar net hier op de Westelijke Jordaan over, in welke mate speelt wat er zich in Gaza afspeelt momenteel ook een rol? 0.26
26 Ik denk in de relatie tussen het Westen en Turkije dat Gaza-Palestina een kleine rol speelt. 0.01
27 Belangrijker lijkt me Syrië, waar dus eind vorig jaar de Syriëse rebellen vrij onverwacht het Assad-regime hebben afgezet. 0.14
28 En het is duidelijk dat Turkije daar achter de schermen een rol in gespeeld heeft. 0.33
29 En op die manier heeft Turkije ook een westerse agenda gediend. 0.01
30 Westerse hoofdsteden wilden Assad al veel langer weg. 0.04
31 Samen met Turkije hebben ze vaak de rebellen gesteund daar in Syrië. 0.04
32 Assad was een bondgenoot van Iran van Rusland, dus de tegenstanders van het Westen. 1.63
33 En er is ook nog de vluchtelingendimentie, waarvoor de Europese Unie al lang samenwerkt met Turkije. 0.04
34 Turkije houdt eigenlijk een paar miljoen, drie miljoen Syriëse vluchtelingen tegen, die anders wel eens zin hadden om naar Europa te gaan. 99.99
35 Nu ontstaat dus het perspectief dat miljoenen Syriërs uit Turkije, maar ook uit Duitsland en andere Europese landen terug kunnen keren naar Syrië. 46.35
36 En daarom trendt wel Europa ook met Turkije samenwerken. 3.12
37 Dus u geeft een tiental redenen om pragmatisch om te gaan met Turkije, zo zou je kunnen zeggen. 0.09
40 Dus het lot van de burgemeester van Istanbul is niet top of mind in westerse hoofdsteden, zeg maar. 0.01
41 En Donald Trump is al helemaal niet geïnteresseerd in de democratie in Turkije. 1.23
42 Maar Turkije is ook een land, onder Erdogan, dat op een fascinerende, zelfs galsbrekende manier navigeert tussen het Westen en Rusland. 7.28
44 Neemt niet deel aan de westerse sancties tegen Rusland. 0.22
46 Turkije heeft er heel wat belangen in de bouwsector, bijvoorbeeld. 0.01
47 En het Westen weet dat dit Turkije in een machtspositie zet. 0.01
49 Het heeft goede relaties, veel samenwerking, ondanks alles, met het Westen en met Rusland tegelijkertijd. 18.81
51 En ze zijn telkens ook bezorgd, als we het Erdogan te moeilijk maken, gaat hij misschien overhellen naar de andere kant. 0.01
52 Bijvoorbeeld toen Erdogan een rol speelde in het omverwerpen van Assad. 0.11
53 Toen hadden we een woedende reactie van Poetin kunnen verwachten. 0.01
54 En sancties, maatregelen tegen Turkije, hebben we helemaal niet gezien. 3.64
55 Want Poetin weet dat Turkije bijvoorbeeld tegelijkertijd al Oekraïne steunt. 0.11
56 Turkije heeft zware drones geleverd aan Oekraïne in het begin van de invasie om de Russische opmars naar Kiev te stoppen. 99.99
57 Dus Poetin weet, als Turkije wil, kan het Oekraïne veel harder gaan steunen. 0.01
58 En op die manier zit Turkije dus in een machtspositie, waarbij het die twee blokken tegen elkaar uitspeelt. 0.45
59 Dus Rusland wil Turkije niet kwijt, het Westen wil Turkije niet kwijt, als een soort. 0.01
60 Het ligt daar ook in het meden, dat is altijd zo geweest natuurlijk. 0.07
61 Is het te cynisch om te denken, dat weet Erdogan ook allemaal? 0.01
64 Erdogan heeft zijn eigen ideologie, die nog altijd belangrijk is voor hem, maar het is ook een realpolitieker. 0.03
65 En het is een heel goede schaker, samen met zijn minister van Buitenlandse Zaken, Hakan Fidan. 3.08
66 Die was daarvoor de chef van de geheime dienst MIT, die ook het hele Syriëbeleid van Turkije heeft gecoördineerd, tot en met wat er daar recent is gebeurd. 0.02
68 Ja, dit is dus expliciet een rol die zij opnemen en die ze voor zichzelf hebben gezien in Turkije. 0.02
70 Waarom Erdogan en zijn entourage deze politiek blijven voeren. 0.01
72 Oh ja, het feit dat Turkije zich niet volop aan de westerse kant schaart, omtrent de oorlog in Oekraïne, heeft zeker veel te maken met de geschiedenis. 0.83
73 Dat gaat eigenlijk al terug tot de nadagen van de Eerste Wereldoorlog, waar het Ottomaanse Rijk heel hard gestraft werd door de geallieerden. 0.21
74 Het werd gereduceerd tot een rompstaatje rond Ankara door het verdrag van Cijveren. 0.02
75 De Turken, onder leiding van Atatürk, hebben daar drie jaar oorlog tegen gevoerd. 0.02
76 Dan is het verdrag van Lozan gekomen in 1923, waardoor Turkije het grondgebied heeft kunnen terugvechten en terugwinnen dat het nu heeft. 0.03
78 Waarbij de Turken altijd het gevoel hebben gehad door het Westen nooit als een volwaardige partner beschouwd te worden. 0.02
79 En ze willen dus ook niet meegesleurd worden, wat ze in de Eerste Wereldoorlog wel hebben ondergaan, in de oorlogen van de Europeanen. 0.04
80 En dat is een sentiment dat heel breed gedeeld wordt in de Turkse publieke opinie. 0.12
81 Bijvoorbeeld ook bij de oppositiepartij CHP van Ekrem Imamoglu. 0.02
82 Wat het beleid tegenover Rusland betreft, zitten zij op dezelfde golflengte met Erdogan. 0.03
83 Je moet zorgen dat de relatie met Rusland niet breekt, want dat is te gevaarlijk. 0.01
84 En je kunt ook de NAVO-partners nooit voor 100% vertrouwen. 0.02
86 Dat is een zeer breed gedeeld gevoel bij publiek en politiek in Turkije. 0.02
87 En wat we dan vandaag zien met Imamoglu, dat is dan geen toeval. 0.01
89 Rusland, Oekraïne, Trump, alles is aan het veranderen. 0.02
91 De timing was sowieso verdacht, omdat afgelopen zondag, dat was gepland, Imamoglu ging aangeduid worden als de presidentskandidaat voor 2028 voor de oppositiepartij CHP. 0.02
92 Maar inderdaad, de geopolitieke context speelt zeker een rol. 0.01
93 Het is al een paar jaar aan de gang dat de Europese landen heel vriendelijk zijn naar Erdogan toe. 0.03
94 De harde woorden van Welleer, herinner je de crisis in 2016 rond de Koepoging of de Turkse strijd tegen de PKK en de afdeling van de PKK in Syrië. 48.42
95 Turkije is die blijven bombarderen, zeer intensief de voorbije paar jaar. 0.02
96 Maar daar heeft in het Westen, zeker op politiek niveau, geen haan naar gekraaid. 0.01
97 En dat heeft alles dus te maken met de geopolitieke context. 1.51
98 Men wil Turkije zo dicht mogelijk bij zich houden of trekken, wetende dat Turkije altijd met een been buiten die westerse wereld zal staan. 0.01
99 Ook al ziet iedereen dat wat er nu gebeurt niet kosher is, we blijven zwijgen. 0.01
100 Wel, er zijn verklaringen geweest van ministers van buitenlandse zaken, van Duitsland, Nederland, Frankrijk, die bezorgd zijn, die opheldering vragen ook. 0.02
101 Olaf Scholz heeft zo'n uitspraak gedaan, de uitredende bondskanselier van Duitsland. 0.03
102 Maar dat kwam ook bij mij over als verplichte nummertjes. 28.01
103 En vervolgens gaat men over naar de orde van de dag. 0.01
104 Samenwerking tussen Duitsland en Turkije voor een nieuwe munitiefabriek in Duitsland. 0.02
105 Italië werkt samen met Turkije voor de productie van drones. 99.99
106 Turkije zit in een Europees consortium voor de productie van luchtafweerraketten. 0.2
107 En dat is waar, denk ik, de Europese leiders meest mee bezig zijn. 0.01
108 En Turkije is bereid eventueel troepen te sturen naar Oekraïne in het kader van een Europese vredesmacht, na een wappenstelstand daar. 0.03
111 Professor Dries Lesage, professor internationale politiek aan de Universiteit Gent. 0.13