De Ochtend 🇧🇪

_id 67e3a8490a59ce37f2cbc04f
datetime 2025-03-26 00:00:00
url https://www.vrt.be/vrtmax/luister/radio/d/de-ochtend~11-19/de-ochtend~11-30469-0/fragment~8eb6112b-939a-42e4-9f04-4208f6a0ac96/

 

Statements

idx statement score
0 Er is er dan toch een doorbraak of iets wat daarop lijkt. 0.01
1 Zowel Rusland als Oekraïne gaan akkoord met een staakt het vuren op de Zwarte Zee. 0.12
2 Ja, dat zijn de Amerikanen overeengekomen in Saudi-Arabië na die aparte gesprekken met Rusland en Oekraïne. 0.04
3 Er is dus afgesproken om de veilige scheepvaart op de Zwarte Zee te garanderen en het geweld te stoppen. 0.01
4 Maar het is nog onduidelijk, heel onduidelijk, wanneer het akkoord precies zou ingaan. 0.03
5 De Oekraïnse president Zelensky ging ervan uit dat dat meteen zou gebeuren. 0.01
6 Maar plots kwam het Kremlin dan gisterenavond met extra voorwaarden. 0.02
7 De Russen willen eerst dat bepaalde sancties en financiële maatregelen worden opgeheven. 0.66
8 Maar volgens Zelensky was dat niet de afspraak, zijn dat leugens en kan er geen sprake zijn van extra voorwaarden. 0.05
9 De Amerikaanse president Trump zegt intussen dat hij die Russische voorwaarden zal bekijken. 0.02
10 En dus is nu de vraag wat er nog van dat akkoord overblijft. 0.53
11 Wij gaan even inzoomen op het belang van een dergelijk akkoord voor de Zwarte Zee en het bredere belang daarvan met Ilja van Hespen. 0.12
13 Vrij gaat kapitein bij de marine, wetenschappelijk medewerker, militair strafrecht en internationaal zeerecht bij de UGent. 0.01
15 Wel, het akkoord is heel belangrijk omdat de Zwarte Zee een heel strategische regio is. 0.02
16 En de Zwarte Zee, wij spreken zelf van sea blindness. 0.54
17 En dat is het feit dat veel mensen aan land een beetje verblind zijn en het belang niet inzien van de zee. 0.02
19 Ja, daarom bent u hier om ons te verlossen van die sea blindness. 0.01
20 Want is dan de conclusie, er wordt veel gevochten op de Zwarte Zee? 0.01
21 Wel, er wordt vooral veel gevochten omwille van de Zwarte Zee. 0.85
23 En om dat te duiden moet je zien dat dus daar rond die Zwarte Zee in het westen heb je heel de Europese regio, de Europese Unie, tot en met Bulgarije en Roemenië. 5.48
24 Aan de westkust, in het noorden de Sovjetunie, de vroege Sovjetunie, Rusland, Oekraïne. 0.01
25 En in het oosten krijg je dan heel centraal Azië dat daar bijeen komt. 0.05
26 Dus dan spreken we van Georgië, Marokk, Azerbeidjan, Turkmenistan, Kazakstan. 0.02
28 En een beetje verder zie je al in het Midden-Oosten Israël, Egypte, tot en met Iran. 0.03
29 En dus eigenlijk is dat een regio waarin dat strategisch gesproken van een enorm groot belang is. 0.01
30 En Rusland heeft dat eigenlijk nodig om zijn macht op wereldniveau te kunnen uitstralen, te kunnen vormgeven. 0.01
31 Dat geografisch strategisch belang is bij deze duidelijk. 0.01
33 Wel op dit ogenblik is er een evenwichtssituatie ontstaan. 12.53
34 In het oosten van de Zwarte Zee, daar heeft Rusland de overhand. 0.51
35 Maar in het westen van de Zwarte Zee, daar eigenlijk niet. 0.17
36 Wat er is gebeurd is dat dus, en dat is duidelijk om te weten, dat de Sovjet-Unie, dan spreken we in 1967. 0.06
37 Dan was die eigenlijk meester over heel de kust, het westen, het noorden, het oosten. 0.09
39 Maar met het eenvallen van de Sovjet-Unie in 1991 is dus Bulgarije en Roemenië uit het Warschau-pact, zijn die daaruit gestapt. 0.02
41 En zo heeft men de controle verloren over het westen. 0.01
42 In het noorden, ja, er is een splitsing gebeurd tussen Oekraïne en Rusland. 0.02
44 En Rusland heeft dan wel de Zwarte Zeevloot, een groot stuk daarvan gekregen. 0.02
45 En heeft ook een overeenkomst gemaakt met Oekraïne om dus op de Krim nog de haven van Sebastopol te mogen gebruiken. 0.07
46 Maar Rusland heeft absoluut nood aan een warmwaterhaven om dus eigenlijk al zijn goederen te transporteren. 0.11
47 En nu was Rusland dus eigenlijk teruggedrongen weg van Sebastopol. 0.45
48 En heeft hij zijn schepen naar Novorozeysk moeten brengen. 0.01
49 En dat is eigenlijk de enige warmwaterhaven die ze daar hebben in het oosten van de Zwarte Zee. 0.13
50 En dus zij zijn daar een beetje in het nauw gedreven. 0.01
51 Maar aan de andere kant hebben ze natuurlijk wel al lang pogingen ondernomen om daar terug wat controle te krijgen. 0.02
52 Ze hebben in het oosten in 2008 zijn zij Georgië binnengevallen. 0.02
53 Ze hebben daar twee gebieden ingenomen, Zuid-Ossesië en Abhazië. 0.01
54 Daar zijn nu 4000 Russen, Russen militairen gestationeerd. 0.02
56 Maar eigenlijk was dat de eerste stap om honderden kilometer kustlijn terug in te nemen. 1.08
58 En ook daar heeft men dat eigenlijk dus gedaan, voornamelijk om controle te krijgen over die havens. 0.01
59 Als daar dan gisteravond het nieuws komt, er komt een staakt het vuren in de Zwarte Zee. 0.01
60 Vervolgens volgt daar dan nog een of andere belangrijke voetnoot bij van Rusland. 0.01
63 Het zou veel veranderen in eerste instantie voor Oekraïne. 0.01
64 Oekraïne is er eigenlijk in geslaagd om graan uit te voeren vanuit de haven van Odessa. 99.99
65 Maar er vreest natuurlijk dat Rusland de haven van Odessa ook zou willen innemen. 0.01
67 Dus voor hen zou het heel interessant kunnen zijn dat daar in dat kader van dat staakt het vuren het geweld gestopt wordt. 0.01
68 En dat dus ook de haven van Odessa niet bestookt of niet aangevallen wordt. 0.04
69 Op dit ogenblik voeren zij evenveel graan uit als voor de start van de oorlog. 0.01
70 Maar ze hebben daarvoor, maken ze wel gebruik van de territoriale wateren van Roemenië en Bulgarije. 0.02
71 Om via daar te varen, dat is dus territoriale wateren van NAVO-landen. 0.02
72 Het zou het voor hen iets gemakkelijker maken als dat staakt het vuren er komt. 0.01
73 Op korte termijn doen ze misschien minder voordeel dan Rusland, maar op lange termijn hebben ze er zeker baat bij. 0.28
74 Dus is daar een heel eenvoudig antwoord op te verzinnen wie heeft het meeste baat bij dat staakt het vuren, het meeste voordeel? 0.01
75 Op korte termijn zou Rusland daar veel voordeel bij hebben. 0.01
76 Maar vanuit een militair oogpunt is het natuurlijk zo dat de Krim op dit ogenblik zwaar bewapend is. 0.05
77 Daar zijn 28.000 soldaten gestationeerd, maar ook raketsystemen die een bereik hebben van 300 tot 450 kilometer, die aan 2,5 keer de geluidsnet kunnen vliegen. 0.02
78 En dus daarmee kan Rusland wel heel de kust bereiken. 0.09
79 En dat betekent dat op de lange termijn het toch voordelig is voor de NAVO-landen en voor Oekraïne om daar naar een staakt het vuren te gaan. 0.02
80 Als het zou lukken, dat moeten we dus nog afwachten. 0.01
81 Dank u wel voor dit gesprek, Ilia van Espen, vregatkapitein bij de marine. 0.01