Het Journaal 🇧🇪

_id	69680f939c4488f33fc46596
url	https://www.vrt.be/vrtmax/a-z/vrt-nws-laat/2026/vrt-nws-laat-d20260114
datetime	2026-01-14 22:00:00

 

Statements

idx	statement	score
1	Ook vanavond blijft de Amerikaanse president Donald Trump duidelijk: we hebben Groenland nodig, ondanks een diplomatiek charmeoffensief van Denemarken en Groenland vandaag in Washington.	21.0
4	Wel, de NASA vliegt vanavond voor het eerst een zieke astronaut naar huis.	82.6
6	En nog wat voetbal met de Africa Cup en de beker van België.	5.69
7	Zo, het is woensdag 14 januari, heel welkom bij 'Laat'.	5.58
9	'We agree to disagree', we zijn het eens dat we het oneens zijn met elkaar, zo kan je de topontmoeting in de Amerikaanse hoofdstad Washington tussen Denemarken, Groenland en de VS omschrijven.	7.14
10	De drie ministers van Buitenlandse Zaken en de vicepresident van de VS, J.D.	7.52
11	Vance, hadden een gesprek dat goed twee uur duurde.	6.24
12	Dit zijn nog beelden van de Deense delegatie na het gesprek.	12.27
14	De Amerikanen willen het eiland kopen, overnemen, annexeren.	60.97
17	Dat is dus diplomatentaal om te zeggen: het probleem is niet opgelost, maar we blijven wel praten.	3.9
18	Amerikaans president Donald Trump heeft dus al een tijd de mond vol over Groenland, omdat het land strategisch ligt, in het noordpoolgebied.	25.07
19	Er zit ook heel wat bruikbaars en kostbaars in de grond.	3.69
20	Maar goed, Groenland is deel van Denemarken met een soort van autonome status.	51.66
21	Volgens Trump heeft hij Groenland nodig, anders worden volgens hem de Chinezen of de Russen de baas in het hoge noorden.	25.11
25	Een aantal NAVO-landen... Want voor de herinnering, Denemarken en dus ook Groenland zijn onderdeel van de NAVO, net zoals de VS trouwens.	38.02
26	Een aantal NAVO-landen dus, met name Duitsland, Zweden, Noorwegen en Frankrijk zijn van plan militaire troepen te sturen naar Groenland.	27.93
28	Daar zijn al zeker 35 mensen gedood bij een treinongeval.	75.32
29	Een bouwkraan is ingestort en op een rijdende passagierstrein terechtgekomen, die vervolgens ontspoorde en in brand vloog.	74.93
33	De premier van Thailand heeft de plaats van de ramp intussen bezocht.	21.64
34	De oorzaak van het ongeval wordt nu nog onderzocht.	14.56
35	Hij had ermee gedreigd en hij doet het nu ook echt.	3.94
36	Hij, dat is Michael O'Leary, de topman van lagekostenmaatschappij Ryanair.	16.2
38	Concreet verdwijnen er in België goed 1,1 miljoen vliegtuigstoelen, dat is zowat een op de vijf.	77.58
39	Met andere woorden, Ryanair zal minder vliegen van en naar ons land op beide luchthavens waar ze actief zijn: Charleroi en Brussels Airport.	12.03
42	En zolang de federale regering die niet afvoert, wil Ryanair blijven schrappen in het aanbod.	38.8
43	De VDAB moet op zoek naar een nieuwe topman, want Wim Adriaens, de huidige baas, neemt onslag.	39.99
44	Dat doet hij naar eigen zeggen na een deontologische fout.	4.92
47	Het ontslag met onmiddellijke ingang is ook aanvaard door Vlaams minister van Werk Zuhal Demir.	6.89
48	In het ziekenhuis AZ Monica in Antwerpen liggen de servers nog altijd plat, één dag na een grote cyberaanval.	44.03
50	Zo kan maar 30% van de zorg doorgaan, vooral consultaties.	51.66
51	Want die kan je nog doen lekker ouderwets met pen en papier.	4.23
52	Maar voor veel medische onderzoeken en ingrepen heb je wel een computer nodig.	6.73
54	Volgens het ziekenhuis zijn er geen persoonlijke gegevens van patiënten gelekt.	26.22
55	Wanneer alles weer 100% zal draaien, weten ze nog niet.	4.6
56	Het ziekenhuis mikt er nu op om op halve capaciteit te werken.	24.62
57	We zijn een systeem aan het uitrollen waarop we stap voor stap terug kunnen uitrollen.	4.99
58	Alleen moeten we om alles te doen uiteraard 200% zeker zijn dat alles veilig kan verlopen.	4.78
59	En dan een verhaal waar ik de juiste woorden voor moet zoeken, want het is niet evident.	4.12
60	Het verhaal van Laurens, een 29-jarige jonge kerel uit Brugge.	24.01
62	Laurens was treinbestuurder bij de NMBS en heeft twee keer een dodelijke aanrijding meegemaakt terwijl hij achter de stuurknuppel van de trein zat.	21.9
63	Volgens zijn familie kon hij dat laatste ongeval maar niet verwerkt krijgen en was er te weinig psychologische hulp vanuit de NMBS.	25.64
64	Zelfdoding is een heel complexe materie, vaak met meerdere oorzaken, redenen, motivaties.	23.55
65	Maar het verhaal van Laurens leert ons wel dat dodelijke ongevallen op het spoor een gigantische impact kunnen hebben op treinbestuurders.	29.2
66	Daarover ga ik praten met Gilbert Orie, oud-treinbestuurder van NMBS.	5.86
67	En met Anouck Heulot, u bent psychologe en trauma-experte.	6.54
74	Ik heb met veel plezier dat beroep uitgevoerd, maar acht zelfmoorden, dat is een hele reeks.	3.67
75	Acht keer... Het is een rare vraag, maar wat gaat er op dat moment... Weet je nog de eerste keer?	3.99
77	Dat was de keer die niet zo belangrijk was, want het gebeurde in het donker.	3.49
80	De andere gevallen waren altijd anders, naargelang de situatie, hoe de persoon zich op het spoor begeeft.	3.72
86	Je duwt de noodrem in en wacht tot de impact er is.	5.06
92	De spoorwegen hebben ingegrepen en hebben me naar een psycholoog gestuurd.	7.59
94	Anouck, jullie hebben de NMBS lang bijgestaan in het verleden.	3.68
96	Wat gebeurt er wanneer zo'n treinbestuurder geconfronteerd wordt met een aanrijding?	16.28
97	Er is een systeem ontwikkeld dat mensen in eerste instantie gezien werden door opgeleide collega's, die ervoor zorgden dat na zo'n aanrijding ze zo snel mogelijk ter plaatse komen, om de collega te begeleiden.	15.89
98	Om te helpen de verklaring af te leggen, mee naar het ziekenhuis te gaan.	6.05
99	De praktische kant, omdat je dan niet in staat bent om dat geordend in je hoofd te hebben.	4.51
100	Na dat gesprek werd het advies gegeven om een intake te doen bij een psycholoog in Brussel-Zuid.	9.36
101	Na dat gesprek kon je, desgewenst, nog doorverwezen worden naar een therapeutisch traject in de buurt van het slachtoffer.	4.76
102	U hebt een therapeutisch traject gevolgd bij een psycholoog.	7.53
105	Ik kon de psycholoog naar keuze kiezen, ik moest niet meer naar Brussel.	4.63
106	Dat heeft geduurd zolang de spoorwegen mij de vrijheid gaven.	3.83
108	Toch weten dat je gesteund bent en dat je het aan iemand kunt vertellen.	5.21
110	Ja... Dat is een moeilijk verhaal, want het ene ongeval maak je anders mee dan het andere.	4.82
113	Daardoor is het nuttig geweest dat ik die bijstand heb gekregen.	5.85
114	Anouck, er zijn mensen die vandaag zeiden: misschien moeten we de NMBS verplichten dat treinbestuurders in zo'n traject worden gezet wanneer ze dit meemaken.	39.74
117	Een psychologisch traject is iets wat je moet willen.	7.23
119	En je moet een band opbouwen met de persoon voor je.	3.9
120	Je kan niet op commando je hart uitstorten bij iemand.	75.33
121	De drempel naar de hulp, die eerste gesprekken, moet wel zo laag mogelijk gelegd worden.	4.39
122	Zodat de mensen niet moeten aandringen, maar gewoon zeggen: ik heb hulp nodig.	4.02
125	Iedereen heeft zijn eigen rugzak mee en zijn eigen capaciteiten met problemen om te gaan.	9.36
126	Afhankelijk van de impact van het incident heb je langer of korter hulp nodig.	5.32
129	Ik weet niet hoe ik me zou voelen, mocht er op een dag iemand beslissen om voor mijn trein te springen.	3.6
130	Maar dan komt het moment waarop je terug in de cabine moet.	3.63
133	Dat is altijd weer de stap zetten: wat zal het vandaag zijn?	4.88
134	Het zal toch niet, als je dan weer dezelfde lijn doet... Je kent de punten waarop het gebeurt.	4.05
135	Dan ben je op je hoede: het zal toch niet weer hetzelfde zijn?	4.72
139	Als ik nu met de trein rijd, als reiziger, weet ik nog: dat is dit punt.	3.73
145	Was het moeilijker om nog plezier in je job te hebben?	6.72
146	Ik ben vertrokken vanuit het standpunt: het zijn mensen die ervoor gekozen hebben.	3.64
147	Hadden het spelende kinderen geweest, dat was een ander verhaal.	9.12
151	Als je met een auto een accident hebt, is dat op twee, drie seconden gebeurd.	78.18
155	Ze hadden misschien eerst geen hulp nodig, en dan gaan ze weer aan het werk en komt de impact later.	3.77
156	In principe komt er altijd een collega mee, de eerste keer dat je na een incident in de cabine stapt.	4.59
158	Veel mensen kunnen na een eerste incident de mindset hebben: ik was het middel waarmee het doel is bereikt.	3.87
159	Maar als je dat steeds opnieuw meemaakt, kan het de druppel te veel zijn.	4.11
162	De belangrijkste les is: er kan nooit te veel hulp aangeboden worden?	7.84
170	Een gesprek over zelfmoord is niet altijd evident, niet om het te voeren, maar ook niet om naar te luisteren.	8.4
171	Als je op dit moment nood hebt aan een luisterend oor of kampt met donkere gedachten: je kan altijd terecht bij de fantastische vrijwilligers van de Zelfmoordlijn, op het gratis nummer 1813 of online op zelfmoordlijn1813.be.	3.84
173	Ze blijven echt in de omgeving, hoogstens Noord-Frankrijk op vuilnisbelten waar ze voedsel kunnen vinden.	13.53
174	De jaarlijkse gipsvluchten na de krokusvakantie, die kennen we.	64.83
175	Skiërs die met een gebroken been naar huis worden gevlogen.	90.92
176	Een medische repatriëring vanuit de ruimte, dat kenden we nog niet.	5.49
178	Want voor het eerst sinds het bestaan van het ISS, het internationaal ruimtestation, en dat is toch al 25 jaar, voert de NASA een medische repatriëring uit.	62.59
179	De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie laat meteen ook alle astronauten terugkeren, nadat bij een van hen een medisch probleem is vastgesteld vorige week.	77.31
184	Wat het voorbije uur gebeurd is, is dat de vier astronauten die moeten terugkeren naar de cabine zijn gegaan waarmee ze zijn opgestegen.	15.31
187	Om 23 uur, over een minuut of vier, zou het moeten beginnen en starten ze de afdaling naar de aarde.	3.58
188	Als wij lang genoeg babbelen, kunnen we nog beelden tonen.	3.58
196	Een van hen heeft een medisch probleem, maar ze komen alle vier?	16.8
198	Maar het ISS moet te allen tijde ontruimd kunnen worden.	11.7
199	In geval van nood moeten ze snel naar beneden kunnen.	3.87
200	Deze mensen zijn naar boven gekomen met een Amerikaanse capsule, de Dragon.	18.64
201	De andere met een Russisch ruimtetuig, de drie anderen.	8.6
202	Stel dat ze enkel de zieke astronaut naar beneden laten, dan zitten er nog zes mensen boven.	27.2
203	Als er dan een probleem is, kunnen ze niet allemaal naar beneden.	4.99
215	De astronauten worden de hele tijd medisch gevolgd.	38.35
216	Op aarde heeft er zich iets voorgedaan waaruit bleek dat er met een van de vier iets niet in orde is.	5.26
219	Maar het was niet zo acuut dat ze meteen moesten terugkomen.	3.89
220	De officiële dokter van de NASA heeft gezegd: er is iets gebeurd.	50.57
221	Voor een correcte diagnose hebben we toestellen nodig die in het ISS niet voorhanden zijn.	12.06
223	De astronaut is stabiel, maar om te weten wat hij of zij precies heeft, moet hij goed onderzocht worden in het ziekenhuis.	5.77
224	(bel luidt) Ik denk dat iedereen naar de beelden zit te kijken en zoekt of ze iets vinden.	3.69
226	Ik heb er ook al vaak naar gekeken, of ik iets kleins kan zien.	3.47
230	Er wordt gespeculeerd dat het iets zou kunnen zijn tussen de oren.	4.21
231	Die mensen zitten maandenlang op elkaar, geen privacy.	13.44
234	Vorig jaar was er een Zuid-Afrikaans team dat een basis had op Antarctica.	7.06
235	Ze zaten daar maanden heel dicht op elkaar in een kleine omgeving, een beetje zoals het ISS.	8.15
236	Op een gegeven moment is een van de wetenschappers beginnen door te slaan en de anderen beginnen aan te vallen.	17.9
238	Maar dat is echt iets waar astronauten op geselecteerd worden, die mentale weerbaarheid.	5.66
241	Binnenkort vertrekt een Europese astronaut, een Franse.	21.9
242	Ze heeft vorige week een afscheidsconferentie gegeven.	5.7
251	Als er een bom ontploft naast een astronaut, zegt hij: er ontploft een bom, wat moeten we doen?	16.56
254	We luisteren naar een professor medische fysica aan de UA.	7.0
260	Die mensen hebben meer dan een halfjaar in gewichtloosheid doorgebracht.	69.03
266	Ze worden naar een groot schip gebracht, en van daaruit kunnen ze naar een ziekenhuis worden gebracht.	5.92
268	De moraal van het verhaal is: we gaan het nooit weten?	5.0
269	Misschien nooit, tenzij de astronaut daar zelf mee naar buiten komt.	8.82
270	Maar misschien ook over de moraal van het verhaal gesproken: misschien moeten we daar lessen uit trekken.	4.65
271	Ik las vandaag een open brief van een Amerikaanse gewezen astronaut.	6.99
276	Dan kan je beter een dokter meenemen, op zijn minst.	7.29
282	De laatste instructies worden gegeven, volgens mij.	4.02
283	Je ziet dat de astronauten hun handschoenen aanhebben.	20.9
289	Want er wordt nog altijd gestreden voor de titel van de beste ploeg van Afrika.	15.47
290	Straks kennen we de finalisten van die Africa Cup 2026.	10.57
291	Vanavond spelen Marokko en Nigeria de halve finale, een wedstrijd die ook in ons land door veel volk bekeken wordt, ook in de kantine, zeg maar, van voetbalclub Westerlo.	6.72
292	Sinds deze zomer heeft het jonge team uit de Kempen een nieuwe hoofdtrainer: Issame Charaï.	6.4
293	De Belgisch-Marokkaanse coach won drie jaar geleden de Afrika Cup met de U23 van Marokko, in hetzelfde stadion waar vandaag 70.000 toeschouwers de match zullen volgen.	18.7
294	Roel Nollet zocht hem op tijdens de fitnesstraining van de ploeg.	7.74
295	Ondertussen is die halve finale op de Afrika Cup tussen Nigeria en Marokko nog volop aan de gang, want na 90 minuten stond het nog 0-0.	9.07
296	Verlengingen dus, en daarin is er nog altijd niet gescoord.	3.78
299	Union heeft zich geplaatst voor de halve finales van de beker van België.	8.61
301	Na tien minuten minuten spelen brengt Promise David Union op voorsprong met een knappe trap.	6.72
302	De eerste echte kans voor Union is meteen raak dankzij de Canadees Promise David.	6.05
304	Na een vlot uitgespeelde aanval is het Kamiel Van De Perre die de bal kan binnenschuiven en vijf minuten voor rust voor de dubbele voorsprong zorgt.	6.06
307	Ziezo, met dat sportieve nieuws ben ik helemaal uitverteld voor vandaag.	3.95