Een Vandaag 🇳🇱

_id	697114219c4488f33f9009da
url	https://npo.nl/start/serie/eenvandaag/seizoen-2026/eenvandaag_6073/afspelen
datetime	2026-01-21 18:30:00
description	De PVV-splitsing * Een volgende handelsoorlog: wat gaan we merken en hoe te reageren? * De digitale euro komt er, maar wat hebben we eraan? * Wat is er aan de hand in Syrië?

 

Statements

idx	statement	score
0	888 Wilders likt de wonden na het vertrek van Markuszower.	9.03
2	Trump chanteert de wereld om Groenland te kopen tot schrik van onder andere de premier van Canada.	78.06
3	Gevangenis met IS-strijders wordt niet meer bewaakt, Whitney.	58.03
4	En wat dat voor Nederland gaat betekenen dat vertel ik je zo.	4.85
6	LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Goedenavond.	3.7
10	Want hij is nog lang niet klaar met zijn 'grootse' plannen.	4.32
13	Hij zegt: We kunnen geweld gebruiken, maar dat ga ik niet doen.	9.01
16	In welke wereld zijn we terechtgekomen als wij het opmerkelijk vinden dat de Amerikaanse president bereid is geen geweld te gebruiken tegen de NAVO?	52.16
17	Maar hij laat ook merken dat hij wil onderhandelen over Groenland en het per se wil hebben.	8.79
23	Toen hij bevestigde dat hij er naartoe ging wist hij ook niet waar we nu zouden staan met Groenland.	23.66
24	Maar hij vindt het fijn om dit verhaal in het hol van de leeuw te doen.	3.64
26	En hij moet de vijf kwartier naar die speech luisteren.	4.3
27	Dat vindt hij een mooi moment om zich te laten zien richting de Europese partners.	3.97
30	Als die woorden nu ook worden gebruikt om Groenland in handen te krijgen?	14.09
31	Deze twee pallets, voor twee verschillende klanten die klaar stonden om verzonden te worden.	5.81
32	Maar toen ineens die tarieven kwamen, hebben we deze maar geblokkeerd.	8.29
33	Dennis Abels, directeur van verenfabriek AVEK een familiebedrijf in Haarlem.	11.29
34	Afgelopen zomer spreken we hem in EenVandaag over de eerste golf van importheffingen.	11.59
35	Hoe is hij toen omgegaan met de tarieven en hoe kijkt hij nu naar de nieuwe dreigementen van Trump?	15.06
36	Er is een behoorlijke strijd geweest met mijn klanten.	4.58
37	Maar uiteindelijk is het voor mij gelukkig uitgepakt dat de klant betaalt.	3.87
38	Ik kan de tarieven een op een door belasten en die betaalt de klant terug aan mij.	4.9
41	De effecten daarvan zullen op langere termijn zichtbaar worden.	3.68
43	En wat belangrijker is, wellicht is de politieke schade.	4.84
44	Met stijgende verbazing volgt hoogleraar Iternationale economie Steven Brakman de economische bokkensprongen van Trump.	17.49
47	We hebben te maken met een Amerikaanse president die het systeem wat we na de Tweede Wereldoorlog hebben opgebouwd terzijde schuift.	19.29
49	De importtarieven waar Trump nu weer mee dreigt zijn extra belasting op producten uit het buitenland.	72.63
50	Die kosten worden betaald door Amerikaanse bedrijven en komen als eerste terecht bij de Amerikaanse consument.	9.43
52	De gedachte is dat Amerikanen dan meer binnenlandse producten kopen.	58.62
53	Maar nu zet Trump importtarieven in als politiek drukmiddel.	51.78
54	Trump heeft tot nu toe invoerheffingen ingevoerd deels vanwege economische redenen.	30.58
55	Ook politieke redenen, maar vooral vanwege economische redenen.	6.13
56	Wat hij nu doet, is een invoerheffing in verband met Groenland.	25.22
57	Dus een heffing om zich buitenlands gebied toe te eigenen.	14.07
59	De uitspraak is van tevoren al duidelijk: dat mag niet.	4.94
61	Helaas worden economische machtsmiddelen vaker ingezet ook voor geopolitieke doeleinden.	23.7
63	Volgens voorzitter Ingrid Thijssen van VNO NCW is de tijd van afwachten voorbij.	4.84
64	Als het aan haar ligt, moet Europa nu echt voor zichzelf opkomen.	5.31
65	We steunen volledig dat Europa een grens trekt en zich niet laat chanteren.	6.59
66	Het is wel belangrijk dat de huidige spanningen tussen Europa en de Verenigde Staten niet verder escaleren.	5.83
68	Het Nederlands bedrijfsleven staat achter de Europese Unie en het Nederlandse kabinet.	54.29
70	Vroeger op school had je ook altijd een pestkop, een bully.	70.99
72	Het is heel jammer dat Europa zich niet harder opstelt.	5.38
79	Volgens hoogleraar Brakman moeten we ons ook niet blindstaren op de Verenigde Staten.	4.24
80	Die vertegenwoordigt slechts 15% van de wereldhandel Dan blijft er nog 85% handel over met andere landen.	17.37
84	De afzetmarkt Amerika wordt lastiger dus dan kijk je naar alternatieven.	62.62
87	Canada is nu bezig met een verdrag met de Mercosur-landen.	30.55
90	Zo zijn er veel meer gebieden waarmee je handelsverdragen kan afsluiten.	9.35
102	Wij willen minder afhankelijk zijn van Amerika en China.	6.19
104	Als ondernemer is het evident als je ziet dat jouw product duurder wordt in Amerika dan ga je op zoek naar andere klanten.	7.54
106	Politieke en economische betrekkingen aantrekken Kunnen we Trump stoppen met de handels bazooka?	10.52
110	En dan in kaart brengen wat je nog meer kan doen als het escaleert.	4.68
117	Die sprak over het einde van de huidige wereldorde.	8.69
121	Ik hoop dat Europese leiders deze dingen ook gaan zeggen.	5.29
123	Dat is niet zo, of op zijn best een onbetrouwbare partner.	4.87
124	We moeten op zoek naar andere partners voor handel en over politieke samenwerking.	5.01
126	Dit is een uitnodiging van Canada, die moet aanpakken.	4.82
127	Ook voor ons betaalverkeer zijn we te afhankelijk van de Amerikanen.	62.51
128	Daarom werkt de Europese Unie al tijden aan een digitale euro.	33.29
132	De digitale euro is een digitale vorm van contant geld.	84.27
133	Wij zeggen vaak: bankbiljetten in een digitaal jasje.	18.98
135	Nog maar een op de vijf betalingen aan de kassa is contant.	40.99
138	Wat de Nederlandse banken wil en de Europese entrale Bank ook Wat de Nederlandse bank wil en de Europese entrale Bank ook is dit digitaal maken.	5.3
139	Je hebt nog cash, maar dat staat als nullen een enen in je telefoon of op je bankpasje.	3.57
140	Kun je offline gebruiken, uitwisselen het is alleen geen papier meer, het is digitaal gemaakt.	5.17
143	Dus ook als er geen bereik is in Nederland en ik pak mijn telefoon en ik zou 'm bumpen tegen jou telefoon mag ik jou zeggen?	6.38
145	Dan maakt-ie een betaling over, net zoals wanneer ik nu een tientje aan jou zou geven en er staat het geld bij jou op de digitale eurorekening.	3.99
146	Zonder dat ik bereik heb, zonder dat ik stroom heb, zonder dat ik internet heb.	4.44
148	De contante euro's zijn van de Europese Centrale Bank.	9.1
149	Commerciële banken zijn eigenlijk dienstverleners die bijvoorbeeld het betalen met pin organiseren.	72.24
150	En bijna alle overschrijvingen die daarbij horen worden uitgevoerd door de Amerikanen.	7.27
151	De meeste Nederlanders denken waarschijnlijk: Ik heb een Nederlandse bank.	26.58
152	Maar wat ze niet weten, is dat het betalingsverkeer van die bank wordt uitgevoerd in dit geval door Visa, een Amerikaans bedrijf.	19.9
154	We leven in een wereld waarin drukmiddelen niet ver weg zijn.	7.55
155	We willen voorkomen dat we daar te afhankelijk van worden.	5.58
156	Dus een eigen product van Europese bodem dat borgt dat de ruggengraat van de economie overeind blijft, het betalingsverkeer is ontzettend belangrijk in deze tijd.	14.2
157	Zo onwaarschijnlijk is het niet dat Trump zich met de Amerikaanse bank bemoeit.	10.58
158	Afgelopen zondag dwong hij die banken hun creditcardrentes te verlagen.	39.04
159	Acht u het waarschijnlijk dat de president van Amerika op een dag zegt: Europa, we maken al die Visa- of Mastercardbetalingen twee keer zo duur voor jullie.	57.71
160	Bij deze president weet ik niet wat ik moet verwachten.	4.23
162	Maar ik weet wel: Ik wil er graag onafhankelijk zijn.	3.65
163	Maar ik weet wel: Ik wil er graag onafhankelijk van zijn.	3.65
166	Contant geld, banken kunnen digitaal met de euro betalen maar we hebben geen Europees betaalmiddel aan de kassa van eigen bodem.	29.88
167	Het aardig is, die digitale euro bestond eigenlijk al.	15.0
168	In 1995, toen heette 't de chipknip, of de chipper.	5.06
169	De inwoners van Arnhem worden al maandenlang voorbereid op de invoering van de nieuwe elektronische portemonnee: de chipknip.	23.59
177	Alleen moest je een extra handeling doen om er iets op te zetten.	3.71
179	Met de digitale euro kan je gewoon geld overschrijven van je commerciële rekening naar je digitale eurorekening en weer terug.	18.76
181	Een groot deel van de Nederlandse economie draait op zwart geld.	89.8
184	Kan ik mijn schoonmaakster nog ongemerkt betalen, of mijn glazenwasser?	5.48
185	En hoe zit het met dat andere onderdeel van de Nederlandse illegale economie?	59.23
186	De poortwachterfunctie moeten we sowieso met z'n allen blijven vervullen om criminele geld te blijven bestrijden.	41.78
189	Wij zoeken enerzijds naar een stukje privacy voor de gebruiker maar grote criminele gelden tegengaan, willen we allemaal.	4.35
192	Praten we over met Martin Visser van de Financiële Telegraaf.	5.43
202	Maar als je betaalt met de bankpas, gaat het via Amerika.	12.29
204	De Nederlandse Bank zegt nu eigenlijk: Wij hebben geen vertrouwen in Trump.	48.46
206	In normale tijden zou het een politieke uitspraak zijn.	5.39
207	Maar inmiddels is het duidelijk dat je met Trump nooit weet waar je aan toe bent.	7.59
208	Het is een politieke lijn in Nederland en Europa strategische autonomie, ook voor het betalingsverkeer.	4.42
215	En een betalingssysteem waarbij we niet afhankelijk zijn van MasterCard en Visa.	13.33
216	En een digitale euro is ook een concurrent voor de banken.	62.59
217	Dat zullen ze niet zeggen, maar dat speelt wel mee.	4.07
224	Dan is Trump waarschijnlijk weg en worden wij onafhankelijk van Amerika.	14.51
225	En heeft u nog vragen over dit onderwerp dan kunt u contact opnemen met 1v.nl/chat.	5.25
228	De breuk tussen Geert Wilders en Gidi Markuszower zorgt bij de PVV voor de grootste crisis ooit.	77.26
230	Een nieuwe fractie met een nieuwe leider, Markuszower.	3.95
235	Maar hij was de belangrijkste politieke assistent van Wilders de afgelopen jaren.	7.91
236	Als je hem tegen kwam in de wandelgangen, zei hij altijd dat hij er geen zin in had.	4.54
237	Hij had het heel moeilijk in het Tweede Kamer-gebouw.	7.03
240	Want Wilders doet altijd waar hij zelf zin in heeft.	4.43
243	We hebben in het kabinet gezeten maar niks voor onze kiezers kunnen doen.	24.74
244	Nu komt er een minderheidskabinet en Wilders wil nergens ermee doen.	6.52
251	Hij is een hele fanatieke pro-Israëlische politicus.	6.53
252	Heeft heel veel kritiek gehad op immigratie, in de Tweede Kamer.	25.89
253	De open grenzen, met alle migratiegevolgen van dien bieden ons helemaal geen veiligheid maar geïmporteerde armoede en straatterreur.	23.12
254	Wij laten hyena's ons land binnen die vandaag elkaar doodslaan en morgen ons.	4.88
255	Hij was een hele trouwe bondgenoot van Wilders en zou vicepremier worden in het vorige kabinet.	15.01
256	Maar is door de veiligheidsdiensten niet ministeriabel geacht.	7.64
258	Neemt u het Geert Wilders kwalijk dat hij u toe heeft laten vallen?	13.71
259	In de vriendschap had ik gehoopt dat hij het op dat moment wat meer voor mij had opgenomen.	3.41
260	Hier zie je een combinatie van jarenlange frustratie bij PVV'ers, ook bij vorige fracties.	3.89
261	Dat Wilders op een hele autoritaire centralistische, paranoïde manier leiding geeft aan zijn fractie.	4.42
264	Te weinig, en dat is misschien wel het belangrijkste samenwerking met andere partijen.	4.24
265	Ik denk dat Markuszower diep in zijn hart nog steeds loyaal is aan de PVV en aan Wilders maar dat hij ook ziet dat er momenteel niks te bereiken valt.	5.32
266	En dat de peilingen steeds meer naar beneden gaan voor de PVV.	4.2
267	In dat opzicht is het geen zetelroof maar juist eerlijk naar de kiezer om af te splitsen en te zeggen: Wij denken dat we zonder Wilders beter recht kunnen doen aan het mandaat dat u ons heeft gegeven.	5.44
269	Als ik na het vertrek van zeven leden van mijn fractie hier stoïcijns zou staan, dan zou het niet goed zijn.	3.82
270	Hij zal wel zijn energie en positieve houding moeten hervinden.	4.03
271	Die is hij sinds de verkiezingscampagne van afgelopen jaar kwijtgeraakt.	10.57
272	Het komt hard aan maar ook hier gaat op een gegeven moment de zon wel weer schijnen.	3.92
273	Ik denk dat hij nog steeds vasthoudt aan zijn eigen vorm: de partij zonder leden.	4.25
274	Hij zal misschien gedwongen worden door een wet met het amendement van D66 dat nu voorligt.	25.36
275	Dat zal Wilders misschien dwingen om het bij de PVV wel te proberen.	7.34
276	Maar ik zie 'm er ook wel voor aan om de deur achter zich dicht te slaan.	3.47
277	Want hij heeft wel eens gezegd: Als de PVV een ledenpartij wordt, stop ik ermee.	7.57
278	Geerten Waling denkt dat Wilders er plotseling mee kan stoppen als hij de PVV moet omvormen naar een ledenpartij.	20.0
283	En hij deelt geen gedachte met de mensen met wie hij samenwerkt.	3.53
285	Sommige PVV'ers denken dat als hij stopt hij de partij niet overdraagt aan iemand anders.	42.84
286	Als het een ledenpartij wordt voelt hij teveel bedreiging?	11.54
287	Ja, hij wil het voor het zeggen hebben, hij vindt dat gedoe.	4.34
291	Dat is het lastige, want als je het wel eens vroeg aan Markushower wat er aan de hand was in de campagne, dan zei hij dat hij het niet wist.	14.04
294	Markushower bleef bij Geert Wilders, maar vond het niet fijn.	7.96
296	Wilders is zeven mensen kwijt en is niet meer de grootse oppositiepartij.	54.56
298	Hij is gek op zetels, hij volgt de peilingen op de voet.	3.85
299	Maar als je de grootste oppositiepartij bent mag je altijd het debat beginnen bij de algemene beschouwingen.	4.9
307	En Wilders wilde dat niet aan een meerderheid helpen.	13.99
308	En nu zijn er zeven zetels die het verkiezingsprogramma van de PVV steunen maar zich wel constructief willen opstellen.	7.26
314	En de oppositiepartijen kunnen samen een plannetje smeden tegen het kabinet.	11.99
315	Maar als we kijken naar rechts Nederland, dat is totaal versplinterd.	6.79
318	En uiteindelijk bereiken die partijen ontzettend weinig.	5.26
323	Zo demonstreerden honderden Syrische Koerden de afgelopen dagen in Den Haag.	30.15
325	Daarvoor moeten we naar het noordoosten van Syrie, specifieker naar al-Hol.	10.32
326	Een detentiekamp waar zo'n 40.000 mensen worden vastgehouden sinds terreurgroep Islamitische Staat, IS werd verslagen door een Koerdische groep: de Syrische Democratische Strijdkrachten, ook wel de SDF.	81.76
328	In al-Hol nam de SDF tienduizenden mensen gevangen die ervan verdacht werden lid te zijn van IS en familie van hen.	47.24
329	Het werd uiteindelijk een kamp waar vooral vrouwen en kinderen opgesloten zitten.	7.65
330	En waar het gedachtegoed van IS nog altijd volop leeft.	7.06
331	Voor IS zijn zij de nieuwe rekruten voor de jihad van de toekomst.	8.94
332	Deze beelden van IS zelf, in het kamp gemaakt laten weinig aan de verbeelding over.	14.81
334	En precies daarom zijn er zorgen want de afgelopen dagen ontsnapten er mensen uit dit kamp.	27.24
335	Dat gebeurde omdat de Koerden die het bewaakten zich terugtrokken en het Syrische regeringsleger dat sinds een jaar de leiding heeft in het land, er de macht overnam.	18.19
337	Ik sprak vanmiddag Midden-Oosten verslaggever Hans-Jaap Melissen.	5.37
338	Ik denk dat het zorgelijk is dat IS'ers kunnen ontsnappen uit gevangenissen.	16.95
340	Ze kunnen ook als er Nederlanders bij zitten, proberen terug te komen.	16.06
341	Dat zal ingewikkeld zijn, maar het draagt bij aan de chaos.	3.99
342	In veel media hoor je dat eook er Nederlanders in kamp al-Hol zitten.	45.61
343	Maar volgens de experts die wij spraken zitten die op andere plekken.	12.4
344	Wel zijn er eerder Nederlandse IS-vrouwen naar Nederland gehaald.	35.51
346	Personen die worden verdacht van terroristische misdrijven moeten voor een rechter worden gebracht om verantwoording af te leggen voor de door hen gepleegde misdaden.	75.74
347	Straffeloosheid moet te allen tijde worden voorkomen.	19.65
349	Het Syrische regeringsleger nam niet alleen de leiding over in al-Hol de afgelopen weken probeerde het ook het verdere noordoosten van Syrie in handen te krijgen waardoor de Koerden een groot deel van hun leefgebied verloren.	58.06
350	Kort kwam het tot een staakt-het-vuren maar deze week werden er toch weer nieuwe gevechten gemeld.	5.36
352	De nieuwe overheid wil misschien van alles maar die heeft z'n eigen mensen al die verschillende milities die voor de overheid werken, helemaal niet onder controle.	7.98
354	Dat mensen op de grond, die daar tegenover elkaar staan daar helemaal niet naar luisteren en gaan de gevechten gewoon door.	6.23
355	De Syrische regering heeft nu een ultimatum gesteld aan de Koerdische SDF.	37.15
356	De groep krijgt vier dagen de tijd om met een plan te komen om zich aan te sluiten bij de regering.	7.16
357	Doen ze dat niet, dan valt het leger ook de laatste Koerdische gebieden in Syrie binnen.	28.19