Een Vandaag 🇳🇱

_id	69b44e4ae260e6744b30d68d
url	https://npo.nl/start/serie/eenvandaag/seizoen-2026/eenvandaag_6158/afspelen
datetime	2026-03-13 18:30:00
description	Waarom lukt het niet om jeugdbendes te beteugelen? * Wie zegt je mail of social media op na overlijden? Ruim helft nabestaanden krijgt digitale zaken moeilijk afgehandeld zonder inloggegevens * Renates vader kwam onverwachts te overlijden, afspraken over zijn digitale accounts waren er niet: 'We moeten dit allemaal goed regelen' * Rusland profiteert enorm van oorlog Iran

 

Statements

idx	statement	score
0	888 De meeste mensen hebben hun digitale erfenis niet geregeld.	50.83
1	dat mensen toegang tot die telefoon willen want daar staan wel alle contacten in.	7.38
2	Dus ook de mensen die je moet waarschuwen voor de uitvaart.	5.19
3	En als je daar niet bij komt, hoe ga je dat dan regelen?	6.62
5	Waarom is het zo moeilijk om jeugdbendes aan te pakken?	28.97
6	En terwijl landen wereldwijd last hebben van de oorlog in het Midden-Oosten is er een land dat juist profiteert, Whitney Ja, Rusland.	28.1
9	LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Goedenavond.	3.7
11	En dan heb ik het over de toegang tot foto's in de cloud sociale media accounts of digitale abonnementen.	4.21
13	Nabestaanden kunnen daar niet meer bij als iemand komt te overlijden.	82.83
16	We hebben onderzoek gedaan onder 20.000 mensen van het Opiniepanel.	9.67
18	Veruit de meesten, 7 op de 10 hebben niks opgeschreven of gedeeld met hun naasten qua wachtwoorden en toegangscodes.	86.77
21	Veel deelnemers hadden er voor het onderzoek nog nooit van gehoord.	11.11
22	Of hebben wel een vaag idee, maar weten eigenlijk niet zo goed hoe ze zoiets moeten regelen.	4.51
23	Maakt leeftijd nog iets uit, misschien dat ouderen het iets vaker hebben geregeld?	5.85
25	Jongeren hebben inderdaad vaak iets van: Nou, ik heb vast nog wel even.	4.8
27	Van de 65-plussers ook nog steeds ruim de helft, 54%, niets.	84.77
29	Ook omdat ze soms al eens ervaren hebben dat ze een nalatenschap moesten afhandelen.	10.07
30	Wat sowieso vaak verdrietig is, maar helemaal verschrikkelijk als je belangrijke wachtwoorden en inlogcodes mist.	4.82
32	Mensen kunnen telefoons niet in, omdat dat met een vingerafdruk is geregeld.	63.78
34	Mensen vertellen over beleggingen in crypto waar ze niet bij kunnen.	16.87
37	Je moet een overlijdensakte toesturen en zelfs dán lukt het niet altijd waardoor je meldingen blijft krijgen van bijvoorbeeld iemands verjaardag van iemand die dus al overleden is.	48.86
46	Na het overlijden van Renate's vader wil ze zijn administratie en digitale zaken goed regelen.	7.48
47	Toen liep ik zijn kantoor binnen en mijn vader had daar een bureau staan en daar lag zijn visitekaartenmapje op Want hij is altijd accountmanager geweest.	5.05
48	En in dat mapje zaten allemaal kleine post-itjes, met wachtwoorden erop.	4.8
50	Soms stond er niet eens bij waar het van was, dus dan moest ik gokken.	3.42
51	En dat was mijn legpuzzel waar ik op dat moment mee aan de slag moest.	3.42
53	Met behulp van haar moeder kan ze gelukkig wel in zijn computer komen.	4.6
54	Ik ben eerst gaan kijken naar zijn Facebookpagina, want die stond nog open.	3.81
55	En toen heb ik mezelf snel als erfgenaam toegewezen zodat ik zijn account in ieder geval op 'in memoriam' kon zetten.	3.43
56	Ik heb een dik jaar zijn mailbox in de gaten gehouden dus echt gekeken van: Goh, wat komt er binnen?	4.52
59	En bij het ene bedrijf was dat heel goed ingericht maar bij een ander bedrijf belde ik op een gegeven moment en kreeg ik de vraag of ze mijn vader aan de telefoon mochten.	4.61
60	Nou ja, op zo'n moment kan je echt wel door de grond zakken.	4.01
65	Mijn sociale media, Mijn foto's, video's en abonnementen.	6.76
66	Als je niet uitkijkt, blijf je online springlevend.	7.34
67	En dat is knap lastig voor diegenen die je achterlaat.	5.99
68	Dat gebeurt ook hoor, dat mensen toegang tot die telefoon willen want daar staan wel alle contacten in.	5.38
69	Dus ook de mensen die je moet waarschuwen voor de uitvaart.	5.19
70	En als je daar niet bij komt, hoe ga je dat dan regelen?	6.62
71	Ja, dus zo kunt u op zoek naar de code van deze telefoon?	7.05
72	Zo maken we als het ware kortsluiting in de telefoon waardoor we toegang kunnen krijgen tot de chip waar de sleutel is opgeslagen.	41.61
77	De impact kan zijn dat als mensen ineens overlijden Denk bijvoorbeeld ook aan jongeren die er natuurlijk al helemaal niet mee bezig zijn.	69.15
78	Dat een mobieltje niet geopend kan worden omdat ze bijvoorbeeld een vingerafdruk nodig hebben.	39.88
79	Nou, ik ken verhalen dat dat wel eens gebeurd is bij iemand die overleden is en dat ze toch nog die vingerafdruk hebben gebruikt omdat ze anders er niet inkwamen.	5.87
80	Nou, dat is natuurlijk behoorlijk impactvol, schrijnend, verdrietig.	3.83
81	Ze doet er dan ook alles aan om mensen te helpen hun digitale nalatenschap goed te laten regelen.	11.29
82	Ze heeft een checklist ontwikkeld om hierbij te helpen.	12.23
86	Ga in gesprek met mensen, dierbaren, iemand die je vertrouwt dichtbij je staat, om met hen te bespreken wat je vervolgens bij overlijden met de data die je op die accounts hebt wilt doen.	4.45
88	Je kan alle kanten op, als je maar zelf de regie erop voert.	4.25
89	Als we de toegangscode van de telefoon kunnen achterhalen dan heb je daarmee toegang tot alles wat er op de telefoon staat.	9.07
96	In principe mag je niet zomaar een telefoon of computer kraken uiteraard.	5.22
97	Maar bij mensen die overleden zijn ligt dat wat anders.	15.92
98	Want die nabestaanden, die erven die telefoon, die erven een laptop, die erven een tafel en een stoel.	11.64
100	Er is niet meer zoiets als privacy van de overledene?	16.3
101	Dat is een terechte vraag, maar we hebben in Nederland de AVG.	18.48
103	Kortom, ben je dood, dan heb je dus geen recht op privacy.	4.19
104	Over privacy gesproken Van der Meer waarschuwt nabestaanden altijd Weet wat je vraagt.	39.12
105	Want als het ons lukt om die code te krijgen dan gaan wij niet meteen in die data, maar dan geven we dat aan hen.	5.62
107	En als daar foto's tussen zitten die je liever niet zou willen zien Van papa zonder mama in een hotel in een bepaalde positie ja, dan is dat toch even schrikken, denk ik.	5.12
108	Ja, of dat iemand gokschulden heeft, of noem maar op.	5.86
110	En hebt u het zelf geregeld: Uw digitale nalatenschap?	4.58
114	Joyce, er werd net al voor gewaarschuwd: Dingen tegenkomen die je liever niet had gezien.	3.43
115	Wat vinden mensen zelf van het idee dat nabestaanden na hun dood nog in hun telefoon of computer kunnen kijken?	62.3
116	Nou, de meesten, ruim de helft 56%, lijkt het toch vooral handig ondanks dat onprettige voorbeeld.	10.32
117	Fijn dat nabestaanden zo nog bij belangrijke gegevens kunnen komen.	6.13
119	Slechts 1 op de 6, 17%, vindt dat idee vooral onprettig.	51.13
122	Nou ja, bepaalde whatsApp-gesprekken browsergeschiedenis, sommige foto's vinden ze toch dat die privé zijn.	16.46
123	Niet dat ze altijd wat te verbergen hebben, maar ja Wat ik veel hoor is dat ze een beeld willen achterlaten bij leven en niet dat dat beïnvloedt wordt door wat nabestaanden achteraf vinden op een telefoon.	8.23
124	Maar ja, consequentie is dat je het voor nabestaanden dus best lastig maakt.	27.38
126	Heb je vragen over dit onderwerp ga dan 1V.nl/chat.	4.53
127	Voor informatie en tips over digitale nalatenschap kun je ook terecht op onze website.	5.64
128	Terwijl de oorlog in het Midden-Oosten oplaait en veel landen daarvan de negatieve gevolgen voelen lijkt één land opvallend genoeg voordeel te halen uit de situatie.	6.77
130	Want zoals je weet ligt door de oorlog een belangrijke olieroute stil: de Straat van Hormuz.	25.06
132	En dus kijken landen als India en China naar alternatieve bronnen voor olie.	74.91
133	En daar verdient Rusland flink aan: Zo'n 150 miljoen dollar extra per dag.	46.45
134	Iets waar de Oekraïense president Zelensky al bang voor was.	22.28
135	Want terwijl tientallen landen hun oliereserves aanspreken om de hoge prijs te drukken, ging Trump in gesprek met Poetin.	47.54
136	En daaruit volgt vandaag een opvallende stap: De VS versoepelt de sancties op Russische olie voor dertig dagen.	45.24
138	Kijk maar naar de impact van die sancties op de waarde van Russische olie.	37.09
139	Volgens berekeningen kan Rusland als het zo doorgaat deze maand drie tot vijf miljard dollar extra verdienen met olie.	79.9
140	Wordt Rusland daardoor sterker in de oorlog met Oekraïne?	48.03
141	Niet direct nu door de hogere olieprijs of door het tijdelijk verlichten van de sancties door Trump maar dit levert wel een hoop geld op.	35.16
142	Dus dan kan Poetin zijn defensie-uitgaven mogelijk op peil houden.	8.67
143	En bovendien, hij hoopt misschien dat dit het begin is van meer sanctieverlichting.	4.14
144	Oekraïne krijgt mogelijk minder luchtverdediging om zich tegen Rusland te beschermen.	90.58
145	Vooral de Amerikaanse Patriot-systemen zijn schaars terwijl die belangrijk zijn om Russische raketten mee neer te halen.	66.39
146	De VS gebruikt die raketten nu zelf in het Midden-Oosten tegen aanvallen uit Iran.	83.56
147	In Europa proberen ze juist minder afhankelijk te worden van Russische energie.	66.63
148	Vanaf volgende week wordt de import van Russisch gas stap voor stap afgebouwd.	59.08
150	De Hongaarse premier Orbán wil de sancties juist opschorten.	54.31
151	Al vier jaar lang lukte Poetin niet om van Oekraïne te winnen.	68.79
152	Vooral ook door de steun van Europa en Amerika die daarin eensgezind optrokken.	4.49
154	Dat is dus een ernstige zaak en reden voor grote vreugde voor Poetin.	6.3
156	Onze minister van Buitenlandse Zaken vindt het onwenselijk om de sancties te verlichten.	23.39
158	Het gaat om afpersing, bedreiging en aanslagen met zwaar vuurwerk.	60.51
160	En het lukt nauwelijks om die jeugdbendes aan te pakken.	9.44
161	In Lelystad proberen ze het probleem op de middelbare school te bestrijden.	23.38
169	Nog geen maand geleden ging hier het eerste explosief af in deze wijk in Lelystad.	11.51
170	Ik heb gehoord dat een 16-jarige jongen is gearresteerd.	58.01
177	Lelystad is lang niet de enige plaats in Nederland waar jongerenbendes actief zijn.	73.65
183	Oud-wijkagent Patrick Smelt adviseert gemeenten, politie en scholen hoe hiermee om te gaan.	8.14
184	Nu is het wel intenser geworden, hè, overal in Nederland.	5.21
187	Dus eigenlijk Je hebt nu in Groningen een incident met 'n mes en dan zal het ook heel snel in Zeeland zijn.	4.16
188	En vroeger toen ik ooit begon toen ging dat heel langzaam als een trend door Nederland heen.	4.63
189	En nu door social media is het binnen twee minuten verder.	5.26
190	Ik heb gehoord dat er in Lelystad ook jeugdbendes actief zijn.	8.39
197	Maar als het dan midden in het huis is ontstaan kan het geen cv-ketel zijn.	6.53
204	Zodra ik oud genoeg ben ga ik ook uit Lelystad weg.	3.79
208	Op scholengemeenschap Porteum in Lelystad, 3500 leerlingen groot worden speciale stewards ingezet die de veiligheid moeten garanderen.	11.56
209	En groepen jongeren waar het mis dreigt te gaan, die pikken ze eruit.	38.51
210	Je hebt te maken met jeugdcriminaliteit, drugsgebruik loverboys en dat soort dingen en dat heeft ook zijn weerslag op school.	9.08
215	Want stel je hebt een student, een leerling die eigenlijk altijd op tijd is, altijd in de les en ineens zie je wat meer uitval.	12.66
218	Dan is dat het moment om ook met leerlingen in gesprek te gaan.	3.93
219	Het is Patrick geweest die die het idee voor de schoolstewards heeft bedacht.	4.85
220	En die wordt ook met succes uitgerold nu in heel Nederland.	3.94
222	Door onzekerheid, door de periode van hun leven waar ze in zitten.	4.34
223	Ze gaan bijvoorbeeld van groep 8 in één keer naar de middelbare school.	12.04
225	En ook omdat je nog niet helemaal goed ontwikkeld bent in je persoonlijkheid per kind is dat natuurlijk verschillend is groepsdruk een groot ding voor je.	10.11
226	Maar hoe komt het dan dat ze hierdoor dingen gaan doen, die strafbaar zijn?	24.17
230	Dus dat ze er óf bij willen horen óf misschien ook wel bang zijn dat hun anders gepest worden of zelf een bommetje aan de deur krijgen.	5.3
231	Dus wat je ziet is dat degenen die negatief gedrag veroorzaken dat die precies weten: Bij díe moet ik het met financieel doen bij die moet ik het met groepsdruk doen en bij die moet ik het met bedreiging doen.	5.98
234	En het is de vraag of deze problematiek wel is uit te bannen.	4.89
236	Ehm, dat is een vraag die ik mezelf ook weleens heb gesteld.	3.76
237	Want je snapt: Als je een veiligheidssysteem als dit moet neerzetten dat dat ook wel geld kost.	10.41
238	En vanuit de overheid, vanuit de gemeente krijgen we daar geen vergoeding voor.	33.7
242	Dat betekent dus dat we dit uit eigen geld moeten financieren.	4.51
243	En dat betekent ook dat je andere dingen in het kader van onderwijs misschien helemaal niet kunt doen.	4.23
246	Hier nu de NOS met het gesprek met Minister president Jetten.	9.65
247	Hier nu de NOS met het gesprek met minister-president Jetten.	8.85