Een Vandaag 🇳🇱

_id	69bc3bfa5a3cec215815f27a
url	https://npo.nl/start/serie/eenvandaag/seizoen-2026/eenvandaag_6162/afspelen
datetime	2026-03-19 18:30:00
description	Gemeenteraadsverkiezingen: anti-AZC-partijen winnen fors * Alarmerende situatie in Libanon * Gasprijzen schieten omhoog na aanvallen op gasvelden

 

Statements

idx	statement	score
0	888 Partijen tegen asielzoekerscentra winnen bij de verkiezingen.	78.63
2	Een miljoen Libanezen op de vlucht, een humanitaire ramp dreigt.	90.91
4	Om zwangere vrouwen, die momenteel op straat zitten waarvan sprake is dat ze buiten moeten bevallen.	78.82
7	Gasinstallaties in Iran en omringende landen zijn nu doelwit.	72.78
11	LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Goedenavond.	3.7
12	Verreweg de meeste zetels bij de gemeenteraadsverkiezingen gaan naar lokale partijen.	11.43
17	We gaan 't er uitgebreid over hebben 'op deze day after'.	3.91
18	En dat doen we uiteraard met politiek commentator Joost Vullings, in Den Haag.	4.8
22	De coalitiepartijen zijn gelijk gebleven of boeken lichte winst.	4.97
29	Maar veel partijen zeggen: vergeleken met de vorige gemeenteraadsverkiezingen hebben we verloren, maar vergeleken met de Tweede Kamerverkiezingen hebben we gewonnen.	6.26
30	Bij deze verkiezingen heb je het idee dat er alleen maar beter zijn.	4.32
32	De meeste klappen zijn gevallen aan de linkerzijde.	16.05
40	Want ze hebben natuurlijk heel veel respect voor de lokale partijen Er zijn wel zorgen over het feit dat de lokale partijen zich verzetten tegen de komst van AZC's.	8.5
41	Gejuich bij het zien van de voorlopige uitslagen gisteravond.	4.67
42	De lokale Gelderse partij Hart voor Wychen wordt de een na grootste partij met vier zetels.	10.28
46	In het Utrechtse Rhenen, vanmorgen, staat de telefoon roodgloeiend.	5.2
48	Uit het niets haalt de nieuwe Lokale Volkspartij vier zetels.	11.13
50	Ik werd wakker gebeld, had met mijzelf afgesproken dat ik een uurtje later mocht beginnen.	3.88
51	Maar met een goed gevoel en met een gevoel van vertrouwen dat wij dachten te hebben en dat we ook gekregen hebben van de inwoners.	3.73
52	Beide partijen hebben campagne gevoerd met een duidelijke boodschap: Mijn naam is Leo Herms.	6.15
56	Ja, dit is de plaats waar het azc zou worden gebouwd.	14.38
57	Maar vooralsnog wordt er helemaal niks gebouwd want het is het foerageergebied van de das.	4.31
58	Als het aan hem ligt, komt er helemaal nergens een AZC.	8.28
59	Als je volksvertegenwoordiger bent, moet je naar mensen luisteren.	5.98
60	En als mensen dat niet willen, dan moeten we alle mogelijke manieren proberen om te zorgen dat er geen asielzoekerscentrum komt.	12.35
61	Maar is het geen kiezersbedrog als dat er straks toch komt want er is immers een Spreidingswet?	23.93
63	Nou, dan hadden wij nog meer stemmen moeten hebben zodat wij de grootste partij waren geweest.	3.63
71	Daar hadden wij, denk ik toch nog wel een stokje voor kunnen steken.	3.67
73	De kersverse lijsttrekker Richard Salari spraken we eerder dit jaar.	5.94
75	De ruimte is er wel voor, maar de inwoners van Elst denken er anders over.	5.05
79	Een azc is een dingetje, maar voor ons is het geen groot ding.	6.59
81	En ja, Den Haag moet maar zien hoe zij het oplossen.	5.99
85	We kunnen ook heel duidelijk maken dat wij niet kunnen voldoen aan de wens die er nu is en de problemen in Den Haag moeten de mensen in Den Haag oplossen.	5.96
86	Daar zijn zij op gekozen, daar hebben zij beloftes op gedaan.	4.82
89	En daar zullen wij voor knokken voor onze inwoners.	3.64
90	Ook Leo Herms zal zich niet snel gewonnen geven met Hart voor Wijchen.	6.47
91	Als we 't kunnen omzeilen, op wat voor manier dan ook zonder in overtreding te gaan, dan doen we dat.	4.08
95	Vandaag direct gepeild naar aanleiding van de uitslag.	5.77
98	We hebben vandaag aan duizenden mensen gevraagd die op een lokale partij gestemd hebben, wat e doorslag gaf.	8.98
99	En dan hoor ik heel veel dat een lokale partij beter weet wat er speelt in de gemeente, volgens hen.	4.28
100	En het voordeel is dat deze lokale partijen geen last kunnen krijgen van bemoeienissen van de andelijke partijen.	4.25
101	geen last kunnen krijgen van bemoeienissen van de landelijke partijen.	4.84
102	Want het gevoel is ook vaak dat Den Haag beslist wat er in de gemeente moet gebeuren.	9.25
109	Maar de grootste groep kiezers van een lokale partij vindt inderdaad dat gemeentes zich daar niet aan zouden hoeven te houden.	22.52
110	Ze zeggen vaak: de opvang van asielzoeker is een landelijk probleem.	79.32
111	Dan kan je niet met een spreidingswet gemeenten dwingen om voor een oplossing te zorgen.	33.48
112	Zij vinden dat de landelijke politiek moet zorgen dat de instroom daalt, zodat er geen azc's meer nodig zijn.	43.36
113	En vinden kiezers die op een landelijke partij hebben gestemd dat ook?	16.3
115	Als ik kijk wat kiezers van landelijke partijen hierover zeggen zie je dat de meesten, 68% wel vinden dat gemeenten de spreidingswet moeten uitvoeren.	76.03
116	Dat zijn kiezers van D66, CDA, GroenLinks-PvdA maar ook van de VVD.	6.66
120	Dan kan je het niet leuk vinden maar als je je als gemeente niet aan de wet houdt, is het einde zoek.	5.56
121	Daar zijn sommige partijen voor opgericht en vrij groot geworden.	4.6
122	Als landelijke partij heb je daar altijd een ander verhaal bij.	4.66
123	die winnen, maar dat kan toch helemaal niet wat zij zeggen?	7.31
125	Die spreidingswet is er tot we hem niet meer nodig hebben.	7.85
126	Het is aan die lokale partijen om aan hun kiezers uit te leggen waarom zij dat zeggen.	13.0
127	Precies, wij hebben een spreidingswet, die hebben we niet voor niets.	4.76
128	We moeten er alles aan doen om ervoor te zorgen dat de instroom naar beneden gaat.	5.39
129	Vanaf dat moment kunnen we gaan kijken hoe die spreidingswet eruitziet.	5.74
131	Maar het is toch een kwestie van waarheid komt en niet of het er komt?	5.78
132	Maar het is toch een kwestie van waar het komt en niet of het er komt?	5.39
135	Hij krijgt nu extra tegenwind, op basis van deze uitslag?	14.82
136	Ja, maar dat geldt voor elke minister die iets moet uitvoeren waar mensen het misschien niet mee eens zijn.	6.24
138	Het is niet eenvoudig voor de coalitiepartijen hoewel Jesse Klaver van GroenLinks-PvdA erop wijst dat niet alleen anti-azc-partijen hebben gewonnen.	18.65
139	Tegenover de winst van deze partijen zie je ook dat GroenLinks-PvdA de grootste partij is geworden.	36.84
140	Dus het is geen eenduidig beeld bij deze verkiezingen.	3.68
141	Maar moeten jullie dan op lokaak niveau tegen alle azc-nee-partijen ingaan Maar moeten jullie dan op lokaal niveau tegen alle azc-nee-partijen ingaan bij elke vorming van een college?	8.04
146	Is dat dan geen recept voor veel teleurgestelde kiezers die stemmen op een azc-nee-partij en toch weer nul op het rekest krijgen?	24.59
147	Ik denk dat het een grote recept voor teleurstelling is als je zegt: we gaan de instroom inbannen je doet het niet en vervolgens zien we overal weer mensen op straat slapen.	10.87
148	De wet is in Nederland in het parlement aangenomen.	14.64
150	Minister van Asiel, Bart van de Brink waarschuwt gemeenten die zich niet aan de wet houden.	42.21
151	Daar kennen we allerlei mooie afspraken voor in Nederland.	4.23
152	Het is eerst aan tafel, nog een keer aan tafel, nog een keer aan tafel en daarna gaan we over hele ingewikkelde dingen praten.	3.6
154	Dan gaan jullie locaties aanwijzen of ze voor de rechter slepen?	8.81
157	Dus ik ga niet een dag na een verkiezing zeggen dat dat aan de orde is.	3.99
159	Die stemmen op een anti-azc-partij en uiteindelijk komt er toch een azc.	25.84
160	Campagnevoeren is een manier om verkiezingen te winnen.	54.35
167	En als hij zegt dat het moet gebeuren, moet het gebeuren.	4.12
169	Als hij toe zou geven aan een gemeente dan zeggen heel veel andere gemeenten: dat willen wij ook!	5.14
173	Maar lokaal zeggen, dat willen we niet, dat kan niet.	5.25
177	In de ogen van de meeste partijen hier is Forum voor Democratie een partij met antidemocratische standpunten.	10.11
179	En de coalitiepartijen hebben het al over de statenverkiezingen.	7.46
180	En dan is het niet de bedoeling dat Forum voor Democratie daar een grote overwinning had.	15.12
182	De VVD zegt: die partijen hebben we twee verkiezingen genegeerd maar wij moeten er iets tegenover zetten.	25.11
186	Het is heel simpel, Forum voor Democratie is op TikTok ontzettend populair en groot.	21.08
187	De conclusie is, de andere landelijke partijen zijn teruggekeerd op dat medium maar hebben daar te veel laten liggen.	5.22
188	Soms is het misschien meer aanwezig zijn op TikTok en je eigen geluid laten horen, in de hoop dat de kiezers voor Forum voor Democratie afnemen.	4.73
189	Ik praat over die winst van Forum voor Democratie door in de studio, met Matthijs Rooduijn.	6.78
190	U bent politicoloog aan de Universiteit van Amsterdam en doet onderzoek naar populistische en uiterst rechtse partijen.	7.64
191	Waarom is Forum voor Democratie zo succesvol deze verkiezingen?	15.45
193	De directe concurrenten deden in veel minder gemeenten mee.	9.95
195	Forum voor Democratie deed mee in veel meer gemeenten.	13.19
200	De partij is echt aan het bouwen aan een beweging die meer wil zijn dan een politieke partij.	4.94
201	Het liefst met eigen scholen en een eigen woningbouwvereniging bijvoorbeeld.	5.2
202	Zij willen van onderop een nieuw soort politieke partij zijn.	5.38
203	En ze zijn handig in het communiceren via sociale media.	10.81
205	Het is ook de partij met kandidaten die een extreemrechts verleden hebben.	4.81
207	Het is belangrijk om te vertellen wat het extremisme is.	6.74
208	Een extremistische partij is een partij die de bestaande orde omver wil werpen.	10.96
210	Dat zijn partijen die vaak ook hun wortels hebben in racistisch en antisemitisch gedachtegoed.	9.8
211	Er zijn steeds meer tekenen dat Forum voor Democratie dergelijke ideeën heeft.	28.83
212	Gideon van Meijeren heeft gezegd dat het niet gezond is dat er een taboe heerst op het gebruik van geweld.	85.3
213	Een collega van hem had het over tribunalen waar zijn tegenstanders verantwoording zouden moeten afleggen.	11.84
214	En een aantal kandidaten voor de gemeenteraden hebben duidelijke connecties met extreemrechtse organisaties.	6.12
217	En toch hebben heel veel mensen voor deze partij gekozen.	4.68
218	Laten we kijken hoe er gisteravond bij de partij gereageerd is op de uitslag.	4.2
223	Begrijpt u een beetje dat andere partijen op zijn minst twijfelen over het gedachtegoed van Forum omdat er soms een nazistisch randje aan zou zitten.	4.83
226	Er zijn ook leden die zich kritischer uitlaten over uitspraken van bijvoorbeeld Thierry Baudet in het verleden.	7.74
228	Ook zijn uitspraken over Poetin, dat vond ik onverstandig.	10.14
230	Als we iemand spreken over een Forum-kandidaat die de extreem-rechtse moordenaar Anders Breivik verheerlijkte wil de Amsterdamse lijsttrekker Johan Dessing liever dat we het gesprek stoppen.	38.77
231	Nu heeft een hele groep sociaaldemocratische O, u neemt hem mee?	9.34
237	Want op zijn kandidatenlijst staat een mede-oprichter van Erkenbrand een extreem-rechtse organisatie die streeft naar een witte etnostaat.	17.84
238	Waarom is het niet mogelijk voor Forum voor Democratie om te zeggen: Wij staan niet achter nazistische uitspraken of racistische organisaties?	37.54
242	Maar nazistische uitspraken doen zou al bijna strafbaar zijn.	26.76
243	Dan kunt u toch simpelweg zeggen dat u daar niet achter staat?	5.63
244	Nee, dat ga ik helemaal niet zeggen, want daar is geen sprake van.	3.97
248	Ja, ze willen aan de ene kant aan een breder publiek laten zien dat het allemaal wel meevalt.	4.81
249	Terwijl ze aan hun echte achterban willen laten zien: dit zijn wel degelijk onze ideeën.	4.21
252	Veel partijen staan ver af van de gedachten van Forum voor Democratie.	18.73
254	In gemeente politiek kan het misschien makkelijker zijn dan landelijk.	5.15
255	Maar veel partijen hebben afstand genomen van Forum voor Democratie en willen er niet mee samenwerken.	16.38
256	Maar op sommige plekken zijn zij de grootste, dan kan je niet op zijn?	12.34
258	Maar er kan altijd de meerderheid zijn die zonder Forum voor Democratie het college gaat vormen.	19.64
261	Dus uiterst rechts is al 20 jaar aan een opmars bezig.	5.83
263	Maar binnen dat uiterst rechts is ook nog eens een uiterst rechtse flank die is gegroeid.	3.57
266	Opnieuw schieten de olie- en gasprijzen verder omhoog.	37.59
268	En dat komt doordat gasinstallaties in het Midden-Oosten nu ook doelwit zijn.	62.06
271	Vanwege deze beelden, aanvallen op productielocaties van gas in het Midden Oosten.	49.58
273	Gisteravond bleek dat het grootste aardgasveld ter wereld is aangevallen.	88.93
274	Het gaat om dit Iraanse veld, in 1971 ontdekt door Shell.	23.35
275	South Pars North Dome is volgens kenners het grootste ontdekte gasveld de wereld.	80.97
276	Het ligt onder de bodem van de Perzische Golf op het grensgebied tussen Qatar en Iran.	14.7
277	Het gigantische veld bevat naar schatting 51 biljoen kubieke meter gas Verruit het grootste gasveld ter wereld.	39.23
279	Dat gasveld dat ligt onder de Straat van Hormuz en heeft een Iraanse kant en aan Qatar ook.	33.81
283	Bronnen meldden aan Amerikaanse media dat dat niet helemaal klopt.	9.49
285	Hij zou Netenyahu opdracht hebben gegeven dit niet meer te doen.	13.91
286	Hij zou Netenyahu opdracht hebben gegeven dit niet meer te doen.	13.91
290	Die stijgen de afgelopen dagen al hard en vandaag dus met 35%.	66.12
291	Maar kijk, hier even het begin van de oorlog in Oekraïne er overheen.	8.05
292	Toen begonnen we al hoger schoot de prijs in één dag zelfs met zo'n 40% omhoog.	12.38
294	Wat gaan we merken van die aanvallen op locaties waar gas wordt geproduceerd?	66.4
295	Deze aanvallen op gasinfrastructuur hebben een enorm effect op de gasmarkt.	87.26
296	Dat heeft te maken met dat bijna 20% van al het gas met name vloeibaar gas, uit de Straat van Hormuz moet komen.	68.57
297	En tegelijkertijd, als die infrastructuur is beschadigd betekent dat dat mogelijk die 20% gas niet meer op de markt komt voor een geruime tijd.	28.01
299	Ze waarschuwen dat ze mogelijk niet aan langlopende contracten met on andere België kunnen voldoen.	12.39
300	En sinds dit jaar heeft ook Nederland een contract met dit Qatarese bedrijf.	13.94
301	Nederland hoort bij de vijf grootste importeurs van LNG.	77.71
302	Een klein deel komt uit Qatar, maar de onzekerheid stuwt de wereldprijs terwijl wij eigenlijk willen bijkopen.	4.22
303	Want we horen al maanden dat onze Nederlandse gasvoorraad niet bijzonder groot is.	69.58
304	Weeronline maakt tegenwoordig zelfs een energie-weerbericht.	64.84
305	We hebben dus te maken met temperaturen zo rond de 10 graden.	39.88
308	Consumenten zijn al massaal op zoek naar opties qua energiecontract.	90.34
309	De vraag naar warmtepompen schijnt ook weer toe te nemen.	21.03
310	Gasunie laat vandaag weten dat de gasaanvoer nu niet in gevaar komt.	78.53
311	Maar dat er op lange termijn wel wat moet gebeuren.	4.26
314	Dat hebben we afgesproken, zodat we in de winter een goede gasreserve hebben.	8.41
315	Tegelijkertijd zien we dat het nu kwetsbaar is omdat handelaren mogelijk het gas pas later gaan inkopen.	27.66
316	Tegelijkertijd zal mogelijk zelfs de staat moeten inspringen om extra gasten te vervullen in die gasopslagen.	15.43
317	Maar dan moet het transport door de Straat van Hormuz wel weer op gang komen.	6.1
318	De oorlog in Iran brengt grote schokgolven in de regio.	87.89
320	Het geweld daar heeft een enorme hoeveelheid mensen op de vlucht gejaagd.	50.63
322	Dit is Reva Bou Tayeh, hulpverlener bij de Nederlandse stichting Dorcas.	19.09
323	Vanuit haar huis hoort ze de Israëlische bombardementen die het land sinds begin deze maand treffen.	15.07
324	Het is de tweede keer in korte tijd dat Libanon wordt meegetrokken in een oorlog.	34.07
325	Na een raketsalvo van het door Iran gesteunde Hezbollah verklaarde Israël heel Zuid-Libanon tot risicogebied.	76.86
326	Gevolg: meer dan 900 doden aan Libanese zijde en honderdduizenden mensen op de vlucht.	65.97
327	Iets noordelijker, in de hoofdstad Beiroet dwong Israël het vertrek van honderdduizenden mensen af.	17.6
328	De zuidelijke wijken van de stad liepen leeg en bombardementen volgden, in die wijken en daarbuiten.	6.4
331	De laatste bombardementen waren hier rond middernacht de afgelopen nacht.	11.87
333	Rode Kruis-hulpverlener Anke Bert heeft al veel gezien in haar werk.	6.82
334	Maar de oplaaiing van dit geweld, baart haar bijzonder grote zorgen.	4.29
335	Wat mij vooral bijblijft, is de snelheid en de intensiteit.	3.88
336	In die zin zijn ondertussen in twee weken tijd drie collega's van ons zwaar verwond geraakt.	6.01
339	De kwetsbare groepen die op de vlucht zijn het gaat om heel veel kinderen.	83.47
340	Om zwangere vrouwen die momenteel op straat zitten.	77.18
342	Dat de oorlog vrijwel iedereen raakt, blijkt wel uit de cijfers.	61.3
343	Op een land van slechts 6 miljoen inwoners zijn naar schatting een miljoen mensen op de vlucht.	55.13
345	Momenteel is slechts 10 à 15 procent van die groepen we spreken over 150.000 mensen, opgevangen in shelters en opvangplaatsen.	16.4
349	Wat betekent dat de grootste groep nog op straat zit.	5.92
350	Hulporganisaties zoals het Rode Kruis, Dorcas en UNHCR de vluchtelingenorganisatie van de VN, zetten alles op alles.	33.59
353	We verwachten dat er nog meer mensen zullen vluchten en die hebben behoefte aan de eerste levensmiddelen.	15.02
356	Libanon is een zeer gevarieerd land, met 18 verschillende bevolkingsgroepen.	55.28
357	We weten natuurlijk ook dat er een half miljoen Palestijnse vluchtelingen zitten.	87.86
358	Er zitten meer dan 1 miljoen Syrische vluchtelingen en dat op een bevolking van minder dan 6 miljoen.	52.1
359	Toch is het niet de verwachting dat al die mensen Libanon nu zullen ontvluchten.	10.95
360	Wat we nu zien is dat er weinig verandering is met mensen die de grens over gaan, behalve naar Syrië toe.	10.35
361	De mensen die de grens over vluchten zijn tot nu toe naar Syrië gevlucht.	86.86
362	Het gros van de mensen wil gewoon terug naar huis zodra het conflict over is en blijft daarom ook in de regio en pas op het moment dat ze daar geen toekomst zien trekken ze verder.	4.76
366	Een enorme vluchtelingenstroom, er is angst voor een nieuw Gaza.	30.99
369	De verwijzing naar het scenario van Gaza is ook iets wat Israël zelf heeft beweerd.	23.39
375	Nu zijn het hele delen van Zuid-Libanon en wijken van beide moet.	8.78
380	En er zijn toonaangevende stemmen in Israël die stellen dat dat deel bij Israël wordt.	21.29
383	Denemarken en Italië hebben al gezegd dat er een vluchtelingenstroom op gang kan komen naar Europa.	89.39
389	Nee, er zijn Syrische vluchtelingen in Libanon die daar waren omdat het in Syrië niet veilig was.	88.03
396	De pogingen van de Libanese regering om tot een staakt-het-vuren te komen zijn voorlopig niet succesvol.	16.3
398	Kan dat betekenen dat we weer zo'n vluchtelingenstroom krijgen zoals destijds, in 2015?	58.09
400	Of het gaat gebeuren, hangt af van hoe snel er een staakt-het-vuren komt.	6.03
402	In 2024 was ook een miljoenenbent Zuid-Libanon ontheemd.	32.02