Een Vandaag 🇳🇱

_id	69fcc511bce390b923b00e50
url	https://npo.nl/start/serie/eenvandaag/seizoen-2026/eenvandaag_6244/afspelen
datetime	2026-05-07 18:30:00
description	Oliebedrijven maken flinke winsten door gestegen prijs, kan het kabinet een deel afromen? * Leerlingen in de stress voor eindexamens: maar dat kan anders * Inwoners willen meepraten over noodopvang asielzoekers, maar gemeenten hebben soms 'geen tijd om in gesprek te gaan' * Europa gaat AI-uitkleedapps verbieden, gaat het helpen?

 

Statements

idx	statement	score
0	Miljardenwinsten voor oliebedrijven door de Iran-oorlog.	87.78
1	Kan het kabinet niet een deel van die winsten voor ons afromen?	27.99
2	In de zoektocht naar noodopvang voor asielzoekers, is te weinig tijd voor inspraak.	47.18
4	Maar we hebben het goede gesprek met onze eigen inwoners niet kunnen voeren.	4.15
7	Ja, met apps als Grok maak je tegenwoordig binnen enkele seconden nep-naaktbeelden.	85.23
9	LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Goedenavond.	3.7
10	Oliebedrijven als Shell maken miljardenwinsten door de Iran-oorlog terwijl wij allemaal de hoofdprijs betalen aan de pomp.	90.57
11	Kunnen we die winsten niet afromen met een extra heffing zoals dat eerder gebeurde bij de energiecrisis in 2022?	53.59
12	Die oorlog is natuurlijk iets wat wij niet zijn begonnen.	5.19
15	De consument betaalt wel de prijs, en de winst is vooral voor de aandeelhouders.	7.77
16	De winsten van de oliebedrijven schieten in rap tempo omhoog door de oorlog in het Midden-Oosten.	77.42
17	Alleen al dit kwartaal ging de winst van Shell van 4,1 miljard in het laatste kwartaal vorig jaar naar 4,8 miljard euro nu.	21.84
19	En dat allemaal allemaal als gevolg van de hoge olieprijs.	20.05
20	Oliebedrijven als Shell en BP en andere grote olieconcerns die profiteren van die hard gestegen olieprijs op de wereldmarkt.	87.57
22	Het is niet duurder geworden om de olie uit de grond te halen.	74.17
23	Dus het is gewoon gratis winst die ze binnenkrijgen.	5.9
25	Een onverwacht cadeau waarvan de rekening bij de pomp lijkt te liggen.	4.3
26	Het zijn vooral de aandeelhouders profiteren van deze winst.	6.75
27	In steeds meer landen gaan nu stemmen op om deze zogenaamde 'overwinst' af te gaan romen.	23.34
28	Dat zou je kunnen doen door net als vier jaar geleden in Europa af te spreken dat we een wet maken waardoor je die extra winsten van die oorlog dat je daar een extra belasting op legt.	24.5
29	Zodat je dat geld ook kan inzetten voor gewone mensen.	6.37
30	Ook vier jaar geleden werden tijdens de energiecrises in Europa solidariteitsheffingen ingevoerd.	22.42
31	Volgens Martin Visser, financieel commentator bij de Telegraaf moet je dat als Nederland niet alleen willen doen.	14.86
32	Het is wel logisch, als je het doet, om het in EU-verband te doen.	5.04
33	Als je het hebt over Shell, moet je zelfs de Britten erbij betrekken.	10.38
40	Alleen heb je een meerderheid in Europa nodig die dat ook wil.	14.07
41	Daarom zeggen wij: kabinet, ga in in Europa bondgenoot zoeken om dit samen te regelen.	7.06
45	De vorige energiecrisis, in 2022, zijn we ook gekomen met een extra belasting op overwinst, ook een EU-maatregel.	84.46
46	Dat was toen echt voor de producenten van elektriciteit.	13.59
48	Minister Jetten toen nog, dacht 1,8 miljard voor de schatkist binnen te harken bij deze bedrijven.	40.9
51	Want op het moment dat die extra energiebelasting inging ging de energieprijs weer hard omlaag.	58.93
52	En juridisch ligt zo'n overwinstbelasting ook erg lastig.	75.59
53	Over de eerdere solidariteitsheffingen wordt nog steeds geprocedeerd.	5.73
54	Toch denkt Paternotte dat Europa het zal gaan invoeren.	6.27
56	Wat ons betreft moeten we dat op een slimme manier inzetten.	4.55
57	Wat heel erg zou helpen is als we een lagere energierekening hebben.	7.68
58	Bijvoorbeeld omdat je mensen veel sneller helpt aan zonnepanelen, warmtepompen.	87.67
59	Maar je kan mensen ook direct helpen met de energierekening.	10.5
61	Zodat mensen die te veel geld kwijt zijn aan gas en elektra, dat je die kan helpen.	26.73
72	Als je het alleen doet voor Nederlandse bedrijven dat is niet slim.	7.63
75	Toen werd het ook al gedaan maar zonder veel succes.	5.16
80	Het is heel lastig om vast te stellen wat precies over winst is van een bedrijf.	5.89
86	Dus als het negatief uitpakt gaat het nog geld kosten.	13.13
88	Minister Heine van financiën moet het nog uitzoeken.	16.26
90	Henri Bontenbal zegt: als het niet uitvoerbaar is willen wij het ook niet als CDA.	19.96
92	Grote kans dat dit plan gaat stranden in goede voornemens.	4.7
93	Voor het einde van de zomer moeten ze er zijn: 8000 extra noodplekken voor asielzoekers.	85.61
94	De druk is hoog, want mensen zonder bed kunnen niet wachten, zeggen burgemeesters.	19.78
95	Maar inwoners willen inspraak, en dus schuurt het opnieuw in veel gemeenten.	12.32
96	Op 31 maart hebben wij deze brief in de brievenbus gekregen.	6.16
97	Ik kom thuis van mijn werk, en de brief lag op de mat.	3.99
98	Met het verhaal dat er 86 asielzoekers tijdelijk gehuisvest zouden gaan worden in het hotel van Fletcher.	59.12
99	'En hoewel deze brief vlak voor 1 april is verstuurd, het is geen grap'.	7.31
100	Om een crisis te voorkomen zijn die plekken hard nodig, en snel.	4.85
101	Niet omdat er meer asielzoekers komen maar omdat te veel opvanglocaties sluiten en er te weinig nieuwe plekken bij zijn gekomen.	49.02
107	Dus dan heb je wel iets van: o Regel spoed noodopvang, dat was de vraag van de asielminister aan alle gemeenten.	17.79
110	Maar dat is nog niet genoeg: Voor het einde van de zomer moeten dat bijna 8000 zijn.	7.77
111	Ik werd eind maart gebeld door het COA of ik bij wilde dragen om met spoed mensen op te vangen.	8.24
113	Er komt noodopvang in het Gelderse Ooij, een klein dorp in zijn gemeente.	22.03
115	Dus daarom zette hij er nadrukkelijk bij: 'Dit is geen grap'.	4.61
116	Dat we ons goed konden voorstellen dat de mensen zouden denken: Nou, dit overvalt ons zo, dat kan niet waar zijn.	4.24
118	31 maart de brief, 2 april de raadsvergadering.. 23 april een bijeenkomst voor bewoners.	5.49
123	Want je wil veel langer de tijd hebben om met de omgeving in gesprek te kunnen gaan.	4.0
124	Omdat wij ons aanwonende ons absoluut niet gehoord voelden.	4.44
126	Niet omdat we tegen waren, maar vooral ook: Hoe zit het met onze privacy en veiligheid?	4.82
128	Dit is een proces waar inspraak echt van groot belang was geweest.	4.37
129	U had ook kunnen zeggen: Nee, ik vind die inspraak zo belangrijk.. er komt geen AZC als die inspraak niet goed is geregeld.	5.99
133	Er was nood, dus we hebben de afweging moeten maken tussen tegen de wet handelen, mensen op straat laten belanden, of die inspraak.	7.62
136	Geweld tegen politie, vuurwerk en vernielingen aan het gemeentehuis.	62.68
138	Maar ik snap wel de frustraties van de inwoners van Loosdrecht.	4.22
140	En op de een of andere manier lijkt het erop dat geweld meer afdwingt dan een goed gesprek met burgemeester of gemeente.	5.76
141	Hoewel er in Ooij ook onvrede is, vooral over de manier en snelheid van de komst, bleef het rustig.	3.93
142	Loosdrecht heeft ook te maken gehad met groeperingen die vanuit Nederland daar naartoe zijn gegaan.	16.63
145	Gemeenten weten al ruim een jaar dat ze een bepaald aantal opvangplekken moeten regelen, volgens de spreidingswet.	16.87
146	Sommige gemeenten hebben dat al gedaan, andere lopen nog achter.	9.1
147	Ook Berg en Dal had die opvangplekken nog niet op orde.	11.33
148	Waarom heeft u dat jaar niet gebruikt om inwoners eerder te betrekken?	10.91
149	Omdat u eigenlijk al wist dat er opvang gerealiseerd moest worden.	8.81
151	Maar het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers, had deze opvanglocatie wel al een tijdje op het oog.	9.83
154	Als er een jaar geleden wel inspraak was geweest was u dan uiteindelijk niet ook ontevreden geweest omdat het resultaat misschien hetzelfde was geweest?	10.5
158	Dus je kunt je wel voorstellen dat het echt in our face is.	4.12
159	De grootste zorg die we hadden dat vanaf de 1e, 2e en 3e verdieping je direct in onze tuin kijkt.	3.91
163	Nee, kan. Maar je weet niet wat de toekomst gaat brengen.	4.65
166	Dus ze kunnen zomaar na twee maanden hier weer weggaan.	4.91
167	En er andere alleenstaande mannen of vervelende jeugd in komt.	21.24
171	Maar we hebben het goede gesprek met onze eigen inwoners niet kunnen voeren.	4.15
173	We praten erover door met politiek commentator Joost Vullings.	5.7
175	Heeft hij wel rekening gehouden met de inspraak van inwoners, die dan verdwijnt?	10.24
178	Begin maart heeft hij gewaarschuwd: heel veel mensen hebben direct een plek nodig.	4.3
180	En hij heeft tegen de gemeentes gezegd: ik kan jullie bellen en doe een beroep op jullie.	5.47
181	De minister is verantwoordelijk om mensen op te vangen.	44.46
182	Die wil niet dat mensen op het gras slapen in Ter Apel.	20.6
183	Maar dat belang botst met de belangen van de gemeente en de burgers.	4.46
184	Al jaren gaan we van de ene naar de andere noodopvang.	4.14
185	Hoe denkt het huidige kabinet dit probleem op te lossen?	16.29
188	Maar zolang er geen capaciteit is de vorige kabinetten hadden noodopvang.	12.0
191	De minister benadrukt dat hij eerst de instroom van asielzoekers omlaag wil brengen.	75.19
195	Dat de landelijke politiek hun aandeel niet levert.	6.27
204	En ze werken aan een wet om terugkeer frustreerders dat die worden uitgezet.	17.13
207	Gaat dat helpen in de strijd tegen deepfake naaktbeelden, Whitney?	8.73
208	Dat zocht ik voor je uit, want het brengt natuurlijk zorgen met zich mee: dit soort uitkleed-apps.	4.01
210	Apps dus waarin je een gewone foto van iemand uploadt, waarna AI daar naaktbeelden van maakt.	89.8
211	Die beelden zijn dus niet echt, maar kunnen wel enorme gevolgen hebben voor slachtoffers, vaak jonge vrouwen of kinderen.	17.19
212	En dus sloot de EU vandaag, na negen uur onderhandelen, een akkoord om ze te verbieden.	39.74
213	Wat die regel inhoudt is dat je niet meer zonder toestemming van een persoon zelf foto's of video's van die persoon mag gebruiken om die mensen uit te kleden en er een naaktbeeld van te maken.	22.55
214	Dus het maken van die naaktbeelden mag nog steeds wel als het met toestemming is van die persoon of als het gaat om een fantasiebeeld.	13.4
216	Een van de bekendste voorbeelden van AI-tools die in staat zijn om mensen uit te kleden is Grok - de chatbot van Elon Musk op X, die de afgelopen maanden veel stof deed opwaaien.	86.98
217	Na alle ophef maakte X het moeilijker om mensen digitaal uit te kleden.	26.11
218	Maar een Nederlandse privacy-organisatie zag dat het daarna nog steeds kon en spande een rechtszaak aan.	42.92
220	Daardoor mag de chatbot in Nederland geen nep-naaktbeelden meer maken of verspreiden.	70.13
223	Maar zelfs ALS de rechter die chatbot definitief aanpakt zijn er nog tientallen andere apps die dit ook kunnen met vaak met miljoenen gebruikers, middelbare scholieren bijvoorbeeld.	62.52
225	Bijna een kwart van de middelbare scholen zegt dat ze hebben meegemaakt dat een leerling is gepest met AI-naaktbeelden.	90.53
226	En 87% van de scholen is bang dat dit in de toekomst een groter probleem wordt.	89.88
227	Negen op de tien scholen zijn daardoor voor een verbod op uitkleed-apps.	86.33
228	En ook veel instanties spreken hun steun uit: De Autoriteit persoonsgegevens, het Openbaar Ministerie, de politie, en de lijst is langer.	6.71
232	Omdat het maken van pornografisch beeld van mensen sowieso al niet zomaar is toegestaan.	27.11
233	Maar het verhoogt wel de drempel voor zowel de makers van de apps als mensen die deze afbeeldingen willen maken om dat ook daadwerkelijk te kunnen doen.	6.48
235	Want volgens de EU mag je die naaktfoto's WEL genereren als je toestemming hebt van de persoon op de foto.	85.4
238	En hoe ga je de verspreiding van foto's tegen als die ook circuleren op plekken waar mensen niet bij kunnen?	38.08
241	Van de grotere apps is de kans natuurlijk best wel groot dat zij echt pas vanaf december zullen proberen om die filters in te stellen.	12.1
243	Dus dat daar nog best wat discussie en rechtszaken over gaan komen en dat het wel een tijdje gaat duren voordat dit zo goed mogelijk is ingeregeld.	4.3
245	Maar experts zeggen ook: alles valt of staat bij handhaving.	19.3
247	Morgen beginnen de eindexamens en de stress daarvoor is gigantisch.	9.69
249	Maar ook veel middelbare scholen proberen leerlingen van hun ergste zenuwen af te helpen.	88.61
254	Mijn slaapritme Ik heb gisteren om half 6 geslapen.	70.36
259	Terwijl de officiële eindexamens binnenrollen doen ze hier, in deze gymzaal, een proefexamen.	4.27
267	Bijkomen Van de stress die de eindexamens teweegbrengen.	87.17
271	En ehm ja, het is niet fijn, het helpt ook niet met leren.	5.65
272	Als ik aan het leren ben, of überhaupt overdag heb ik er best wel veel stress over.	4.21
273	Maar dat komt ook omdat ik redelijk laat was begonnen.	3.43
274	Het landelijk Aktie Commite Scholieren kreeg zowel meldingen over stress dat ze nu dus starten met een stresslijn: getrainde vrijwilligers bieden een luisterend oor.	12.03
275	Ja, Voor mensen die dat nodig zouden kunnen hebben is het wel fijn dat je ergens terecht kan. Op het Pallas Athene College proberen ze hun leerlingen dus rustig te laten wennen aan de examen-setting.	4.37
276	Wat we dit jaar ook nog doen is dat we vanuit school een cursus hebben aangeboden voor leerlingen in het examenjaar die heel erg veel stress ervaren.	6.39
277	Waardoor we ze op die manier kunnen leren omgaan met stress.	14.58
279	Want de druk op jongeren van 16-17-18 jaar is echt heel hoog.	66.08
281	Willen ook een bijbaantje, willen ook een sociaal leven.	9.2
282	En hebben daarnaast natuurlijk ook nog sociale media.	5.3
285	Je moet wel gewoon een goed cijfer halen om te slagen.	4.87
286	Als je dat niet doet Je hebt eigenlijk maar één kans.	4.44
287	Als je op voetbal bent hoor je iedereen al: Vrijdag beginnen de examens.	5.24
297	Dat ze dagenlang tot 's avonds hun huiswerk aan het maken zijn.	3.7
303	De druk om van die maatschappij te slagen komt van alle kanten.	6.04
311	Dat zorgt er ook voor dat leerlingen een goede studiekeuze willen maken.	77.04
314	Het is belangrijk voor je toekomst om een diploma te hebben.	15.78
317	Ik heb de keuze gemaakt om dat kan comfortabele leven wil hebben.	4.06
323	In de studio Inass Jagour van scholieren-comite LAKS.	6.49
325	Er is zoveel stress dat jullie zelfs een speciale hulplijn openen.	4.35
329	We krijgen echt klachten van leerlingen die erin verdrinken.	63.81
332	Blijkbaar hebben ze niet de tools om ermee om te gaan.	4.58
339	Ze durven ook niet toe te geven dat ze het niet aankunnen.	4.13
341	Ze zijn meer gebaat bij iemand die geen oordeel over ze heeft.	6.55
344	De leerling moet zelf aangeven wat zijn of haar behoeftes zijn.	6.23
346	Mensen die slecht slapen wat geef jullie dan voor tips?	12.53
348	Vlak voor het slapen niet op je telefoon gaan kijken.	80.1
352	Ik zou de examenleerlingen willen meegeven: denk aan iemand die je vertrouwt en die jou toespreekt.	4.29
357	We zijn er altijd online en morgen weer op radio en tv.	4.71