Goedemorgen Nederland 🇳🇱

_id	6a056beabce390b9235d9b7d
url	https://npo.nl/start/serie/goedemorgen-nederland/seizoen-10_4/goedemorgen-nederland_11011/afspelen
datetime	2026-05-14 07:30:00
description	Te gast zijn Eppo van Nispen tot Sevenaer als ochtendmens over de eerste maanlanding, André Kuipers over zijn belevenissen in de ruimte, Robbert Dijkgraaf over de kosmos, Harm van de Wetering over de Nederlandse overheid en Kirsten Drost over Nederlandse bedrijven en toepassingen in de ruimtevaartindustrie.

 

Statements

idx	statement	score
1	Hemelvaartsdag krijgt dit jaar bij ons een kosmisch tintje.	18.22
2	Het is donderdag 14 mei, welkom bij Goedemorgen Nederland.	4.35
3	Bij ons op de bank: Harm van de Wetering, directeur Netherlands Space Agency.	7.72
5	Astronaut André Kuipers en directeur Beeld & Geluid maar bovenal ruimtefanaat Eppo van Nispen tot Sevenaer.	9.92
6	Welkom allemaal, fijn dat jullie er zijn op deze Hemelvaartsdag.	3.7
7	Ruimtevaart lijkt misschien ver weg maar speelt een steeds grotere rol in ons dagelijks leven: Van navigatie en weersvoorspellingen tot klimaatonderzoek en veiligheid.	14.48
8	We richten vandaag daarom voor één keer de blik omhoog en onderzoeken we wat er boven ons gebeurt en wat dat hier op aarde betekent.	3.84
14	Ik vervul voor Nederland een belangrijke functie om aan te geven waar we als Nederland onze pijlen oprichten in de ruimte.	4.72
15	Maar degene die dichter in de ruimte is geweest kan er meer over vertellen.	4.52
21	Maar dat we als Nederland er enthousiast aan meedoen en eigenlijk onze eigen NASA hebben weten heel veel mensen niet.	9.79
22	Dus ik vind het heel mooi dat we ook hier ons steentje bijdragen.	4.04
26	Om toch een beetje het gevoel te hebben dat je zelf op de maan hebt gestaan.	4.48
29	Dit is het dingetje wat de astronauten op de maan zet.	7.45
31	Dat is de grootste machine die de mens zo'n beetje heeft gemaakt.	4.13
33	Dan trilt de grond nog kilometers ver van waar hij wordt gelanceerd.	6.14
35	Daarmee hebben ze een paar keer het rondje om de maan gedaan.	4.02
37	Je hebt een lego alles en je kunt er alles mee bouwen.	6.77
44	Je bent in gedachten allemaal naar de maan geweest.	3.65
45	Saturnus ligt naast mijn bed, die heeft mijn zoon gebouwd.	19.09
50	Beelden van autootjes op de maan zitten diep in mijn geheugen.	61.46
56	Het waren fantastische avonturen, een soort jongensdroom.	4.18
61	Dat was in de periode spannende avonturen in de ruimte aliens, andere planeten, prachtig dat bestond niet in Nederland.	4.87
62	Maar het was in de jaren dat sciencefiction opkwam.	17.69
63	Ik begreep er niks van, nog steeds niet helemaal, Space Odyssee.	4.34
68	Dan moet je wel de kans krijgen om het te proberen.	5.14
70	Als u thuis zit te kijken en een vraag heeft over de ruimte of over ruimtevaart.. dan kunt u die insturen via: ruimtevaartomroepwnl.tv.	4.46
71	of via Instagramgoedemorgen-wnl en wie weet gaan we uw vraag behandelen hier in de uitzending.	4.78
72	We hebben deze oproep gisteren al online gezet en er is ook al een vraag binnen gekomen voor jou, André.	7.07
74	Zij vraagt: 'Beste André, wat vind je de beste ruimtefilm?'	6.92
75	André, je mag er even over nadenken en dan horen straks graag je antwoord.	3.52
76	Waar begint voor u de ruimtevaart, meneer Dijkgraaf?	7.28
77	Ik denk toch bij het begin van de moderne wetenschap.	4.56
81	Hij keek naar Jupiter en zag er mandjes omheen draaien.	6.99
82	Hij realiseert zich dat de sterrenhemel niet een geschilderd plafond is maar een soort 3D wereld waar je naartoe kan. En doorheen kan reizen.	6.73
83	En dat eigenlijk al die stipjes aan de hemel plekken zijn waar op zichzelf nieuwe werelden zijn.	3.8
84	Je ziet ook de geboorte van een soort sciencefictionliteratuur.	5.78
85	Huygens, een grote Nederlandse wetenschapper schrijft aan het eind van zijn carrière ook een soort sciencefictionboek waar aliens leven op Saturnus en naar de aarde kijken.	37.39
86	Op dat moment komt echt het idee: dat is een wereld die we kunnen gaan verkennen.	4.25
87	De echte ruimtereizen vinden plaats in de fantasie van de schrijvers.	6.17
92	Eeuwen lang hebben mensen 's avonds gelopen en zich klein en nietig gevoeld.	22.24
95	Deze stipjes zouden de gedachten zijn aan wat boven ons is.	4.05
97	Zeker, maar het klopt wel door de luchtvervuiling, ik ga wel eens naar het hoge noorden in Friesland met weinig stadse omgeving op een mooie omgeving kijk je echt.. En dan is het nog een heel klein beetje maar dan voel je je zoveel kleiner.	6.53
98	En het rare idiote idee dat je daar het verleden en kijkt in plaats van het verleden of de toekomst.	4.99
100	Voel jij je dan ook kleiner, jij bent bijvoorbeeld wel eens in Namibië geweest.	4.23
101	Niet kleiner maar ik voel me wel onderdeel van iets groters.	3.67
104	Dan voel je dat je onderdeel bent van een zonnestelsel.	21.18
105	En met een zonsverduistering heb je 's nachts helemaal geen maan.	5.6
106	En als je in de woestijn staat zie je alleen maar sterren.	26.71
107	Het is zo donker dat je je eigen voeten niet meer ziet.	9.07
108	Het voelt alsof je opgezogen wordt en onderdeel bent van het universum.	6.73
109	Als je naar de telescopen staat die staan altijd op de plekken met het beste zicht dan was een maanloze hemel en op een gegeven moment zag ik een schaduw.	3.72
112	Eigenlijk zouden we dat allemaal eens een keer moeten zien.	4.45
116	Goed; we komen er zeker op wat die betekenen voor het dagelijks leven.	4.31
117	Middenin de vorige eeuw stonden de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie lijnrecht tegenover elkaar.	17.74
118	De wapenwedloop leidde tot een ruimtewedloop met als centrale vraag: Wie wordt de eerste?	35.61
119	Terwijl u rustig lag te dromen, schoot deze eerste kunstmaan met een snelheid van ruim 8000 meter per seconde en op een hoogte van 900 kilometer om onze goede oude aarde.	9.45
120	Na twee mislukte pogingen van de marine is het leger er nu als eerste in geslaagd om ook een Amerikaanse kunstmaan in de ruimte te brengen.	29.44
121	De Sovjet-Unie is er in geslaagd een mens in de ruimte te brengen.	9.66
123	Volgens mij is dit voor jullie allemaal een beetje: o ja!	3.54
127	Het was ook helemaal niet de bedoeling dat ze terug kwam ook.	8.34
130	De eerste die het bedachten waren een stelletje pioniers.	3.79
132	Vervolgens krijg je de Tweede Wereldoorlog en de V2-raket.	20.77
133	Die was als oorlogswapen bedoeld, maar die technologie ging ineens hard.	7.37
134	Daardoor konden de Russen de eerste satelliet lanceren.	16.42
135	In 1957 was ook het eerste internationale geofysische jaar waarbij 66 landen samenwerkten om de aarde te bestuderen.	19.12
136	Dus de eerste satellieten, Sputnik, waren ook bedoeld om wetenschappelijk onderzoek te doen.	48.72
137	Wat deed die allereerste satelliet eigenlijk precies?	20.45
142	Eerst tientallen, daarna zijn er honderden en duizenden gevolgd.	8.21
143	Het was een balletje van nog niet eens 60 centimeter.	8.84
144	En in mijn familie, over het stellen kijken het sterrenkijken, we zijn ermee opgegroeid we gingen Sputnik's kijken.	8.48
145	Dan zag je een bewegende ster aan de hemel en dan zeiden wij: het is een Sputnik!	4.27
154	Je wilt het graag, anders ga je niet in de rij staan.	3.83
157	Je krijgt een prettige spanning in je buik, dat is een lancering een achtbaangevoel.	16.96
158	De versnelling bij een raket is die tot vier keer je gewicht dat je krijgt.	90.7
160	Zo'n raket is heel snel opgebrand in acht negen minuten dan heb je je eindsnelheid zo'n acht meter per seconde.	88.87
161	En dan begin je terug te vallen, de aarde trekt je terug en dan begin je om de aarde heen te vallen.	4.88
163	Hij is er op het eind nog uitgesprongen met een schietstoel in een aardappelveld waar een mevrouw heel erg van schrok.	4.5
166	Dat doen we nu ook, we vertrouwen erop dat het dak niet instort en dat je remmen het doen.	5.58
169	Ik weet daarbij alleen wel dat er tienduizenden mensen al voor mij in dat karretje hebben gezeten.	3.86
173	Daarom hadden ze in het begin allemaal testpiloten.	6.1
174	Die zijn er aan gewend dat je met nieuwe dingen experimenten moet doen.	5.43
175	Het lijkt alsof het van een leien dakje ging maar niks is minder waar.	4.13
176	Lancering van Amerikaanse kunstmanen heeft het ministerie van Defensie der Verenigde Staten smallfilm-opnamen vrijgegeven van verschillende mislukte raketproeven.	74.06
177	Hierbij krijgt men van nabij een indruk van de ontzaglijke moeilijkheden die de technici niet bij de ontwikkeling van ballistische zowel als geleide projectielen hebben ontmoet om van de gevaren maar te zwijgen.	4.12
178	Openhartig als ze zijn, aarzelen de Amerikanen niet om naast de ups ook de downs te laten zien.	15.63
180	Die ze weliswaar een grote teleurstelling brachten maar waaruit men tenslotte de gegevens putte die leidden tot het succes.	4.4
181	Ja, toch wel heftig om allemaal bij elkaar te zien.	4.43
183	Op het moment dat het misging moest er weer iets aan gedaan worden.	4.0
189	Qua rakettechnologie hebben we in Europa super betrouwbare lanceerraketten ontwikkeld.	25.72
190	En een belangrijk Amerikaans wetenschappelijk instrument is ook toevertrouwd aan Europa om het bij een maan achter te laten.	8.76
191	Het is ontzettend mooi dat je zelfs herbruikbare raketten ontwikkeld.	13.33
192	Als je het over fascinatie hebt als je een Falcon negen terug ziet komen je gelooft je ogen niet dat het kan plaatsvinden.	10.87
196	Dit is niet iets dat stilstaat, het blijft doorontwikkelen.	4.48
202	We zien een wapperende vlag en er zijn complotdenkers die zeggen: dat kan helemaal niet!	5.93
208	En deze ochtend is dat Lennard Jan Geerts in Noordwijk.	6.08
213	We hebben hardware die echt naar de ruimte is geweest.	6.13
214	De meeste dingen komen niet meer terug maar wij hebben er een paar dingen.	3.42
216	Ik mocht haar aanvoelen, daar ben ik voorstander van.	3.52
223	Meteorieten zijn overblijfselen uit de tijd dat het zonnestelsel werd gevormd.	88.74
224	Ze draaien rondom de zon en komen op een gegeven moment in botsing en kunnen richting de aarde afslaan.	33.8
225	Dit is onderdeel van een groter blok dat in Argentinië is neergekomen.	6.78
227	Dit heeft er ook mee te maken waar wij zelf uit opgebouwd zijn namelijk uit sterrenstof.	55.78
228	Je kunt het helemaal aanraken het is een ruwe blok.	5.25
229	Maar het is letterlijk zo, de elementen waar wijn van gemaakt zijn Maar het is letterlijk zo, de elementen waar wij van gemaakt zijn zijn gemaakt van sterren, bijvoorbeeld helium en lithium.	46.86
232	Als je dit dan weer ziet, dit is naar ons toegekomen en zo zijn wij allemaal ontstaan van uit sterrenstof.	22.95
237	Het is een belangrijk onderdeel van het verhaal van de ruimte en de ruimtevaart uiteindelijk, want je kijkt naar boven.	4.6
239	We hebben er ook voorbeelden van hoe je daar uiteindelijk komt.	4.49
240	Ik heb in ieder geval het oudste dat je hier op aarde kunt aanraken al aangeraakt en het ruikt heerlijk!	4.22
243	Als je kijkt naar alle atomen waarbij uit bestaan die zijn inderdaad gemaakt het is een heel lange geschiedenis.	10.97
244	Je kunt elk atoom in je lichaam terug volgen en dan zie je dat een ster die miljarden jaren heeft gebrand en daarna ontploft, een ingewikkelde kernreactie alles wat we hier zien koolstof, zuurstof wijzelf hebben een heel lange kosmische geschiedenis.	69.9
246	Onderdeel uit je lichaam wel en waarschijnlijk in verschillende sterren zijn we gebakken miljarden jaren geleden eigenlijk.	59.04
247	En sommige exotische materialen zoals goud als twee restanten van explosies tegen elkaar botsten dan kreeg je een hyperexplosie en dan ontstaan dingen als goud en zilver.	50.54
248	Eigenlijk zit en alles om ons heen een kosmisch verhaal.	4.54
251	Van verzakkende huizen tot droogte, waterbeheer en klimaatverandering: Nederlandse satellietdata speelt daarin een steeds grotere rol.	73.17
252	Vanuit de ruimte houden we letterlijk in de gaten hoe Nederland verandert.	5.38
253	We zien hier een livestream van het International Space Station.	21.16
256	Maar wat opvallend is de aarde lijkt klein, een liefdevol bolletje.	3.74
258	Ik vind het altijd indrukwekkend dat die atmosfeer maar een heel dun laagje is.	4.61
262	Een mooi bruggetje van iemand die in een aardappelveld geland als.	5.0
263	Maar inderdaad vanuit satellietvelden kunnen boeren informatie krijgen over hoe het staat met de ontwikkeling van gewassen, neem de aardappel.	56.8
267	Dan weten de patatfriet organisaties of het dure of betaalbare friet wordt.	5.89
268	Vele ondernemers in Nederland honderden, power niet alleen actief dingen die de ruimte ingaan maar bedenken ook wat kunnen we precies?	8.25
269	Dan is het slim om de data die er uitkomt om daar slimme dingen mee te doen.	5.14
270	Ik noem bijvoorbeeld wat is er Nederland belangrijk: dat we droge voeten houden.	4.55
272	Vanuit een satelliet kun je tot op de millimeter nauwkeurig bekijken of er dijkverzakkingen zijn.	77.25
275	Die meetmannetjes kunnen dus gericht naar de plekken toe waar het zwak is?	40.26
277	Wat wij doen omdat Nederlandse organisaties bewust te maken dat dit kan. Dan kunnen de ontwikkelaars dit maken en de Nederlandse maatschappij daar dankbaar gebruik van maken.	8.23
282	Dat informatie van satellieten komt maar dat ik een file inga rijden dat komt dus ook door u. U doet mij veel eer aan maar dit hebben we te danken aan een infrastructuur die we voor lief nemen.	5.0
286	Het is prachtig hoe het is ontstaan met pioniers die dingen hebben gedaan.	4.34
287	Maar elk land in de wereld snapt dat als je afhankelijk bent voor de communicatie wereldwijd voor waarnemen wat er überhaupt op de aarde gebeurt voor veiligheid onze defensie het zijn ook de ogen en oren in het veld waar de vijand zich bevindt.	4.64
288	Het is zo belangrijk dat elk land wil dat ze het in huis hebben.	5.03
289	We willen niet dat een andere grootmacht deze informatie heeft.	6.84
292	We zien hier een model van een satelliet die in de werkelijkheid groter is dan wat we hier zien.	6.01
296	Dit zijn zonnepanelen het bevindt zich op acht kilometer van de aarde.	43.78
302	Het kijkt niet alleen naar licht maar naar alle golflengtes.	3.62
303	Het kijkt naar licht wat terug straalt naar deze kijkopening.	3.44
304	Op dit stukje van de aarde van vijf bij vijf kilometer kan het zien wat de luchtkwaliteit is hoeveel zwaveloxide en stikstofoxide-er is.	88.47
307	Als Nederland behoren tot de absolute wereldtop die dit soort instrumenten kan maken.	6.42
309	Ik vind het heel fijn om te weten dat het voor ons is.	4.04
312	Gaan we het nu we werken allemaal samen dat is het toverwoord.	4.3
313	We kunnen niet alleen onze raketten bouwen en lanceren dat doen we allemaal samen.	6.97
314	Fijn om Fijn om te horen ook toen ik dit zat te lezen.	3.91
315	We zitten op een gekke situatie op het wereldtoneel.	7.81
317	Maar wat er wel gebeurt is wat er allemaal in de ruimte gebeurt.	4.63
320	Maar zelfs daar zou Europa nog zelfstandiger kunnen zijn.	4.55
321	Wij kunnen niet onze eigen mensen naar de ruimte lanceren.	9.09
327	Er zijn er maar weinig die twee keer de lucht in wordt geschoten.	44.17
333	Het was helemaal niet zwaar waar je aan moest voldoen.	4.19
341	Het was op zich een korte vlucht van 11 dagen die eerste vlucht.	8.07
345	Omdat er zoveel tijd en geld in is gestopt door heel veel mensen.	15.47
346	Af en toe kun je realiseren O, ik ben hier en dat is de aarde.	3.97
348	Jij hebt het waarschijnlijk wel een keer of 100.. gezien?	4.5
350	Al die beelden waar ik naar kijk kan binnenkort door iedereen worden gezien mede door het Ministerie van OCW je maakt het allemaal voor de eerste keer mee.	4.62
352	André, twee decennia eerder, was dat nog een droom.	3.66
353	Je studeert geneeskunde, specialiseert je in luchtvaartgeneeskunde.	10.0
354	Zit het dan altijd in het achterhoofd: daar werk ik naartoe?	4.37
356	Ik ben gebaseerd op de sciencefictionboekjes ben ik geneeskunde gaan doen.	4.31
357	En toen dacht ik Hee, die ruimtevaart komt dichterbij toen ben ik die combinatie gaan maken wat gebeurt er met de mens in die bijzondere omstandigheden van de ruimte.	5.3
358	Ik wachtte gewoon op de mogelijkheid om astronaut te worden.	4.6
360	Je droomt, je specialiseert je gaat voor de Elisa dingen doen Je droomt, je specialiseert je gaat voor de Esa dingen doen André, uiteindelijk kom je bij de European Space Agency terecht.	3.88
362	In 2003 gaat het helemaal mis wanneer de space shuttle Columbia terug op aarde landt.	24.93
363	De Columbia ditmaal zes Amerikanen en Israëliërs zijn verongelukt.	87.35
364	André, uiteindelijk kom je bij de European Space Agency terecht.	6.51
366	In 2003 gaat het helemaal mis wanneer de space shuttle Columbia terug op aarde landt.	24.93
369	In eerste instantie was het een optie dat jij ook op die space shuttle zou zitten.	4.94
370	Ja, ik was al geselecteerd ik trainde die astronauten.	15.26
373	Toen werd er gezegd we hebben iemand klaar die de experimenten al kent.	7.49
374	Een tijdlang was het idee dat ik mee zou gaan op de vlucht.	3.5
380	Maar toch als er gebeld wordt ik kende geen enkele astronaut die daarom niet meer zou gaan.	5.22
386	Als iemand had gezegd dat ik copiloot zou worden van een Russisch ruimteschip dat vond ik zeer onwaarschijnlijk.	4.91
390	Het is alsof je met vier volwassenen in een kleine Fiat zit.	27.83
394	80 procent van alles wat ik heb geleerd heb ik nooit gebruikt.	19.02
398	Dat ben je niet gewend in de simulator gaan er allemaal toeters en bellen.	4.54
402	Trijntje Oosterhuis hebben wij ons laten vertellen.	4.21
403	Ik wist dat iedereen ging kijken inclusief mijn gezin.	5.95
407	Jullie als mannen wisten tegen de wielen, als traditie.	4.28
408	Een van de dingen is dat Joeri Gagarin tegen de wielen van de bus plast en sindsdien doet iedereen dat.	16.62
413	En deze ochtend is dat Lennard Jan Geerts in Noordwijk.	6.08
426	Als je bedenkt dat is alleen dit kleine stukje hieronder dat is wat hier aan die kant staat dat is één op 10.	4.28
429	Het zijn grote, gecontroleerde bommen met veel stuwkracht.	4.5
430	Daarmee zorgen ze dat je van de aarde afkomt en in de ruimte komt.	72.55
432	Een drietraps raket wat moet ik me daarbij voorstellen?	5.0
434	Een raket kan stukken boven elkaar hebben dat zijn raketten.	42.98
437	Je gebruikt veel brandstof als een stuk leeg is dan heb je dat niet meer nodig en is het gewicht wat je niet meer nodig hebt.	56.97
439	Het komt in de dampkring en verbrand en vinden we niet meer terug.	4.1
443	Een van mijn favoriete cartoons is dat twee manieren naar de sterrenhemel kijken en zeggen: wat voelen we ons klein.	7.87
451	We hebben net de technologie daar zijn we wereldleider in.	18.4
454	Maar ze waren heel dankbaar bijhebben technologie die niemand heeft.	6.5
458	Waar we heel actief in zijn in Nederland om die actief te helpen hoesten Waar we heel actief in zijn in Nederland om die actief te helpen boosten dat is met lasertechnologie.	14.97
459	Het is wel kwetsbaar ook om afgeluisterd te worden.	5.32
461	We willen gebruik maken van internet en steeds zwaarder.	23.06
462	De technologie die we nu in Nederland gebruiken is om met een bundel laser berichten over te brengen.	63.28
463	Het gaat met een lichtbundel in Delft met een grondstation terwijl het overraast.	4.49
465	Twee maanden geleden is het gelukt.. Daar zijn we de eerste in de wereld mee een satelliet op 35.000 kilometer afstand die heeft met een vliegend vliegtuig die collectie gemaakt.	62.71
471	Onze defensie denkt: dit willen wij niet op een manier doen die afgeluisterd wordt.	6.5
472	Deze technologie wordt meteen door onze defensie ingezet voor defensieafweer.	4.32
473	We werken in Europa net als star links met een platform met honderden satellieten.	85.52
474	Daar kan deze technologie prachtig verwerkt worden en kan Nederland verdienen aan onze technologie.	5.88
475	Het mooie wat Harm hier vertelt over de trotssite van Nederland.	4.71
476	In de communicatie rond die beelden hoe kan het dan dat je in de eerste maanlanding dat we daar beelden van hebben.	5.26
478	Wij waren de beste televisie-uitzending van de wereld dat heeft de NASA ook erkend.	33.9
479	Wij waren ook de eerste die het Amerikaanse volkslied lieten horen.	7.02
480	Omdat Rudolf spoor die was zelf een ruimte vaartfanaat.	7.94
482	Maar hij was degene die zoveel contacten had bij de NASA.	9.71
483	Hij had vanaf de jongste jaren met iedereen geschreven.	5.88
487	Maar hij had helemaal gebouwd wat wij hier ook hebben gedaan.	5.45
490	En dat Nederlandse, creatieve denken dat gaat ook over die laserstralen.	8.82
492	we zitten gewoon bij Andre Kuipers op de bank, jongens!	5.95
493	Nederland is heel goed de ruimte verlegd wat we technisch kunnen.	8.13
495	Je gaat iets doen wat niemand anders kan. We vinden terug in al onze dagelijkse dingen.	4.3
497	Als u thuis zit te kijken en een vraag heeft over de ruimte of over ruimtevaart dan kunt u die insturen via ruimtevaartomroepwnl.tv.	4.94
498	Wie weet gaan we uw vraag behandelen hier in de uitzending.	3.91
501	Bepalen techmiljardairs als Musk en Bezos te veel de ruimte agenda?	69.11
504	Bepalen techmiljardairs als Musk en Bezos te veel de ruimte agenda?	69.11
505	Wat ik het mooie vind is dat elke jongen of meisje de ruimte open kan houden om misschien in de voetsporen van Andre Kuipers te treden.	4.94
506	Ik vind het jammer als de speeltje wordt voor miljardairs en dat het niet meer voor ons maar voor als je heel veel geld hebt maar als je brede kijk naar de commerciële ruimtevaart.	7.27
507	Het is prima als er ook commerciële ontwikkelingen zijn.	4.18
509	Of broadcasting te doen van tv-programma's waarom niet.	10.17
511	Het gaat in mijn opzicht een beetje richting vloek maar voor de ontwikkelingen is het wel gunstig.	4.17
513	Het werd gedaan alsof het geweldig was de eerste vijf vrouwen in de ruimte.	24.02
514	Maar ze kregen letterlijk veel terugslag omdat het een beetje letterlijk een attractie werd.	3.61
515	Voor mij persoonlijk ik had het er over: het is bijna onmogelijk.	3.75
517	Het mooie, een astronaut, een ster zeevaarder eigenlijk, een kosmonaut.	3.94
522	Als jongetje van zeven kijk ik ook naar hoe dat werd gedaan namens iedereen: het was een publiek iets.	3.81
523	Iedereen voelde dat het is jammer als we dat verliezen.	4.67
525	Je moet er toch niet aan denken dat al die trage overheden dat moeten doen.	4.58
526	Het is wel vaak de overheid die het allereerste experiment doet.	9.26
527	De gevaarlijke dingen dat is vaak voor commerciële bedrijven te risicovol.	16.44
528	Maar we zijn blij dat we in ons vervoer en in de luchtvaart niet afhankelijk zijn van de luchtvaart.. En dat er commercie achter zit.	4.74
529	Dit zijn wel een soort uitwassen die grappig genoeg miljardairs kleiner maken.	6.71
531	Het is een normale ontwikkeling hebben dat gezien met de scheepvaart en luchtvaart.	8.26
534	Het staat apart van de commerciële activiteiten dat is op zich een goede ontwikkeling.	4.54
536	Anders krijgen we te maken met teveel satellieten die met elkaar gaan botsen ruimtepuin is een groot probleem.	61.16
538	Dat zijn zaken waar we ontzettend voor moeten oppassen.	4.3
539	We hebben nu zo'n 6000 nuttige satellieten die we allemaal gebruiken.	20.67
540	Straks worden erter 100.000 we krijgen heel veel satellieten.	89.52
542	Die kunnen voor vervuiling zorgen er zijn heel veel negatieve aspecten maar dat geldt voor alle technologie.	35.38
543	Sommige dingen dan zijn we aan het werk om ze te kunnen opruimen.	4.05
548	Als je iets in de ruimte brengt als commercieel bedrijf dan moet je ook zorgde het weer terugbrengt.	5.26
550	Wat doen jullie om te voorkomen dat het voor veel afval zorgt?	15.31
552	Je kunt de satelliet bestuurbaar maken en de afspraak binnen Europa die we hebben gemaakt is dat als de operatie voorbij is dat er voldoende brandstof aanwezig is.. Om te zorgen voor terugkeer.	33.05
553	We moeten ook de anderen uitdagen om het met z'n allen af te spreken.	3.97
554	Persoonlijk denk ik dat 100.000 satellieten geen probleem hoeft te zijn als je de goede verkeersregels maar met elkaar bespreekt en het opruimen organiseert.	9.02
555	André, Anneke Mulder vroeg eerder in de uitzending naar jouw favoriete ruimtefilm.	8.11
558	Jij noemde net al heel veel André, waarom is dit een van de favorieten.	3.43
565	Ik weet dat een collega astronaut van mij was een adviseur van Sandra Bullock die in de film speelt.	13.14
566	Zij is verbonden aan de parachuteleider 's te laten los en hij zweeft weg.	5.49
567	Hij kan niet wegzweven ze hadden het kunnen oplossen met een centrifugale kracht.	10.22
568	Dank, Harm van de Wetering, voor uw komst naar onze studio.	3.62