Tijd voor MAX 🇳🇱

_id	6abe8a8a29df0bef04bc3aaf
url	https://npo.nl/start/serie/tijd-voor-max/seizoen-53/tijd-voor-max_887/afspelen
datetime	2026-10-01 17:10:00
description	2 oktober vindt voor de veertiende keer de Nationale Voorleeslunch plaats. Het verhaal hiervoor is geschreven door bekroond auteur, tekenaar, dichter en performer Joke van Leeuwen. * Kees Boonman over de Algemene Financiële Beschouwingen. * Aisha Dutrieux werkte zestien jaar in de rechtspraak. In 2023 gaf ze haar benoeming voor het leven op om te schrijven. 2 oktober verschijnt haar eerste non-fictieboek, over twaalf rechtszaken die iedereen kent. * Hoe vinden vogels hun weg over duizenden kilometers en waarom is de Waddenzee zo belangrijk tijdens hun reis? Voor vogelaar Arjan Dwarshuis zit de natuur vol vragen die het onderzoeken waard zijn.

 

Statements

idx	statement	score
0	888 LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Hartelijk welkom, live vanuit studio 23 is het weer Tijd voor MAX.	4.48
1	Bij ons aan tafel schrijver Joke van Leeuwen, politiek commentator Kees Boonman vogelaar Arjen Dwarshuis en juriste Aisha Dutrieux.	5.76
2	Het is donderdag 1 oktober de dag dat Christa Pike ter dood werd veroordeeld maar na het toedienen van twee dodelijke injecties nog in leven is.	30.37
3	Ze kreeg de doodstraf omdat ze in 1995 op 18-jarige leeftijd met haar toenmalige vriend een 19-jarige vrouw heeft vermoord.	24.9
4	Aisha, jij bent jarenlang rechter geweest en hebt nu een boek geschreven over grote mediazaken.	9.02
7	Wat ik opvallend vind is dat deze vrouw zelf al zei dat ze niet bang was voor de dood maar voor de executie.	12.41
11	Ze gaf aan dat ze dunne aderen had waardoor het niet goed zou werken.	23.88
20	Aan de andere kant is het Aan de andere kant is het nu een medische kwestie.	5.08
25	Dat het zo lang moet duren voordat iemand zijn straf krijgt.	5.52
26	Dat vind ik een probleem in het Amerikaanse rechtssysteem.	6.22
27	Je moet rechtvaardige en passende straf opleggen en die vervolgens uitvoeren.	5.0
28	Wat zij heeft gedaan is natuurlijk nog steeds verschrikkelijk.	3.87
29	Er zijn nog steeds nabestaanden die erop rekenen dat zij ter dood veroordeeld wordt.	41.61
33	Dit is een verschrikkelijke manier van doodgaan geweest.	4.98
34	Ik geloof dat zij die mevrouw hebben gemarteld met hakbijlen.	3.61
37	Ook vandaag staan de kranten nog vol met reacties op het overlijden van schrijver en cabaretier Paulien Cornelisse.	12.58
39	Hoe kijk jij als collega-schrijver naar het werk van Paulien?	4.56
40	Zij was een enorm originele en ook populaire taalgoochelaar.	6.06
41	Zij kon heel goed de kleinste dingen in onze taal analyseren.	4.09
45	Ik denk dat dat ook heeft betekend dat het zo'n schokgolf heeft veroorzaakt.	5.42
47	Een klein jaar geleden was Paulien bij ons te gast.	4.87
48	Ze vertelde toen over haar prijswinnende boek De Verwarde Cavia en gaf ons een inkijkje in haar onwaarschijnlijk geestige en creatieve brein.	6.22
49	In mijn hoofd is ze wel een beetje een grote cavia.	3.55
52	Ik vind het een soort zij hebben een soort argeloosheid die goed past op een kantoor.	4.07
53	Met iedereen vrienden worden, dat zou een hond doen.	4.42
56	Vanavond worden de uitzendingen van De Slimste Mens weer hervat.	5.66
58	Het is vandaag de tweede dag van de Algemene Financiële Beschouwingen.	6.99
59	Na de de kritiek van gisteren op de financiële plannen is het nu aan de minister van Financiën, Eelco Heinen om de Kamer tekst en uitleg te geven.	17.89
60	Onze politiek commentator Kees Boonman volgt het weer op de voet.	3.63
61	Gisteren draaide een groot deel van het debat om de kleine spaarder.	3.76
63	Het gaat bij die algemene financiële beschouwingen over de inkomsten en de uitgaven van het kabinet.	8.77
64	Het is niet voor specialisten in de Kamer en ook voor journalisten omdat te volgen.	4.63
67	Het is de vraag of het kabinet de plannen door het parlement krijgt.	17.15
68	Een punt: ze wilden bezuinigen op de sociale zekerheid daar is een streep doorheen gezet.	11.32
72	Maar er is geldtekort, dat moet ergens anders vandaan komen.	10.39
73	De minister van financiën kijkt naar de inkomsten van mensen.	26.87
74	In principe zeg je: mensen die veel verdienen betalen ook veel belasting, want dat kunnen ze.	24.71
75	Nu is er ook bedacht: mensen die iets verdienen moeten misschien ook wel iets meer vermogensbelasting betalen.	19.29
76	Er is de heffing, de vrijstelling extra belasting betalen vermogensbelasting, dat is verlaagd.	14.18
78	Het komt erop neer dat mensen met weinig spaargeld opeens belasting moeten gaan betalen.	71.06
81	Zij zijn de verkiezingen ingegaan met rust in de portemonnee.	4.53
82	Er is nog nooit zoveel onrust geweest in de portemonnee sinds dit kabinet is aangetreden.	11.99
85	Het kan niet, mensen hebben het spaargeld nodig als er iets misgaat in je leven.	29.26
87	Het plan was nog niet uit de printer gerold en het is alweer van de baan.	3.68
89	Wat 's morgens enthousiast wordt aangekondigd en waarbij iedereen denkt: er is een oplossing voor een probleem dat ligt meestal aan het eind van de dag weer in de prullenbak.	3.55
90	Normaal gesproken worden de Financiële Beschouwingen vooral gevolgd door specialisten.	5.34
91	Normaal gesproken worden de Financiële Beschouwingen vooral gevolgd door specialisten.	5.34
93	Gaat het om de begroting zelf of kijken we eigenlijk naar iets anders?	5.73
94	Het gaat uiteindelijk over heel fundamentele politieke keuzes.	3.96
95	Dat is ook in een tijdperk waarin wij weten dat de wereld er niet echt vrolijk bijstaat.	4.72
96	En ook niet te vergeten dat er veel extra geld nodig wordt geacht voor de defensie, dat heet dan de vrijheidbijdrage.	6.69
97	Het is gewoon een belasting heffen waarbij allemaal aan moeten bijdragen.	4.96
98	Economisch gaat het ook niet zo prettig in de wereld.	9.18
99	Ik snap dat de minister zegt: daar moeten wij rekening mee houden.	7.57
100	We kijken even hoe minister van Financiën Heinen het debat vandaag inleidde.	5.97
102	Bij de aanbieding van het koffertje wees ik er al op: Onze veiligheid staat onder druk.	3.8
103	Onze toekomstige welvaart is minder vanzelfsprekend.	5.72
105	En de opgaven waarvoor Nederland staat, die zijn groot en gaan ons allemaal aan.	4.77
106	Want of het nu gaat over onze veiligheid onze zorg of over ons onderwijs of de kansen die we volgende generaties willen geven: Het staat en valt met de kracht van onze economie.	6.29
107	Is dit puur een economische analyse of is zijn verhaal ook bedoeld om zijn begroting te verkopen?	8.21
108	Dat is ook wel om een beetje verantwoordelijkheid bij het parlement te leggen.	4.7
109	Ze zijn een minderheidskabinet maar er is zoveel ellende in de wereld.	4.9
113	Jullie moeten niet zo naar doen tegen ons dat het allemaal anders moet.	4.68
117	Deze minister van financiën wil zeker niet de schulden laten oplopen.	17.1
118	Maar in dit kabinet als een deze keuze maakt zich de andere partij dat ze het niet willen.	18.01
120	Het klinkt ontzettend naïef en bijna onbenullig voor een politieke analist maar ze zitten elkaar ook een beetje te pesten.	4.87
121	De een wil een streep door de hypotheekrenteaftrek.	29.61
124	Dan zegt de VVD: als jullie dat willen gaan wij fors bezuinigen op onderwijs om D66 te pesten.	42.99
126	Daardoor komt er geen eenduidig plan op tafel van het kabinet.	6.61
127	Het zijn eigenlijk drie partijen die steeds met elkaar in gevecht lijken te zijn.	4.96
128	Niet alleen binnen de Tweede Kamer, ook binnen het kabinet wordt verschillend gedacht over de begroting.	15.02
129	Onderwijs-minister Letschert reageerde gisteren op het plan dat het onderwijs moet meebetalen nu er afgesproken is dat er minder wordt bezuinigd op de sociale zekerheid.	75.6
131	Dat is geen afspraak binnen de coalitie want de weging gaan we volgend jaar weer doen.	5.64
133	Dan gaan we opnieuw kijken: Wat is dan Zegt u eigenlijk: Dat gaat niet gebeuren?	4.2
135	Kees, als een minister zich tijdens de Financiële Beschouwingen zo duidelijk uitspreekt over de eigen begroting wat zegt dat dan over de eenheid binnen het kabinet?	57.26
140	Ik noemde het net al: voor D66 is meer geld naar onderwijs cruciaal.	34.15
141	Dat is net zo belangrijk als de hypotheekrenteaftrek in stand houden voor de VVD is.	20.09
143	Dat zij dit zegt, zij zei dat gisteravond nadat de Tweede Kamer aan het woord was en net voor het moment vandaag dat het kabinet, de minister van financiën en de staatssecretaris gingen antwoorden.	10.7
144	Ik moet eerlijk zeggen dat ik dat niet eerder zo heb meegemaakt.	3.59
145	Dat een minister uit het kabinet vandaag werd er ook naar gevraagd door de minister van financiën: het kabinet spreekt altijd met de mond.	27.27
147	Eventueel bezuinigen op onderwijs stond wel overigens in een kolommetje.	7.19
149	Maar het was blijkbaar bedacht op het ministerie van financiën.	12.05
150	Dat als dat niet kan dat ze het mogelijk daar gingen halen.	5.68
151	Dat ze meteen zei: nee, dat is een politiek gevoelige opmerking.	5.19
152	Het viel jou sowieso op dat het woord samen veel viel dit debat.	4.76
154	Links, rechts, de ander is stom, ik wil niet samenwerken.	4.61
155	Het is van een niveau dat ik denk: Dit land moet verder.	4.74
157	We zullen moeten hervormen en internationaal beter samenwerken.	4.54
158	Want ik ben er van overtuigd dat de werkgevers en werknemers samen om de tafel moeten.	3.84
159	Met alleen 'nee' zeggen of vasthouden aan het eigen gelijk kom je niet verder.	4.71
162	Dat is eigenlijk heel goed en netjes dat je dat zegt.	4.32
166	Als je samen zo graag iets wil doen en als je wil samenwerken en compromissen wil sluiten dan was het beste moment geweest tijdens de formatie om een meerderheidskabinet in deze crisistijd te realiseren.	4.6
167	Vervolgens legt hij dat probleem dat in het kabinet in zichzelf zit er niet echt als eenheid opereert en een minderheidskabinet is het probleem een beetje bij de Tweede Kamer: de één wil dat een ander wil dit.	15.86
182	In buurthuizen, bibliotheken, zorginstellingen en op televisie bij MAX is morgen voor de 14e keer de Nationale Voorleeslunch te zien en te horen.	13.9
183	Het verhaal is speciaal geschreven door bekroond auteur, tekenaar dichter en performer Joke van Leeuwen.	5.73
184	Met haar unieke verbeeldingskracht en liefde voor taal weet ze al meer dan 40 jaar kinderen en volwassenen te raken.	8.96
189	Als ik een opdracht krijg, iemand mij wat vraagt dan komt er dezelfde dag een idee uit.	3.96
195	Ik wilde een verhaal maken dat meer was dan alleen realistisch.	4.36
196	Je wordt een beetje opgetild letterlijk in de verbeelding.	3.67
199	Uiteindelijk eindigde ze zonder dat ze het wilde in een vijfsterrenhotel.	8.05
204	Welk thema vond je belangrijk om aan bod te laten komen in het verhaal?	5.52
207	Zoals bij al mijn werk wilde ik ergens de lichtheid in evenwicht houden.	3.59
210	Dat bijvoorbeeld de oude mensen aanraking kunnen missen.	5.03
211	Een aanraking die anders is dan in een zorgtoestand.	6.65
219	Die kun je herkennen als je dat zelf meemaakt als je oud bent.	12.43
220	Je komt uit een groot gezin, vijf broers en zussen.	9.01
221	Je komt uit een groot gezin, vijf broers en zussen.	9.01
233	Ik kijk zeer geconcentreerd dat boek i. Ik kijk zeer geconcentreerd dat boek in.	3.74
236	Bijhouden ook een tijd dat onze vader op zondagavond met ons eromheen uit een boek voorlas.	3.49
239	Maar het is het gevoel van verbinding ook van samenzijn.	4.62
242	Ja, dat is de reden dat wij ooit naar Brussel zijn verhuisd.	10.63
245	En jij hebt jouw moeder later ook weer voorgelezen.	4.56
247	Mijn moeder is al lang niet meer onder de levenden.	4.15
251	Toen heb ik dat hele boek aan de telefoon aan haar voorgelezen.	3.52
255	Jouw moeder werd op een gegeven moment wat minder ziend.	4.07
263	Een goedbedoelende jonge meid die zei: u kunt het aardig, terwijl ze het niet meer kon.	19.22
264	Je hebt meer dan 70 boeken geschreven voor jong en oud.	8.13
265	Je hebt meer dan 70 boeken geschreven voor jong en oud.	8.13
272	Op de middelbare school zeiden ze: je moet naar de universiteit.	16.74
273	Ik wilde naar de kunstacademie en mijn ouders vonden het goed.	4.22
278	Je meest recente boek 'Plooi u in tweeën' gaat over de periode dat jullie gezin van 'n Gelders dorp naar de stad Brussel verhuisde en daar speelde de leraar Nederlands een belangrijke rol in je ontwikkeling.	9.92
280	In die strenge school waar ik verder niet zo gelukkig was was een leraar Nederlands.	3.83
283	Wij moesten daar heel streng in hokken gaan staan als de bel ging.	3.45
285	Dan werden wij opgehaald door de leraar van het eerste uur.	5.03
287	Hij vertelde allerlei dingen die niet in het leerplan stonden.	6.86
289	Of dat de Vlaamse leraren zelf als kind in het Frans werden opgevoed en als er dan een les Nederlands was dan moesten ze gaan biechten zodat die les Nederlands er weer bij inschoot.	40.95
291	Ik denk dat veel mensen ergens een leraar hebben in hun herinnering.	3.7
301	Op welke momenten komt bij jou de inspiratie om te schrijven?	5.14
302	Jij neemt alleen maar opdrachten aan als je voelt dat je inspiratie hebt.	4.89
304	Bij mij gaat het zo dat ik dan op een zeker moment een Vlaamse uitdrukking denk: nu wil ik een roman voor volwassenen schrijven.	3.82
313	Recent was in het nieuws dat de leesvaardigheid van Nederlandse jongeren verder is gedaald.	90.97
314	Bijna 40 procent van de 15-jarigen kan niet goed genoeg lezen om mee te komen op school.	90.91
315	Ik kan vooral Ik kwam vooral heel veel bij basisscholen.	7.47
316	Ik heb niet echt boeken geschreven voor die tussen leeftijd.	4.16
317	Ik ben meteen van kinderboeken naar volwassen boeken gedaan.	4.51
318	Ik heb heel lang inderdaad kinderen basaal geenthousiasmeerd voor schrijven en taal.	4.24
323	En dat je ze daarnaar ziet kijken: waar staat dat allemaal in de bibliotheek?	5.7
331	Het is ook niet voor niets dat er opeens weer teruggekomen zijn.	3.72
332	Alles in de cloud maar toch weer de behoefte om iets vast te pakken of terug te pakken: hoe ging het ook alweer?	4.61
333	De Nationale Voorleeslunch is morgenmiddag om 12.35 uur te zien bij MAX op NPO 1 en te beluisteren via NPO Luister.	7.19
339	Nee, die hebben het georganiseerd en doen dat zo door het hele land.	11.69
340	MH17, de moord op Peter R. de Vries, de tramaanslag in Utrecht.	66.76
341	Allemaal vreselijke gebeurtenissen waar spraakmakende rechtszaken over gevoerd zijn.	4.57
343	Aisha Dutrieux werkte 16 jaar in de rechtspraak en schreef er een boek over.	8.07
347	Er klinkt vaak kritiek op de straffen die rechters opleggen.	8.32
350	Rechters zijn strenger gaan straffen maar het beeld blijft bestaan.	7.43
351	Als je mensen van begin tot eind meeneemt in een strafzaak alles laat zien wat een rechter in zijn dossier heeft overal laat meebeslissen in de tussenfase komen ze uiteindelijk tot een lichtere straf dan ze zelf op voorhand bedacht zouden hebben.	17.02
352	Dat bewijs voor mij ook wat ik zeg in het boek: dat je eigenlijk pas over een zaak kunt oordelen als je het hele dossier kent zoals een rechter dat kent.	10.63
353	Is dat ook een van de redenen om dit boek te schrijven?	5.92
358	Helpt dat dan, is een beter begrip in de samenleving?	11.73
362	Je hebt vaak al in je hoofd wat de straf moet zijn.	6.5
364	Het is goed als je je realiseert dat het een eenzijdig beeld is.	5.11
365	Het komt in de eerste fase van de aanklager en de politie.	7.04
368	Sommige mensen zeggen in talkshows iets waarvan ik denk: nou Een belangrijke invloed op de publieke opinie zijn de media.	7.4
369	Een van de rechtszaken die je in je boek beschrijft is de zaak rond de dood van Carlo Heuvelman.	15.73
370	De twintiger die in Mallorca overleed nadat hij door een groep jongens was belaagd.	90.05
371	Een zonnige vakantie op Mallorca eindigt in een explosie van geweld.	34.62
373	Er wordt geschopt, geslagen, een vrij chaotische situatie.	4.7
379	Het is echt te zot voor woorden, wat we daar op die site hebben gezien.	4.47
380	Er zijn heel veel mensen die zich heel erg opwinden op basis niet van de feiten, maar van de berichtgeving.	4.62
381	Dit zijn beelden van de documentaire Mallorca; de nacht en de nasleep die gaat over de rechtszaak en de media-aandacht hiervoor.	16.29
382	die gaat over de rechtszaak en de media-aandacht hiervoor.	21.97
392	Één van hen had een moeder die officier van justitie was.	9.99
396	Je zit al in het stadium van: wij zijn heel boos met zijn allen.	4.91
397	Kunnen wij ook aanwijzen wie er verantwoordelijk is?	12.06
401	In deze situatie was het zo dat de hele groep betrokken was bij het uitgaansgeweld.	4.95
402	De mannen zijn veroordeeld, ze hebben hun straf gekregen.	51.94
410	Dan krijg je het gevoel van: voor straffen te laag rechters doen hun werk niet goed.	8.73
412	Maar als de feiten op een rij worden gezet ondanks het hele sentiment in de samenleving bij vinden vanuit onze expertise en de beroepseer wij vinden vanuit onze expertise en de beroepseer dat er niet genoeg bewijs is.	4.02
414	Zij proberen de publieke opinie misschien de rechter te beïnvloeden.	7.48
419	Mensen realiseren zich onvoldoende dat er vanuit de rechtspraak niemand meedoet aan de discussie.	7.87
421	Dat is een lacune in de kennis over hoe dit werkt en hoe dit uit zou moeten pakken.	4.58
422	Het feit dat wij allemaal zeiden dat het terecht was, dat was dus niet terecht.	4.48
426	Je kan soms beter iemand onterecht vrijspreken dan iemand onterecht opsluiten, zeg jij.	4.71
432	Als je in de schoenen staat van de verdachte ben je daar heel blij mee.	4.99
433	Wat ook vaak in de media komt, zijn slachtofferverklaringen en die zijn vaak heel emotioneel.	54.19
434	Zoals in de rechtszaak tegen de moordenaar van Nicky Verstappen.	52.27
435	Onze Nick was kansloos tegenover een roofdier dat op jacht was naar een prooi.	4.88
440	En op al deze antwoorden moet jij ons antwoord geven.	3.95
444	Heb jij als rechter wel eens in een moeilijke situatie gezeten?	5.52
448	Je wordt geacht om dat te doen en in principe kun je het.	4.62
450	Tegenover mij een asielzoeker ook met een dikke buik en twee kinderen.	7.18
455	Dat ging meespelen in hoe jij naar de rechtszaak keek?	10.64
457	Maar in principe lijkt je dat als rechter niet toe.	6.04
460	De andere kant van het verhaal is: als je echt objectief wil oordelen moet je misschien machines inschakelen.	5.4
464	Hoe vinden vogels hun weg over duizenden kilometers?	80.45
465	En waarom is de Waddenzee zo belangrijk tijdens hun reis?	24.84
466	Voor vogelaar Arjan Dwarshuis zit de natuur vol vragen die het onderzoeken waard zijn.	6.38
467	Als ambassadeur van het Weekend van de Wetenschap wil hij jong en oud aanzetten om nieuwsgierig te blijven.	6.24
468	Arjan, aankomende week is het Weekend van de Wetenschap.	7.79
470	3 en 4 oktober openen meer dan 300 instanties in Nederland hun deuren voor het publiek.	7.87
473	En met name gericht op kinderen en hun ouders en grootouders.	3.78
474	Waarom vind je het belangrijk dat kinderen worden aangesproken?	11.72
475	Ik denk zeker met de veranderende wereld en alle dingen die op ons afkomen alle uitdagingen is het heel belangrijk dat wij een kenniseconomie blijven.	4.74
477	Daarnaast denk ik dat het fantastisch is om je te verwonderen over alle fascinerende processen op onze planeet en ook hoe wij als mens daar een rol in spelen.	4.78
486	Het is moeilijk voor een kind van die leeftijd om doorheen te komen.	17.37
491	En na 5 minuten na een minuut is ze er eigenlijk wel klaar mee.	3.81
492	Maar dan hoop ik dat er een pril iets ontwikkeld wordt.	4.24
493	Jouw fascinatie voor vogels ontstond ook toen je jong was.	10.47
496	Je hoeft een kind alleen maar loslaten met een schepnetje in de achtertuin en dan vermaakt het zich.	38.84
513	Er is ook wel een verbinding tussen de wetenschap en jouw vogels.	8.64
519	Die rosse reist van het noorden van Rusland naar de Waddenzee.	11.77
523	Precies, en in het voorjaar gaat hij de andere kant op.	3.75
524	De afstand van de Waddenzee naar West-Afrika dat doet hij in drie dagen tijd zonder te eten en te slapen.	70.56
525	De terugweg naar Siberië als hij moet gaan broeden dan moet hij weer dat geintje uithalen.	8.59
526	De Waddenzee is van enorm belang voor die trekvogels.	41.5
528	Daar zie je dat de impact van klimaatverandering gigantisch is.	50.46
529	Je ziet dat de tijding vanuit West Afrika hetzelfde is gebleven maar is er vertrekken 10 dagen eerder naar Siberië.	6.96
530	Ze eten nu pekelgarnaaltjes waar ze meer energie uithalen maar alsnog is er te weinig tijd.	24.37
531	Je ziet dat hij vogels alles proberen om bij te blijven.	8.28
532	Als hij niet die Waddenzee optimaal instellen Als wij niet die Waddenzee optimaal instellen Of beschermen dan heeft hij het niet makkelijk.	4.86
540	De kanarie in de kolenmijn de vaandeldragers van de natuur.	9.58
541	Als geen andere dierengroep vertellen ze of het goed gaat of slecht.	7.0
542	Als je te veel elementen uit die piramide die de biodiversiteit is haalt dan dondert het op den duur ineen.	17.79
543	Wij zijn er ook afhankelijk van met het voedsel wat we eten het water wat we drinken, de lucht die we inademen.	74.19
544	Het is daarom belangrijk dat kinderen worden verwonderd op jonge leeftijd.	21.41
547	Maar een basale interesse en kennis van de wereld om ons heen.	4.22
565	Zaterdag en zondag valt er dus op meer dan 300 plekken in Nederland van alles te ontdekken tijdens het Weekend van de Wetenschap.	21.54