Nieuwsuur 🇳🇱

_id	6948622af8cc25f336a5f352
url	https://npo.nl/start/serie/nieuwsuur/seizoen-2025/nieuwsuur_5300/afspelen
datetime	2025-12-21 21:30:00
description	Het nieuws met achtergronden, duiding en analyse.

 

Statements

idx	statement	score
1	Je ziet hier bijvoorbeeld compounds, maar ook siervuurwerk.	6.97
3	Toch lijkt niets écht te werken tegen illegaal vuurwerk én tegen de aanslagen die ermee gepleegd worden.	6.96
5	Carola Schouten is daarvoor verantwoordelijk, zij en de politie zijn te gast.	7.04
6	De Nederlandse hoop in de AI race kon schathemeltje rijk worden maar koos er voor zelf de concurrentie aan te gaan.	8.31
7	Hoe is het om nee te zeggen tegen 500 miljoen dollar?	6.93
8	Je kijkt 's morgens even heel goed in je ogen in de spiegel.	71.89
9	En je doet een paar keer klapjes in je gezicht, met wat water.	48.81
10	En het laatste nieuws over de onderhandelingen tussen Oekraïne, Rusland en de Verenigde Staten.	26.95
11	LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Goedenavond.	3.7
12	Het is dit jaar voor het laatst dat je in Nederland legaal vuurwerk kunt kopen.	78.86
13	Reden voor autoriteiten om extra in de gaten te houden wat er in het ándere circuit gebeurt: het illegale.	9.35
14	Dat zagen we vanmorgen nog bij een tuincentrum in Den Haag: waar een explosief afging.	6.67
15	En voor het weekend: grote vuurwerkvondsten in een bestelbusje op de A15 en in een loods in Enschede.	6.7
16	Tot nu toe is er dit jaar meer vuurwerk in beslag genomen dan in dezelfde periode vorig jaar.	46.11
17	En het aantal aanslagen lijkt ook maar niet te stoppen.	7.3
18	Dat was wel het idee van de burgemeester van Rotterdam en de Nationale Politie.	12.2
20	Maar eerst meer over de jacht op dat illegale vuurwerk.	4.48
22	Een bestelbusje wat we in het bedrijfspand hebben aangetroffen.	5.6
24	Je ziet hier bijvoorbeeld compounds, maar ook siervuurwerk.	6.97
25	En hier zie je bijvoorbeeld ook een doos met het merk Tropic.	6.5
32	Dit zijn beelden van een politie-inval in Zoetermeer afgelopen woensdag.	57.11
33	Hier zie je dat een van onze collega's met de heftruck het vuurwerk wat al helemaal veilig is ingepakt, in onze vrachtwagen laad.	10.93
34	En als deze vrachtwagen vol zit, dan gaan we dat ook afvoeren.	4.27
36	De politie heeft dit jaar al meer dan 70.000 kilo vuurwerk in beslag genomen.	40.06
38	In het Westelijk Havengebied is een megafonds aan illegaal vuurwerk gevonden.	79.56
39	Het gaat om 8500 kilo aan vuurwerk in een loods aan de Basisweg.	49.52
40	In Den Bosch controleren de gemeente, de politie en een woningcorporatie deze week zo'n 800 bergingen en garageboxen op vuurwerk.	42.15
41	In één berging vinden ze met behulp van speurhonden 27 kilo verboden vuurwerk naast een meterkast.	32.99
44	We gaan zo meteen weer op scholen speur- en lockercontrole doen.	5.09
45	En we gaan ook met de honden de klas in bij leerlingen.	4.64
46	En de honden snuffelen gewoon rustig aan hun schooltassen en aan de personen zelf of ze iets op hun lichaam hebben.	25.41
47	We krijgen van scholen wel signalen dat er mogelijk vuurwerk op scholen ligt opgeslagen.	88.94
48	Dat is natuurlijk niet veilig voor de school, dus die schakelen onze hulp in.	7.12
50	Hoe gevaarlijk is het eigenlijk dat er dan meer dan 4000 kilo vuurwerk opgeslagen is?	55.89
51	Ja, de gevolgen kunnen enorm zijn als dat tot ontploffing komt.	4.89
52	Dan heb je echt hele grote gevolgen voor bijvoorbeeld ook de bedrijfspanden die hiernaast stonden.	5.29
53	Een samenwerkingsverband van onder meer de politie, de rijksoverheid, gemeenten en bedrijven maakt zich grote zorgen over het vervoer en de opslag van dit soort vuurwerk.	28.97
54	Voorzitter van dit offensief tegen explosies is de Rotterdamse burgemeester Schouten.	14.77
55	Na drie kwartier is de doorzoeking van de school voorbij.	26.27
64	We hebben hier wel een signaal mee afgegeven voor komende jaren dat het gecontroleerd wordt.	6.62
68	Fijne feestdagen voor Boef maar sommige anderen houden hun hart vast.	4.45
69	Ko Minderhoud van de Nationale Politie en burgemeester Carola Schouten van Rotterdam.	7.95
72	U spreekt nog gewoon Nederlands, in het filmpje Engels.	8.23
74	Eerst even: Hoeveel zorgen om dat vuurwerk heeft u?	4.53
79	Maar het hele jaar door vinden er explosies plaats met iets wat wij vuurwerk noemen, maar het zijn gewoon bommen.	5.46
80	Net op het filmpje, de explosie in het busje dit gebeurt in onze steden, in onze straten.	30.76
81	Met die busjes wordt het transport geregeld van die bommen die uit andere landen in Europa komen.	7.8
83	Stelt u zich eens voor als er een ongeluk gebeurt met zo'n busje.	7.04
84	Maar hier liggen dit soort bommen letterlijk onder de bedden van onze kinderen die ze dan ook gebruiken of verhandelen waar dan ook.	4.39
87	Niet alleen voor het gezin daar maar ook voor de mensen daaromheen.	5.13
95	Hele grote partijen vuurwerk gaat door ons land, illegale handel.	89.47
96	Het probleem daarmee is dat het in de productielanden legaal wordt geproduceerd.	20.66
97	Maar het zijn vaak hele grote hoeveelheden die ons land binnenkomen.	17.92
98	Wij nemen zoveel mogelijk in beslag met gericht onderzoek.	3.65
104	Maar wat we nu zien het verschuift naar de zware georganiseerde criminaliteit.	4.16
105	Mensen die ook in een vuurwapenhandel zitten, cocaine.	90.06
106	Er valt heel veel geld mee te verdienen op dit moment.	11.69
107	U bent ook voorzitter van het 'offensief tegen explosies' verbond van politie, justitie, woningcorporaties, bedrijfsleven om het tij te keren.	9.79
111	De cijfers kunnen op twee manieren worden geïnterpreteerd.	5.65
115	Ook in mijn eigen gemeente, twee families hebben ruzie met elkaar en gaan op deze manier elkaar intimideren.	12.82
119	We hebben een stijgende trend gezien, die lijkt afgevlakt.	13.94
120	We hebben nog niet de definitieve cijfers maar het lijkt min of meer hetzelfde als vorig jaar.	10.56
121	In die zin, we hebben heel veel inzet gepleegd op de opsporing ook de bewustwording bij jongeren die geronseld worden.	23.47
124	We zien ook dat de handel gewoon doorgaat, de productie.	14.6
126	Dus als de kraan aan de voorkant open blijft staan is het dweilen met de kraan open.	13.98
127	Waarom is het eigenlijk zo moeilijk om het op te sporen, tegen te gaan en te stoppen?	7.59
135	Minderjarigen die voor weinig geld dit soort aanslagen plegen probeer daar maar eens tussen te komen.	45.94
136	En als je het hebt over die grote handel dat heeft inmiddels het karakter en ik wil dat heel erg benadrukken, van de georganiseerde criminaliteit.	4.31
137	En het is ingewikkeld voor politie om een crimineel netwerk te ontmantelen.	34.31
139	Zowel in de repressie als in de defensie en in de opsporing.	3.88
141	Dan zijn we ook weer bij uw Engelstalige filmpje, bij de grens.. want u zoekt de oplossing over de grens?	4.23
143	De bommen mijn die hier geplaatst worden worden elders geproduceerd.	5.49
147	In Europa zijn we actief om te zorgen dat de Europese commissie stappen zet.	13.87
149	Dat kondigde u in juli ook al aan, een 'hele forse Europese lobby'.	8.0
150	De allerzwaarste categorie mag dan niet meer geproduceerd worden, dat willen wij.	4.4
151	Ik ken geen vuurwerkshow waar bijvoorbeeld cobra's worden gebruik.	32.43
152	Als er toch nog een zwaar vuurwerk geproduceerd moet worden dat dat dan in ieder geval traceerbaar is.	6.2
154	Maar ook zorgen dat je in de handhaving en opsporing 1 lijn trekt.	9.97
155	Want als je het in Polen heel makkelijk kunt verkrijgen en dat er nauwelijks sancties op staan is het ingewikkeld omdat elke keer maar weer te moeten opsporen.	8.38
157	Waar ze niet het enige land die hiermee te maken hebben.	5.06
160	We hopen dat we nu die vuist kunnen maken richting de Europese Commissie.	3.95
163	Maar de Europese Commissie heeft erkend dat dit gebrekkig is vormgegeven.	18.18
164	Het ging destijds over vuurwerk, maar nu zijn het explosieve.	5.66
165	Het ging destijds over vuurwerk, maar nu zijn het explosieven.	6.19
167	Maar andere landen zeggen: het valt wel mee, zoals Duitsland.	12.89
168	Die voelen nog niet urgentie zoals in de landen als in Zweden Frankrijk en bij ons.	4.79
169	Maar voordat je dat erdoor krijgt moet je ze overtuigen.	4.49
170	En Europese wetgeving duurt een jaar of drie, misschien wel 5.	8.29
171	Daarom moeten we ook blijven inzetten op opsporing.	4.54
173	Blijven inzetten op: tegengaan van het ronselen van jongeren die daar gevoelig voor zijn.	16.39
174	En ook het bewustzijn vergroten bij mensen: dit is geen vuurwerk.	36.26
180	Als we een stapje terug doen, waar kijken we dan naar?	5.29
181	Die productielanden willen we meekrijgen in onze behoefte in de richtlijnen.	8.95
184	Maar tegelijkertijd merken we wel dat die productielanden bereid zijn met meerdere landen en samen met ons om onderzoeken te starten.	5.25
185	Want ook in Polen vinden die aanslagen plaats, in Duitsland ook.	71.79
186	Die hebben ook een zware jaarwisseling gehad vorig jaar.	7.3
188	Op de korte termijn zit het in het samenwerken, operationeel.	3.59
190	We gaan ook met allerlei politie vanuit allerlei lidstaten kijken hoe ze daar de opsporing hebben geregeld.	5.8
192	We hebben het nodig om het grote probleem aan te pakken.	5.11
194	Want dan kunnen mensen ook denken: ik haal het ergens anders vandaan.	4.04
196	Hopelijk gaat het een verschil maken richting onze hulpverleners en de politie, die belaagd worden.	4.55
201	Maar moeten de urgentie houden om dit te bestrijden.	4.54
202	En dan mag ik me zorgen over de bezuinigingen die voor de politie in de boeken staan.	3.99
203	350 miljoen moet er worden bezuinigd op de politie.	17.44
204	Minder opsporingscapaciteit voor dit soort zaken waardoor meer mensen last zullen hebben van de explosieve.	16.63
205	waardoor meer mensen last zullen hebben van de explosieven.	79.72
212	Dat gaat leiden tot veel incidenten die buiten onze invloedssfeer liggen.	4.46
213	En dat soort geweld kan leiden tot geweld tegen andere hulpverleners.	76.42
215	In de loop der tijd verwachten we een normalisering omdat het vuurwerk gaat verdwijnen.	8.35
216	En ook een capaciteitwinst om te anticiperen wat er op ons afkomt.	4.05
219	Straks: waarom een jonge Nederlandse ondernemer een bod van een half miljard dollar liet lopen.	23.08
221	De VS wil nieuwe gesprekken tussen Oekraïne en Rusland.	71.74
222	Dat zegt president Zelensky na gesprekken in de Amerikaanse stad Miami.	15.97
223	Daar praat de Amerikaanse speciaal gezant Witkoff met Russische delegaties over een mogelijke vredesdeal.	20.5
224	Het is de tweede dag Witkoff met de Russen spreekt.	5.42
226	Wat er precies is besproken, is niet bekendgemaakt.	6.81
227	Wel blijken de Russen na afloop van de gesprekken tevreden.	4.73
228	Ook president Zelensky reageerde vanuit Oekraïne positief.	57.16
229	De onderhandelingen betekenen nog geen einde aan de Russische aanvallen.	8.85
230	Gisteravond nog vielen twee doden bij een aanval op de stad Izyum.	34.04
231	Of Rusland en Oekraïne binnenkort direct met elkaar in gesprek gaan is nog niet duidelijk.	8.36
232	Spoorbeheerder ProRail is jaarlijks 3 miljoen euro kwijt aan het herstellen van vernielingen aan stations.	75.12
233	Het gaat om ingegooide ruiten, bekladde muren vernielde wachthokjes en liften die kapot zijn gemaakt.	36.44
234	Per jaar zijn er zo'n 4300 meldingen van vandalisme.	52.26
235	ProRail vindt het niet alleen zonde van het geld, maar zegt ook dat door vernielingen als kapotte liften niet alle reizigers het perron kunnen bereiken.	30.98
236	De spoorbeheerder zegt het geld liever te besteden aan betere voorzieningen op stations.	43.04
237	In Zuid-Afrika zijn bij een schietpartij vannacht negen mensen doodgeschoten.	86.71
240	Het geweld begon in een café, en ging daarna verder op straat.	7.54
241	Meerdere slachtoffers zouden willekeurig zijn neergeschoten.	56.91
244	Het is het tweede grote geweldsincident deze maand in Zuid-Afrika.	72.52
245	Eerder kwamen twaalf mensen om bij een schietpartij in de buurt van Pretoria.	34.01
247	Dit keer bij een kalkoenhouderij in Ysselsteyn, in de buurt van Venray.	6.97
249	Dat het virus hier is opgedoken, heeft ook effect voor bedrijven in de omgeving.	67.47
253	De vogelgriep verspreidt zich snel, ondanks allerlei maatregelen.	82.67
254	Zoals de landelijke ophokplicht, sinds oktober mag het pluimvee niet meer naar buiten.	45.53
255	Er zijn door het virus dit jaar al ruim een miljoen dieren afgemaakt, veel uit voorzorg.	74.2
256	Amerika heeft voor de kust van Venezuela opnieuw een schip onderschept.	42.6
258	De eerste twee waren volgens de VS betrokken bij illegale transporten.	69.73
259	Waarom dit schip is onderschept, is nog niet duidelijk.	5.09
260	En dit zijn examenkandidaten in India, duizenden mensen tegelijk op de landingsbaan van een vliegveld.	18.89
263	Veel mensen in India zijn werkloos, vooral jongeren.	89.66
264	Het verklaart waarom er zoveel mensen op deze vacature afkomen.	7.07
266	Vandaag werd er op veel plekken op het noordelijk halfrond bij stilgestaan.	4.1
268	De kortste dag van het jaar begint vroeg voor deze Ieren.	5.82
269	Ze zijn hier, zo'n 50 kilometer ten noorden van Dublin om een zonsopkomst mee te maken bij de bekendste graftombe van het land.	12.84
270	Ruim 5000 jaar oud en zo gebouwd dat het zonlicht precies vandaag rechtstreeks de tombe inschijnt.	16.42
271	Velen kijken online mee en zo'n 2000 mensen hebben zich buiten de tombe verzameld.	7.96
272	14 anderen zijn de echte geluksvogels, zij mogen de tombe in.	6.22
273	En dan, om twee minuten voor negen in de ochtend is er licht te zien aan het einde van de tunnel.	4.02
274	En ook de mensen buiten zijn niet voor niets gekomen.	3.63
275	Vanaf morgen worden de dagen weer langer: en dan is 21 juni weer de langste dag.	5.72
277	Een groep experts opperde vorige maand een nationaal plan om te voorkomen dat Nederland afhankelijk wordt van de VS en China.	86.59
278	En zodat ons land zelf een kan profiteren van de ontwikkelingen in kunstmatige intelligentie.	4.9
279	Als het gaat om wat Nederland kan bijdragen valt al snel de naam van de 30-jarige Pim de Witte uit Nijmegen.	5.68
280	Hij heeft een website waar videogamers beelden delen van de spellen die ze spelen.	36.1
281	Die video's blijken goud waard voor een volgende fase in de ontwikkeling van AI.	6.11
283	In Nederland is hij een onbekende, maar op een Europese conferentie in Parijs over de toekomst van kunstmatige intelligentie is hij een van de hoofdsprekers.	8.54
292	Als tiener start hij samen met een jeugdvriend zijn eigen gamers-platform.	10.94
295	Dus voor ons was dat niet echt heel gek om te doen.	3.63
296	Rond hun 20e beginnen de vrienden een site waar gamers videoclips van hun favoriete spelmomenten kunnen delen.	18.96
301	En als het zo hard door blijft gaan gaan we er dit jaar inderdaad voorbij.	4.52
302	Het platform doet meer dan videobeelden verspreiden van elke actie die een speler uitvoert in game naar rechts of naar links gaan, gas geven of remmen wordt de data gelabeld en opgeslagen.	45.38
303	Zo ontstaat gedetailleerde data over elke beweging in de virtuele wereld.	47.87
304	Het is de grootste dataset van gedrag van hoe mensen met elkaar omgaan en ook met hun omgeving omgaan in gesimuleerde werelden.	8.53
305	Die data blijkt cruciaal voor de volgende fase in de AI-race.	4.44
306	Waar AI nu vooral om tekst en chatbots draait is de volgende stap, het trainen van robots om zelfstandig taken uit te voeren, zegt deze hoogleraar.	79.03
307	Het is een hele verrassende ontwikkeling dat gamedata enorm gaat helpen bij de ontwikkeling van echte robots in de echte wereld.	16.53
309	Een daarvan is dat dat beeldmateriaal eigenlijk altijd vanuit hetzelfde perspectief is geschoten en daardoor een hele grote stabiele factor in al die opnames zit.	5.87
311	Je bedient het met zo'n gamingconsole en die informatie kun je allemaal vastleggen.	4.13
312	En in de echte wereld worden die robots op dit moment met zo'n zelfde gameconsole bestuurd.	21.37
314	En dat maakt eigenlijk dat dat trainingsmateriaal heel goed past.	4.79
315	De berg gamersdata van Pim de Witte blijkt goud waard.	9.78
316	Het Amerikaanse OpenAI biedt hem eerder dit jaar naar verluidt 500 miljoen dollar voor zijn videoplatform.	40.83
318	Hoe is het om nee te zeggen tegen 500 miljoen dollar?	6.93
319	Ja, ik mag niet officieel commenten op specifiek OpenAI maar ik kan wel vertellen hoe het is om 500 miljoen dollar af te slaan.	6.36
320	Je kijkt je 's morgens even heel goed in de ogen in de spiegel.	45.09
321	En je geeft een paar keer klapjes in je gezicht, met wat water.	33.1
323	Dan is het wel grappig, want als dat dan gebeurd is, denk je: Holy shit, heb ik een goede beslissing gemaakt?	5.21
326	Wat de Amerikanen met zijn data willen doen, wil De Witte nu zelf gaan doen.	6.17
328	En kijken van oké, kunnen ze ook op een andere manier dit soort data krijgen?	21.45
329	Zo ja, dan misschien moet ik verkopen, weet je wel.	3.86
330	Want ja, dan hebben we misschien een korte termijn voorsprong maar misschien niet op de lange termijn.	4.09
332	Uiteindelijk hebben we gewoon het werk gedaan om erachter te komen dat we ze gewoon kunnen inhalen.	4.11
333	En dan, ja, dan kun je gewoon meer waard worden dan wat ze ook kunnen betalen, toch?	6.43
334	En ik denk dat dat is hopelijk waar het naartoe gaat.	4.13
338	En dat is eigenlijk ook wat ik van hem ken van vroeger.	3.61
343	Ja, hij heeft een hele groot interesse in technologie.	7.74
344	En op een of andere manier pikt hij het heel snel op.	3.72
345	Pim groeide op met een neuropsychiatrische aandoening.	53.56
347	Ik kreeg altijd een beetje van mensen van: 'Er komt niet veel van hem terecht of zo', weet je wel.	3.53
348	Dus ik heb altijd als kind zoiets van: Oké, I'll show you.	3.83
350	Ik kon ook niet goed in een klas zitten of wat dan ook.	4.24
351	Dus ik heb, het is nu alleen nog maar mijn ogen maar vroeger was er ook heel veel motor tics en dat soort dingen.	3.98
353	Dat ik altijd al een beetje in me heb om in oplossingen te denken.	4.07
356	Maar heeft met zijn nieuwe bedrijf in korte tijd al 130 miljoen dollar opgehaald bij investeerders.	10.35
357	Dat bedrijf werkt nu zelf aan het ontwikkelen van AI-systemen die ruimtelijk begrip nabootsen.	12.42
359	Er wordt enorm veel van die wereldmodellen verwacht, maar het is nog wel steeds een enorme belofte.	3.83
360	We hebben ze wel al, maar het staat echt nog in de kinderschoenen.	3.6
361	En of die belofte waargemaakt wordt in AI-land moet je altijd nog maar zien.	5.43
362	De ontwikkeling in AI is tot nu toe vooral een Amerikaanse en Chinese aangelegenheid.	25.68
364	Wat er op het spel staat is dat het Westen de autonomie-race verliest aan China en partners zoals Rusland.	51.41
365	En als dat gebeurt dan krijg je al die economische kracht die nu bijvoorbeeld in Duitsland zit en dat soort dingen die dan ook doorgesluisd worden naar Amerika en Rusland.	8.06
366	En je zegt: Het is nog niet te laat, en jij denkt dat jouw bedrijf daar ook een rol in kan spelen.	3.64
367	Ik denk ook dat jij een beetje een Neerlands hoop bent in de AI-race eigenlijk.	4.68
369	Ik denk dat we vanuit Europa en vanuit Nederland een van de beste kansen hebben.	4.07
370	Ik denk dat deze technologie zeker wel een kans biedt voor Europa, want we hebben heel veel talent.	4.57
371	Je hebt voor de ontwikkeling van dit soort modellen heel veel wiskunde en natuurkunde nodig.	4.67
372	En daar hebben wij hele goede universitaire opleidingen voor in Europa.	5.33
373	Dankzij een waardevolle dataset meelopen in de AI-race.	4.28
374	Voor Pim de Witte, die werkt vanuit New York, is het soms nog even wennen en doorrennen.	4.66
375	Duitsland, misschien even terug naar Nijmegen met vrienden wat leuke dingen doen.	4.09
376	En dan terug naar Parijs voor een paar dagen en dan even naar India en dan naar New York.	4.78
380	Inmiddels zijn er berichten dat investeerders nog honderden miljoenen euro's in het bedrijf willen investeren.	9.5
381	Als dat rondkomt zou Pims bedrijf meer dan twee miljard waard zijn.	8.85
384	De provincie Limburg opent een online loket voor ruim 80.000 huizenbezitters in de voormalige mijnstreek die mijnbouwschade aan hun woning willen melden.	66.6
386	En morgen is in de Nationale Opera & Ballet in Amsterdam het afscheid van Hans van Manen.	8.31
387	De choreograaf overleed afgelopen week op 93-jarige leeftijd.	15.57
388	Vannacht zijner opklaringen en koelt het af naar 2 tot 5 graden.	10.4
389	Morgen veel sluierbewolking maar de zon schijnt er redelijk doorheen.	4.08
390	Het is kouder dan vandaag: 6 tot maximaal 9 graden.	25.21
395	Meer nieuws in 't Late NOS Journaal, om 23.40 op NPO 1.	5.47