Nieuwsuur 🇳🇱

_id	69656a310be261cf3ec27c9e
url	https://npo.nl/start/serie/nieuwsuur/seizoen-2026/nieuwsuur_5317/afspelen
datetime	2026-01-12 22:00:00
description	Protesten in Iran. Afgelopen weekend waren opnieuw veel demonstraties tegen het regime in Iran. Het internet is platgelegd dus er is weinig contact mogelijk met Iraniërs, daarom is het moeilijk in kaart te brengen hoe wijdverspreid de protesten precies zijn. Schattingen zijn dat honderden mensen zijn gedood en duizenden demonstranten zijn gearresteerd. We zoomen in op de politieke situatie in het land. * Duizenden Marokkanen verlaten jaarlijks Nederland en gaan naar Marokko. Zo is er bij Tanger, in het noorden van het land, een hele 'Hollandse' wijk ontstaan. Maar wie komen er nu precies die kant op en waarom vertrekken ze uit Nederland?

 

Statements

idx	statement	score
3	Wie staan er klaar om de macht te grijpen mocht het regime vallen?	7.25
5	Opvallend, want in tijden van oorlog zou je denken dat alle helpende handen welkom zijn.	4.41
6	En elk jaar emigreren honderden Nederlanders met een Marokkaanse achtergrond naar Marokko.	66.47
8	Maar eerst: het laatste nieuws van vanavond, met Mark Visser.	4.35
9	Groenland staat positief tegenover een NAVO-missie op zijn grondgebied.	70.5
11	De Groenlandse regering ziet NAVO-troepen op Groenland tegemoet en zegt: 'Alle NAVO-landen, inclusief de VS, hebben belang bij de defensie van Groenland.'	39.87
12	Dat heeft alles te maken met die millitair strategische ligging van Groenland.	9.72
14	En door NAVO-troepen toe te juichen hoopt Groenland dat Trump de annexatie van hun eiland uit z'n hoofd zet.	76.97
16	Later deze week komen de VS, Groenland en Denemarken bij elkaar om daarover te praten.	14.93
17	De Amerikaanse president Trump herhaalde vorige week dat hij Groenland wil hebben.	48.88
19	NAVO-baas Rutte liet eerder vandaag weten dat het bondgenootschap samen Groenland moet beschermen tegen landen als Rusland en China.	66.78
20	Het Amerikaanse Openbaar Ministerie is een onderzoek begonnen naar de hoogste baas van de Amerikaanse centrale bank, de FED.	56.98
21	Die voorzitter, Jerome Powell, bracht dat zelf naar buiten in een zeer ongebruikelijke videoboodschap.	11.8
22	Volgens hem gebeurt dit, omdat president Trump van hem af wil.	36.88
23	Gisterenavond zette Powell een twee minuten lange videoboodschap online.	9.6
24	Daarin vertelt hij dat Justitie zijn eerdere verklaring voor de Senaat over de huidige renovatie van de FED-gebouwen, wil onderzoeken.	55.44
26	Trump steekt niet onder stoelen of banken hoe hij over Powell denkt.	20.27
27	Want Powell doet niet wat Trump wil, namelijk de rente verlagen.	67.33
29	Maar de baas van de centrale bank laat zich dus niet beïnvloeden.	7.72
30	We praten erover verder met Amerika correspondent Sjoerd Den Daas.	4.58
31	Sjoerd, komt de opdracht om Powell te onderzoeken van president Trump?	21.25
35	Daarin wordt gezegd dat fraude met belasting prioriteit heeft, om dat te onderzoeken.	28.23
36	Maar natuurlijk wil Trump afrekenen met zijn vijanden.	5.59
37	Dus het is moeilijk om dit los te zien van die maandenlange kruistocht tegen de FED.	4.81
43	De man uit Barendrecht die wordt verdacht van ontucht met 31 jonge meisjes gebruikte hoge doses van een slaapmiddel zodat ze niets zouden merken.	87.31
45	Vandaag was het de eerste dag van de rechtszaak tegen de 46-jarige verdachte.	14.81
46	Mels van B. misbruikte de vriendinnetjes van zijn dochter hier, thuis in Barendrecht en op een camping in Hoeven, in Brabant.	16.45
48	Hij maakte daar ook veel opnames van, bleek bij zijn rechtszaak: In de nacht van 30 september op 1 oktober zou het gaan om videobeelden met een duur van 84 minuten waarop seksuele handelingen te zien zijn.	9.82
50	Mels van B. drogeerde en misbruikte ook zijn eigen dochter.	57.09
51	De zaak kwam in september 2024 aan het licht nadat een van zijn slachtoffers toch wakker was geworden.	11.99
52	Tijdens de zitting kwamen gruwelijke details naar buiten.	6.67
53	Mels van B. zegt dat hij niet weet waarom hij het deed: We hebben al een paar keer benoemd en ook geprobeerd daar een antwoord op te krijgen.	9.92
54	En u hoopt daar ook antwoord op te krijgen, te zijnertijd.	3.67
55	Deskundigen stellen vast dat hij seksuele stoornissen heeft.. en adviseren tbs met dwangverpleging.	76.03
56	Het Witte Huis zegt dat president Trump niet bang is om militair in te grijpen in Iran maar dat hij de voorkeur geeft aan diplomatiek overleg.	61.18
57	Een mensenrechtenorganisatie zegt tegen de BBC dat er bijna 650 mensen zijn gedood bij de demonstraties tegen het Iraanse regime.	77.12
58	En ze zijn bang dat het werkelijke aantal nog veel hoger ligt.	4.88
59	Dit zijn beelden van voornamelijk vrijdag en zaterdag.	7.18
60	Doordat het regime het internet heeft geblokkeerd komt informatie maar mondjesmaat naar buiten.	26.59
61	Wat wel duidelijk wordt uit de beelden is dat het Iraanse regime geweld niet uit de weg gaat.	16.01
62	Gisteren verschenen voor het eerst deze opstand dit soort beelden online.	7.01
63	Lijkzakken in de straten en mensen op zoek naar hun familie.	60.68
64	Wie neemt de macht over in Iran, mocht het zover komen?	8.55
66	Is het de Revolutionaire Garde, de beschermers van het regime?	8.3
67	Of zijn dat de gematigde krachten, zoals de president?	7.57
68	De monarchisten, die de zoon van de oude sjah Pahlavi als leider zien?	16.58
71	We hebben contact met Erwin van Veen in Brussel senior-onderzoeker conflictstudies bij Instituut Clingendael.	5.96
72	Eerst maar eens het laatste nieuws: We zien diplomatiek verkeer.	3.74
73	Trump zegt dat Iran wil onderhandelen, Iran bevestigt dat.	64.6
76	Het Iraanse regime is bang voor een interne en externe crisis.	78.12
77	Extern is de potentiële druk van Israël en de VS. En intern heb je deze protesten.	8.15
78	Dus het kan dat ze vanuit Teheran nu een hervatting van de diplomatieke gesprekken voortzetten om tijd te winnen.	5.46
80	En het is niet duidelijk waar nog ruimte zit voor manoeuvres.	4.12
81	Ayatollah Khamenei weigert keuzes te maken tussen het opdoeken van het programma of het militarisering van dat programma.	47.01
90	In werkelijkheid heeft in Iran één man alle touwtjes in handen.	29.94
92	De stoottroepen van de revolutie in 1979 vormen een leger naast het gewone leger.	26.51
93	De generaals hebben niet alleen militaire macht, ook economische.	10.44
94	Zij hebben onder meer de telecom in handen, de energiesector en de auto-industrie.	8.42
95	Maar daar profiteert alleen een kleine toplaag van.	3.49
96	Er is een term in Iran die wordt genoemd de kinderen van de heersers, al-Ghazadeha, die hebben alles in de handen.	9.9
97	En de kinderen van de heersers zijn de kinderen van de revolutionaire garde.	5.72
98	Die gaan in de Verenigde Staten en in Europa studeren met de beurzen en fondsen, terwijl gewone soldaten Ja, die verdienen eigenlijk bijna niks.	12.01
101	Dus die revolutionaire garde staat niet als één man achter dit regime?	7.43
103	Ik denk als je kijkt naar de top-generaals wel maar in de basis denk ik dat er ook gewoon verdeeldheid heerst.	4.66
104	Naar buiten toe wil het regime nu vooral eenheid uitstralen.	3.77
105	Bijvoorbeeld met dit soort demonstraties waarbij de parlementsvoorzitter de Amerikanen waarschuwt.	17.36
108	Die verschillende blokken hebben wij al lang in Iran.	6.68
109	Ik bedoel, we hebben de progressieve en de conservatieve.	4.45
110	Zelfs de huidige president wordt gezien als progressief.	10.44
111	Nou, misschien midden-progressief, kan ik hem noemen.	3.75
113	En die zijn ook ontevreden over de houdige koers over het regime, over hoe het regime omgaat met de wereld.	3.8
115	Treft de Ayatollahs nu hetzelfde lot als de Venezolaanse president Maduro?	24.4
116	Ik heb het gevoel dat je in Iran ook zo'n Venezuela-model kan toepassen waar de top van het regime wordt aangetast, uitgeschakeld, weggesneden zelfs waardoor een ruimte komt voor andere progressieve stemmen.	8.92
117	Maar vooralsnog zijn er geen tekenden dat het regime ondanks alle onderlinge spanningen en verschillen op het punt van omvallen staat.	4.02
119	Deelt u die conclusie dat het regime nog niet op wankelen staat?	11.15
121	De laatste dagen weten we praktisch niet wat er in Iran gebeurt.	13.86
122	In het algemeen kunnen we zeggen dat zolang de elite coherent blijft en er geen scheurtjes ontstaan in de fracties dan denk ik dat de kans vrij groot is dat het regime zal overleven voorlopig.	5.06
123	De Israëlische krant Haaretz onthulde dat Israël via social media de kroonprins Reza Pahlavi aan het promoten is in Iran.	37.68
127	Israël ziet Iran vooral als een vijandelijke regionale macht.	74.62
128	Die ze het liefst zo snel mogelijk onschadelijk maken.	4.71
129	Daarmee staat het wel en wee van de gemiddelde Iraanse demonstrant en de democratisering van Iran centraal.	5.99
130	Maar vooral het omverwerpen van het regime, met alle mogelijke middelen.	3.71
131	Als daar een burgeroorlog uitkomt is dat ook prima.	6.87
132	Reza Pahlavi wordt gezien als het meest prominente breekijzer om dat voor elkaar te krijgen.	37.25
133	Zijn status en aanhanger en invloed in Iran zijn vrij ambigu en vrij beperkt.	6.22
134	Over oppositie gesproken, we zien Pahlavi, de zoon van de sjah maar wie staan er nog meer klaar om in een eventueel machtsvacuüm te springen?	18.08
135	Je hebt natuurlijk al heel lang in de wat meer perifere regio's bewegingen die strijden voor meer autonomie.	3.89
137	Die moeten allemaal niks weten van het huidige regime.	6.17
139	Dan heb je ook nog groepen die binnenlands een rol spelen als deel van de oppositie.	4.8
141	Die oppositie is dus vrij divers van samenstelling.	5.81
144	Samen met een internet black-out maakt dat moeilijk ongecoördineerd in voorzet te komen.	15.44
145	We spraken met Negar Abadi, een aanhanger van een van de andere oppositiegroepen en tegenstander van Pahlavi.	9.42
146	Het laat zien dat de regering heel snel omvergeworpen wordt.	5.34
147	Mensen blijven gewoon tegen alle repressiekrachten ingaan.	12.78
150	Volgens haar moet het Iraanse regime vallen maar is overname door Reza Paghnavi, de zoon van de afgezette Shah, ondenkbaar.	11.91
151	We hebben niet de dictatuur van de Shah in 1979 omvergeworpen om weer terug te gaan naar de oude dictatuur.	20.63
155	Het ideale Iran is hetgeen wat de Iraniërs zelf willen.	8.57
159	En dat is een democratische republiek zonder enige vorm van dictatuur.	4.7
160	Het is de vraag hoe 90 miljoen mensen door één persoon worden gerepresenteerd.	6.26
161	Hij heeft zich ook niet echt afgezet van de misdaad van zijn vader.	5.89
163	Tijdens de vorige grote protestgolf, zo'n 3 jaar geleden probeerden verschillende oppositieleiders vanuit het buitenland onder wie ook Pahlavi, samen tegen het regime in te gaan.	14.01
168	Hij kan niet in een coalitie voor democratie staan.	5.94
171	Gingen zij discussiëren met elkaar, kwamen ze er niet uit.	4.49
173	Zijn er ook nog mensen wél voorstander van het regime?	6.94
178	Waar de geestelijkheid voor een groot deel, de veiligheidstroepen.	4.9
179	En in de afgelopen verkiezingen hebben 13 miljoen Iraniërs op de ultra hardliners gestemd.	61.17
180	Die mogen we ook wel tot de achterban van het regime rekenen.	4.89
183	Dat was een belangrijk deel van de achterban van het regime.	3.91
184	Die basis van het regime is wel steeds verder aan het afkalven.	4.3
185	De oorspronkelijke steunpilaren van het regime worden nu geraakt.	7.52
191	Het is logisch dat er dan een periode van chaos aanbreekt.	4.47
193	Een machtsstrijd na een eventuele revolutie wordt dan belangrijk.	6.3
194	Mocht het regime blijven staan dan is er nog steeds een levensgroot probleem.	4.52
195	Dat ze de economische situatie niet kunnen verbeteren zonder concessies te doen op het nucleaire vlak.	5.25
196	Als deze protesten niet succesvol zijn zullen we een herhaling van zetten gaan zien.	4.2
198	Elk jaar emigreren honderden Nederlanders met een Marokkaanse achtergrond naar Marokko.	80.55
199	Ze hebben verschillende motieven om daarheen te gaan.	4.86
200	Een groot deel van de groep woont in de stad Tanger.	14.53
201	Daar is de afgelopen jaren een kleine Nederlandse enclave ontstaan.	6.14
203	Er wordt af en toe meer Nederlands gesproken dan bijvoorbeeld Arabisch in ons café.	4.32
209	En het personeel hier spreekt ook een beetje Nederlands.	3.65
216	Voor de Nederlandse gemeenschap in Tanger is dit café een centraal punt.	5.24
217	Abednabi Abdelawi kwam hier ruim 25 jaar geleden vanuit Den Bosch naartoe om het op te zetten.	5.64
223	En kansen zijn hier genoeg, want de Marokkaanse economie groeit hard.	30.29
224	En Tanger bevalt de familie Abdelawi zo goed dat de tweede generatie Abdelawis uit Den Bosch zich hier ook gevestigd heeft.	5.65
225	Vanavond hebben we een tafel van hoeveel personen hier?	3.77
229	Anas is nu twee jaar in Marokko en rundt hier een restaurant samen met zijn neef.	5.61
230	Anas is nu twee jaar in Marokko en runt hier een restaurant samen met zijn neef.	6.48
232	Want hier kun je toch wel als horecavakmens je beroep beter beoefenen dan in Nederland, vind ik.	5.82
233	Want in Nederland heb je toch wel een probleem met personeelstekort.	22.44
234	En het wordt wel wat moeilijker gemaakt om te kunnen ondernemen.	5.11
235	Niet alleen in een horeca, maar wel echt wel in meerdere branches.	5.48
239	Ook wanneer je slaapt thuis moet ik gewoon mijn telefoon niet op stil hebben.	6.46
240	Ja, je weet maar nooit wat er kan gebeuren in de avond.	4.28
243	Het zijn voor hen vooral zakelijke belangen die meespelen.	4.01
244	Maar de groep Nederlanders hier is divers en heeft meer dan alleen zakelijke motieven.	7.66
246	Hij werkte jarenlang in het Amsterdam Medisch Centrum en heeft hier nu een kliniek in Tanger.	8.06
247	Ik zie nu bijna dagelijks twee, drie patiënten die komen uit Nederland.	8.56
248	Die zijn hier gevestigd, en dat is wel een heel grote groep.	5.64
250	In het begin, als mensen zeiden dat ze zich hier wilden vestigen, was ik niet zo positief.	3.64
252	De eerste jaren die ik hier heb doorgebracht, waren wel heel moeilijk.	3.57
253	Dus ik dacht: Waar zouden jullie gewoon aan beginnen?	4.11
254	Er is hier veel bureaucratie, veel corruptie, de mentaliteit is anders niemand komt op tijd, dit soort zaken.	3.85
255	Sommige Nederlanders komen hier wonen omdat ze willen dat hun kinderen in een islamitische omgeving opgroeien.	89.15
256	Maar wat de motieven ook zijn, de kliniek van dokter Dahan is, net als het café een centraal punt geworden binnen de Nederlandse gemeenschap hier.	4.75
257	Ik vraag dat altijd aan mensen: waarom bent u hier gekomen?	4.36
258	En allemaal zijn ook heel open, tegelijkertijd zeggen ze niet alles, dat weet ik.	3.65
259	Maar allemaal zeggen ze één ding: Wij willen niet dat onze kinderen opgroeien in zo'n vijandelijk milieu.	6.35
261	Ja, Nederland is Nederland niet meer zoals het was.	7.63
263	En er is heel veel haat wat we om ons heen voelen en dat is alleen maar erger en erger aan het worden.	4.63
265	Het is niet makkelijk, ze gaan niet terug naar hun oorsprong, helemaal niet.	4.32
267	Ze zijn ook helemaal aliens hier, in alles, in gedragingen in het denken, in de manier van leven, etcetera, etcetera.	4.35
269	Maar ze zoeken elkaar ook op, dat is ook heel bekend.	4.3
272	Ik kan wel geloven dat heel veel mensen er last van hebben maar wij hebben daar totaal geen moeite mee gehad.	3.9
273	Nederland is voor ons altijd wel een fijne thuisbasis geweest.	4.76
274	En het heeft ons natuurlijk wel heel veel kansen gegeven om dit voort te kunnen zetten, zeg maar.	3.87
275	Hij heeft zijn restaurant in Nederland verkocht en Marokko is nu zijn thuisbasis.	9.61
276	Toch blijft het Nederlands hier in Tanger de voertaal.	11.92
277	Ook voor Ramzi, die gaat zijn zoon Ryan ook gewoon Nederlands leren.	8.93
278	Omdat ik met mijn familie Nederlands spreek, met mijn vader elke dag, met mijn moeder.	4.21
279	Ja, ik ben wel op zoek, zeg maar, voor later, voor extra bijlessen in het Nederlands.	3.84
282	De autoriteiten voeren de ene na de andere wet in om buitenlandse werknemers het leven zuur te maken.	38.08
283	Opvallend, want in tijden van oorlog zou je denken dat alle helpende handjes welkom zijn.	4.44
286	Je ziet dat al een tijd lang het leven van arbeids migranten steeds moeilijker wordt gemaakt.	9.95
287	Het wordt steeds moeilijker voor hen om in Rusland te werken.	65.98
288	In Sint Petersburg eens is het verboden om te werken als taxichauffeur of maaltijdbezorger.	78.08
289	Er is een app ingesteld waarop mensen moeten worden geregistreerd.	26.64
291	Er zijn examens voor kinderen die naar school willen.	37.37
292	En als je een verblijfsvergunning wil krijgen hier of het staatsburgerschap van Rusland dan moet je eerst het leger in.	17.01
293	Het leven van miljoenen arbeidsmigranten uit Azië wordt moeilijk gemaakt.	90.15
294	Rusland voert z'n strijd tegen arbeidsmigranten op een bijzondere plek: aan de schoolpoort.	24.38
295	We zijn bij een avondschool waar Russische les wordt gegeven aan buitenlandse kinderen.	8.75
296	We maken de kinderen onherkenbaar om ze niet in de problemen te brengen.	19.08
299	Rusland heeft, behalve de schooltest, nog meer maatregelen tegen migranten.	87.05
300	In sommige regio's zijn nu bepaalde beroepen verboden voor migranten, ook als ze verblijfspapieren hebben.	39.2
301	In een stad als Sint-Petersburg mogen buitenlanders al niet meer werken als taxichauffeur of bezorger.	84.6
303	Ons team reist daar naar een buitenwijk waar veel arbeidsmigranten wonen.	27.94
304	Wat niet meehelpt, zijn beelden zoals deze van vechtpartijen waarbij ook buitenlanders betrokken zijn.	6.7
306	In een recente, onafhankelijke peiling zegt een meerderheid van de Russen dat buitenlanders de Russische cultuur vernietigen, de misdaad verhogen en banen inpikken.	73.47
308	Een manier om je nuttig te maken, volgens Rusland, is dienen in het leger.	18.63
309	Dat is nu verplicht voor alle buitenlanders die een Russisch paspoort of permanente verblijfspapieren willen.	19.43
310	Het is weer een maatregel om het migranten moeilijker te maken.	22.2
311	En dan is er voor arbeidsmigranten nog een onzichtbare hindernis: Het Register van Personen Onder Controle.	15.4
312	het is een geheimzinnige zwarte lijst van buitenlanders die ooit een keer een overtreding hebben begaan.	6.37
318	Ze werden altijd wel gecontroleerd op hun uiterlijk.	5.6
319	Het is toegenomen na de aanslag op de Crocus evenementenhal.	17.36
323	Duizenden mensen zijn aan het arbeids markt onttrokken omdat ze aan het front zitten.	85.55
324	Mensen ronselen uit India of Afrika is denk ik geen oplossing.	5.22