Nieuwsuur 🇳🇱

_id	69b878b2e260e6744bb43c6f
url	https://npo.nl/start/serie/nieuwsuur/seizoen-2026/nieuwsuur_5377/afspelen
datetime	2026-03-16 22:00:00
description	De Amerikaanse president Trump dringt aan op Europese steun voor een missie in de Straat van Hormuz, maar landen zijn terughoudend en vrezen betrokkenheid bij oorlog. Ook bespreken we de rol van Amerikaanse en Israëlische media: hoe objectief is hun verslaggeving over Iran? * Steeds meer mbo-opleidingen stellen een tijdelijke studentenstop in door te weinig stageplekken, terwijl mbo'ers hard nodig zijn in zorg en onderwijs. * In Amersfoort staat betaald parkeren centraal bij de gemeenteraadsverkiezingen; twee lokale partijen zijn opgericht uit protest.

 

Statements

idx	statement	score
0	888 LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Goedenavond, het is 22.00 uur.	5.02
2	Met vanavond: Het is niet onze oorlog, maar wel ons probleem.	4.25
5	Verslag doen van die oorlog wordt steeds moeilijker voor onafhankelijke journalisten.	23.23
6	Israël en Amerika willen vooral zélf het beeld bepalen.	9.24
7	En een studentenstop voor mbo-opleidingen voor beroepen waar al een personeelstekort is.	51.98
8	In onze klas heeft de helft wel een stageplek gekregen.	24.74
13	Opnieuw klinken vanavond dreigende woorden van de Amerikaanse president.	4.06
14	Als Europese NAVO-landen geen oorlogsschepen naar de Straat van Hormuz sturen ziet de toekomst van 't bondgenootschap er volgens Trump slecht uit.	51.48
15	Volgens Trump stellen de Europese NAVO-landen militair weinig voor zonder de VS. Binnen de NAVO is weinig enthousiasme om aan Trumps oproep te voldoen.	49.47
16	In veel EU-landen klinkt dezelfde boodschap: dit is niet onze oorlog.	8.36
17	Al hebben natuurlijk wel veel landen last van de blokkade van de Straat van Hormuz.	17.41
21	Ik zie niet hoe we dat nu zouden kunnen vormgeven op een veilige manier.	4.3
22	In de buurt van de Straat van Hormuz is er al en militaire missie aan de gang, operatie Aspides.	18.04
23	Er werd gesuggereerd dat die kon worden verplaatst naar de Straat van Hormuz.	16.19
27	Maar wat kan Europa doen wat het Amerikaanse leger niet kan?	13.75
29	Rusland zegt geen Kenianen meer te zullen inzetten in de oorlog tegen Oekraïne.	84.02
30	Die belofte kreeg de Keniaanse minister van Buitenlandse Zaken na gesprekken in Moskou.	10.99
31	Rusland zou ongeveer 1000 Kenianen hebben geronseld.	13.2
32	Onze correspondent sprak eerder dit jaar met nabestaanden van 'n Keniaanse man die onder valse voorwendselen naar Rusland was gelokt.	33.55
34	Hij vertrok naar Rusland met hoop voor een betere toekomst.	6.52
36	Met foto's en spraakberichten hield hij z'n moeder op de hoogte.	5.99
37	Dit mag nooit meer gebeuren, zegt de Keniaanse regering.	13.37
38	De minister van Buitenlandse Zaken sprak erover in Moskou.	11.58
39	Boze Kenianen hebben de minister van Buitenlandse Zaken flink onder druk gezet om dit in Moskou te regelen, zegt correspondent Elles van Gelder.	23.06
40	Dat dit nu gebeurt, komt echt omdat Keniaanse families hun stem de afgelopen tijd hebben laten horen.	13.38
41	Moeders en vaders, wie zonen aan de frontlinie terecht zijn gekomen of die hen daar zijn verloren Moeders en vaders, wier zonen aan de frontlinie terecht zijn gekomen of die hen daar zijn verloren die hebben echt de druk opgevoerd bij de Keniaanse politiek om deze rondselpraktijken te stoppen.	15.28
42	Dit betekent alleen niet het einde van het inzetten van Afrikaanse mannen als kanonnenvoer.	12.51
43	Want volgens onderzoek recruteert Rusland in ruim 30 verschillende Afrikaanse landen.	45.61
44	Rusland zelf ontkent dat de mannen onder valse voorwendselen naar het front zijn gebracht.	22.42
45	Het is niet onze oorlog, zeggen sommige Europese leiders over de oorlog in Iran.	66.85
47	De gevolgen van de blokkade van de straat van Hormuz zijn enorm.	20.54
51	Dit zijn promotiebeelden van de Franse deelname aan de militaire missie Aspides, Grieks voor schild.	15.73
52	Dat is de militaire missie van de Europese Unie in de Rode Zee en de Golf van Aden.	6.15
53	Deze zeemissie werd begin 2024 opgezet toen Houthi-rebellen westerse koopvaardijschepen begonnen aan te vallen.	16.53
54	De Houthi's, bondgenoten van Hamas, bestookten sinds de oorlog in Gaza.. schepen die mogelijk banden hebben met Israël.	60.35
55	Nederland nam in de zomer van 2024 deel met het fregat Karel Doorman.	8.13
57	Nu varen daar een Frans, een Italiaans en een Grieks marineschip.	6.28
58	Iets zuidelijker, voor de kust van Somalië is er nog een missie: Atalanta.	8.76
60	Al sinds 2008 proberen Europese marinefregatten daar te voorkomen dat schepen worden overvallen en overmeesterd.	59.48
61	Tot 2018 nam Nederland deel met een marineschip nadien enkel met personeel.	12.66
63	En Abdou Bouzerda is Midden-Oosten deskundige bij de VPRO.	9.64
71	Maar we hebben daar wel grote belangen die we moeten beschermen.	4.39
73	We moeten geloofwaardige militaire en diplomatieke vertegenwoordiging hebben.	4.11
74	Maar niet naar de Straat van Hormuz, zegt u. Wel in de Golf van Aden.	9.85
77	We moeten een geloofwaardigere aanwezigheid daar hebben.	4.63
78	Hoe zou Iran dat ontvangen als het bij Hormuz zou zijn?	23.01
79	Dat zouden ze zien als een uitbreiding van de vijandelijkheden.	4.8
87	Hoe schat u de De Houthi's kunnen zich erin gaan mengen.	4.71
88	Hoe schat u de risico's in als we ons daar versterken?	6.22
91	En als Iran zegt dat die straat van hun is dat is niet volgens het internationale recht.	44.29
93	Maar de vrije doorvaart is een belangrijk principe.	7.11
94	Het is hetzelfde als dat Engeland het Kanaal zou afsluiten.	17.75
97	Maar als je de Europese missies zou samenvoegen, versterken en een proxy, of Iran zelf, valt dat aan?	29.09
99	Ja de als je de vrije doorvaart belangrijk vindt dan moet je daar ook iets voor over hebben.	5.6
105	Stel dat Nederland zo'n aanwezigheid als beschreven wordt wel ziet zitten.	6.5
107	We moeten bedenken dat Iran nu een existentiële oorlog voert.	19.08
108	Het gaat om het voortbestaan van het land zoals het is sinds 1979.	8.05
109	Ze hebben al geëscaleerd door de zeestraat af te sluiten.	5.39
110	Als er een fase komt waarin het regime echt aan een touwtje hangt, kunnen ze hybride acties gaan uitvoeren.	4.5
111	Ze kunnen gaan opereren in vijandelijke gebieden met sabotageacties.	35.78
113	Iran maakt gebruik van criminele netwerken bijvoorbeeld om politieke opponenten te doden.	82.88
115	Ze hebben veel mogelijkheden om buiten het Iraanse grondgebied toe te slaan.	6.99
117	Dat maakt het wel spannend om hier ja tegen te zeggen.	5.05
121	Iran beschikt inderdaad over de nodige troefkaarten.	25.76
123	Het is nu veel te onveilig in de Straat van Hormuz om daar nu iets te doen.	13.66
129	De mijnenjagers van de Koninklijke Marine ruimen dagelijks explosieven en zorgen voor veiligheid op zee.	32.58
130	Het is de trots van de Nederlandse marine, de mijnenjager.	3.82
133	Inmiddels wordt de actieve vloot van zes mijnenjagers vervangen net als bij de Belgen.	22.44
134	De collega's van de VRT mochten een kijkje nemen op een van de nieuwe exemplaren.	8.99
135	De nieuwe mijnenjager van Defensie is helemaal anders.	10.66
136	Het is eigenlijk een platform dat gaat werken met drones.	33.65
137	Twee soorten drones, grote van twaalf meter zoals deze.	11.35
138	En vanop deze schepen zullen dan nog iets kleinere drones worden gelanceerd.	4.28
139	Door met drones te werken kan er veiliger en sneller naar mijnen worden gezocht.	43.69
140	Nederland heeft er inmiddels ook zo een en krijgt er in totaal zes die er in 2030 moeten zijn.	57.99
141	Wat weten we van die mijnen in de Straat van Hormuz?	13.68
142	Het lijkt er wel op dat er een beperkt aantal mijnen is gelegd in een gedeelte van de Straat.	4.64
144	Iran laat een deel van de olie ook gewoon nog door.	82.87
152	Maar als er een situatie komt waarin die vaartuigen wel veilig kunnen opereren dan is Nederland met België wel een partner waar je naar kan kijken.	30.43
155	Een oorlog wordt niet alleen uitgevochten aan 't front.	5.77
156	Het beeld dat geschetst wordt van een oorlog is minstens zo belangrijk.	5.7
157	Israël en de Verenigde Staten willen dat beeld graag zelf bepalen.	8.12
158	Dat maakt het werk van journalisten steeds moeilijker.	19.15
159	In Israël moet de pers zich houden aan strenge regels van de overheid.	15.1
160	En Trump heeft zijn al jaren durende oorlog tegen de media nog wat verder opgevoerd.	36.39
161	De Amerikaanse minister van Defensie klaagt steen en been over de oorlogsberichtgeving van CNN.	72.5
165	Trump schrijft op zijn eigen sociale netwerk over dit fakefilmpje van een aanval op een Amerikaans vliegdekschip.	76.84
166	Hij vindt dat de makers moeten worden berecht als landverraders.	9.34
167	in Israël zijn media in oorlogstijd aan banden gelegd.	42.12
168	Ze mogen niet berichten over details van de oorlogvoering en kwetsbaarheden in het Israëlische leger.	25.74
169	Volgens Oren Ziv heeft dat weinig met de veiligheid te maken.	6.31
171	Een mislukte onderschepping van een Iraanse raket door het Israëlische luchtafweergeschut mocht niet getoond worden.	44.69
172	De regering van Netanyahu probeert de totale regie te houden met video's van bezoeken van de premier.	50.68
174	Straks een reportage over betaald parkeren een belangrijk punt bij de komende gemeenteraadsverkiezingen een belangrijk punt bij de komende gemeenteraadsverkiezingen.	7.51
175	Maar eerst: We hebben ze hard nodig vanwege personeelstekorten in de zorg en het onderwijs: Doktersassistenten, sociaal werkers en onderwijsassistenten.	25.39
176	En toch wordt er bij steeds meer mbo-opleidingen voor dit soort beroepen een studentenstop ingesteld.	41.73
184	Wij leren heel veel wat assistent normaal in de huisartspraktijk doet.	4.78
185	Wij leren heel veel wat de assistent normaal in de huisartspraktijk doet.	4.61
186	Triage oefenen, injectie geven, injecteren, vinger prikken bloeddruk meten, ECG'tjes maken, hartfilmpjes.	54.4
187	En afspraken inplannen voor de patiënten bij de dokter.	7.25
188	Tweede jaar studenten van de mbo-opleiding doktersassistent in Roosendaal.	6.13
189	Ze kunnen niet wachten om dit ook op echte patiënten te leren in de praktijk via een stage.	3.97
191	In het eerste jaar kon de hele klas van Aukje niet stage lopen.	9.13
192	In het eerste jaar kon de hele klas van Aukje niet stagelopen.	9.29
194	Er waren niet genoeg aanmeldingen voor een stagiaire.	5.62
198	Maar daar hebben we theorie gehad en heel veel praktijklessen zodat we het wel op school konden oefenen.	4.14
199	In onze klas heeft de helft wel stage gekregen en een paar niet.	20.44
200	En ik was één van de meiden die geen stage kon lopen.	7.77
202	Ja, voor mij was het een ongemakkelijk gevoel want sommige studenten doen wel ervaringen op.	4.13
203	Ze zitten in hun eigen rol als doktersassistent in de praktijk.	6.22
206	Juist in sectoren waar een personeelstekort is, is men vaak huiverig om stagiairs aan te nemen.	49.32
207	Een stagiair begeleiden is namelijk arbeidsintensief.	82.78
208	Eigenlijk gaan we een beetje in een cirkeltje rond want bij juist die dokterspraktijken waar bijvoorbeeld het water al aan de lippen staat waar het gigantisch druk is, hebben zij gewoon geen ruimte meer om een stagiair op te leiden.	10.27
210	In de basisscholen is er zo'n enorm tekort en een enorme werkdruk dat het vaak moeilijk is om alle stagiaires een plekje te geven.	66.88
211	Hoi, met Claudia, assistente huisartsenTeam The Game.	7.55
212	Wij zitten door de week vaak met z'n tweeën bijvoorbeeld aan de telefoon.	54.0
213	Als het dan ineens toch oploopt, soms hebben we het dan over 8 tot 10 wachtenden die je niet echt makkelijk afkrijgt omdat je maar met z'n tweeën zit.	3.88
214	Dan merk je wel van: oké, ik wil de tijd voor het patiënt nemen alleen ja, die tijd gaat natuurlijk lastig, want je ziet ondertussen die wachtrij natuurlijk oplopen.	4.99
215	In deze huisartsenpraktijk in Etten-Leur werken acht huisartsen.	9.51
216	Veel tijd is er voor doktersassistenten niet over om ook nog een stagiair te begeleiden.	7.0
217	Toch proberen ze hier altijd één stagiair te hebben hoewel ze er graag meer zouden willen kunnen opleiden.	4.36
219	Bij de opleiding doktersassistent zijn op dit moment 182 plekken te weinig.	89.76
220	De opleiding sociaal werker staat op nummer één, met 451 plekken tekort.	87.7
221	Die opleiding tot sociaal werker is de populairste mbo-opleiding hier op het ROC in Den Haag.	27.72
222	Wij hebben nu zo'n 600 studenten, we later laten er 150 per jaar starten.	8.13
223	Wij hebben nu zo'n 600 studenten, we laten er 150 per jaar starten.	8.46
225	En wat wij wel zien is dat er veel meer studenten zijn die deze opleiding willen volgen dan dat we kunnen toelaten omdat wij maar een beperkt aantal stageplaatsen hebben.	7.37
226	Dus dat maakt dat we deze opleiding hebben moeten begrenzen met de numerus fixus.	5.02
227	Deze eerste jaar studenten sociaal werk hebben veel moeite om een stageplek te vinden.	75.74
228	Ik wil eigenlijk heel graag mensen proberen te helpen misschien.	4.2
232	Ik stuurde gewoon een e-mail en dan was het: Ja, we gaan wel even kijken.	3.76
233	En dan de dag daarna stuurde ze een e-mail terug en dan was het van: 'We hebben al te veel stageleerlingen.'	8.8
235	En die zeiden: Ja, de tijd dat jij kan, kunnen wij niet.	3.83
236	Ik loop nu stage bij mijn basisschool, dat is ook wel leuk.	3.85
239	Deze studenten komen veelal terecht in het jongerenwerk in de bejaardenondersteuning of in buurthuizen.	17.33
240	Plekken waar juist meer mensen nodig zijn, zeggen ze hier.	7.27
241	Sociaal werk is echt gericht om mensen vitaler te krijgen gezonder te krijgen, zodat ze minder zorgvragen krijgen.	64.61
242	Dat er minder eenzaamheid is, dat er meer socialisatie kan plaatsvinden.	13.77
243	Dus ik zie ook een heel groot belang dat wij deze jongeren opleiden.	4.11
246	Bij de opleiding doktersassistent hier in Roosendaal overwegen ze vanwege de stage-tekorten nu ook een studentenstop in te voeren.	12.73
247	In de huisartsenpraktijk in Etten-Leur weten ze dat een stagiair opleiden tijd kost.	10.25
249	We snappen allemaal dat het druk is in een praktijk, dat is algemeen bekend.	4.09
250	En ik denk echt vooral dat je er pas achterkomt op het moment dat je het gaat doen.	4.06
251	Op het moment dat we dat gaan doen, zullen ook de tekorten verminderen.	4.55
252	Want investeer je in een stagiair en die blijft hangen, dan is je probleem opgelost.	10.12
253	Het belang van een goede stageplek wordt ook erkend door de nieuwe onderwijsminister Rianne Letschert.	10.44
255	We hebben met de ministers van VWS gesprekken om te kijken of we kunnen zorgen voor structurele financiering voor studenten die in de zorgsector een stageplek nodig hebben.	47.88
256	Maar dit is de tweede week pas, dus die gesprekken zijn net begonnen.	4.41
257	Dus daar zal ik ook voor de zomer de Kamer over informeren.	4.24
260	Het parkeerbeleid is in veel steden een bron van grote irritatie.	79.18
261	Dat blijkt vandaag uit nieuw onderzoek van de ANWB.	32.88
262	Inwoners kunnen moeilijk een parkeerplek vinden, terwijl ze er wel voor betalen.	80.78
263	En ze vinden dat ze te weinig bij 't parkeerbeleid worden betrokken.	32.64
265	In een referendum stemde ruim 74% van de inwoners tegen betaald parkeren.	53.09
267	In Amersfoort is parkeren daarom nu hèt belangrijkste thema bij de verkiezingen.	8.61
269	Ja, en gewoon wat mensen vragen stellen over het parkeerbeleid.	13.85
270	Ze zijn een nieuwe partij, speciaal opgericht om een eind te maken aan het betaald parkeren in Amersfoort.	4.75
271	Misschien een beetje een globale vraag, maar wat vindt u van het parkeerbeleid?	14.95
275	Waarom, kunt u daar iets over Waarom, kunt u daar iets over vertellen?	4.45
286	Wij zijn de partij die het referendum hadden georganiseerd tegen het parkeerbeleid.	28.35
288	Amersfoort voor Vrijheid zit al in de Raad en organiseerde uit protest een referendum tegen het parkeerbeleid.	32.87
289	Ja, ze willen dus betaald parkeren en vergunningen invoeren in de hele gemeente.	22.58
292	Heeft dus driekwart van Amersfoort nee gezegd, 80% opkomst.	9.85
296	Het werd doorgedrukt en het fundament onder onze partij is dus eigenlijk ook luisteren naar inwoners.	4.02
297	Dus dat er niet geluisterd wordt, dat is eigenlijk het belangrijkste.	4.49
298	En het parkeerbeleid, of eigenlijk het doordrukken daarvan, is een symptoom daarvan.	19.28
300	In Amersfoort wordt stapsgewijs betaald parkeren ingevoerd.	49.54
301	Hoewel de bevolking in grote meerderheid tegen is stemde de gemeenteraad vóór.	8.25
303	Amersfoort is een stad die heel erg aan het groeien is.	25.19
304	We hebben nu 163.000 inwoners en we gaan groeien naar 190.000 inwoners.	10.15
306	En door de groei van de stad is het niet mogelijk om de mobiliteit mee te laten groeien.	6.93
309	Omdat we heel veel binnenstedelijk gaan bouwen, dus heel veel in de bestaande stad.	4.92
310	En de wegen zijn al heel druk, die zitten al heel vol.	4.77
311	En als iedereen dan blijft groeien met de auto, dan loopt deze stad volledig vast.	5.03
314	Nou ja, kijk, je kan alles tegen elkaar afzetten, wonen, parkeren, groen.	4.62
316	Ik denk echt dat daar creatieve oplossingen mogelijk zijn.	4.53
319	Of je moet in het groen gaan bouwen, dus je moet bestaande natuur opofferen aan de randen van de stad.	4.63
320	En het is natuurlijk de wens van dit college, om wel de groene long die we om ons heen hebben, te behouden.	3.93
321	Over het referendum wordt in Amersfoort verschillend gedacht.	11.72
322	Dat parkeerreferendum, dat was natuurlijk niet zo slim.	13.51
327	Het is natuurlijk een referendum geweest, waar er massaal tegen is gestemd.	15.62
331	Er niet naar geluisterd wordt, wat ik ook behoorlijk storend vind.	4.2
334	Want wat roept dat een beetje bij u op, als dat gegaan is?	5.54
335	Ja, dat roept dan op dat je niet zoveel vertrouwen hebt in wat er met je stem wordt gedaan.	4.59
337	Als 74 procent van de bevolking daar nee tegen zegt, moet je er dan wel mee doorgaan?	52.06
338	Ik realiseer me dat ik niet de populairste wethouder ben in Amersfoort.	4.11
339	Maar uiteindelijk voel ik me verantwoordelijk voor deze stad om goede besluiten te nemen.	3.75
340	En niet problemen te creëren of vooruit te schuiven.	4.21
341	Er zijn niet alleen tegenstanders van het parkeerbeleid.	26.98
342	Op de Leusderweg, in het welgestelde deel van Amersfoort, stond het vroeger altijd vol.	9.31
343	Sinds er betaald moet worden, al is het maar 30 cent een stuk minder dan in het centrum, is er weer plek voor de klanten van de Kaasboer.	7.7
347	Ik denk dat bij slecht weer veel klanten ons meden.	3.56
348	Dat ze dus naar andere winkelcentra gingen in Amersfoort.	7.33
354	Maar in het armere deel van de stad is 30 cent een heel bedrag.	13.75
355	Bij dit winkelcentrum blijven de klanten juist weg.	17.56
371	Ik zou een beetje daar De oppositie kan wel uit de voeten met dat betaald parkeren.	6.0
374	Ik denk dat 't stiekem een verdienmodel was voor de gemeente.	4.01
375	Ja, met andere motieven hebben ze verteld maar stiekem is het eigenlijk om de begroting aan te kunnen vullen.	5.61
377	Het heeft ons tot nu toe eigenlijk vooral geld gekost, dit hele beleid.	11.84
379	En als ik daar echt geld aan wilde verdienen dan had ik 24/7 betaalparkeren in deze stad ingevoerd, want dan wordt het een verdienmodel.	4.83
383	Het gemeentehuis moet er ook ergens van betaald worden.	9.65
385	Het is interessant, want ze hebben ooit gezegd van het gaat niet om geld, we doen het om te reguleren.	12.93
386	Maar ze zeiden: als het wel om geld gaat, zouden we 24 uur 7 de hele stad doen.	6.6
387	Maar ik weet niet of u nog weet wat de oorspronkelijke plannen waren.	3.51
390	Bent u niet bang als gezicht van dit parkeerbeleid de verkiezingen enorm te gaan verliezen?	27.25
391	Nou ja, dat is natuurlijk wel een scenario waar je in je hoofd rekening mee houdt.	4.02
392	Maar uiteindelijk heb ik bestuurd de afgelopen 4 jaar met eer en geweten.	3.78
394	En de gemeenteraad, waar ik goed elke dag van besef, dat dit een belangrijke keuze is.	3.85
395	En waar de toekomst van Amersfoort in ieder geval toekomstbestendig is.	5.23
398	De stem van de bakker krijgt hij in ieder geval niet.	6.16
400	Mijn dochter, mijn vrouw, ik en mijn zoon en schoondochter.	5.96
410	Dan is de minister van Buitenlandse zaken Tom Berendsen te gast over de oorlog in Iran en de gevolgen voor Europa.	22.39