Nieuwsuur 🇳🇱

_id	6a4429a2881d9c4db75a65d1
url	https://npo.nl/start/serie/nieuwsuur/seizoen-2026/nieuwsuur_5485/afspelen
datetime	2026-06-30 22:00:00
description	Het nieuws met achtergronden, duiding en analyse.

 

Statements

idx	statement	score
3	Met vanavond: Ze zijn jong, filmen zelf gewelddadige handelingen, soms hun eigen zelfmoord maar een ideologie zit er lang niet altijd achter.	8.68
4	Terrorismebestrijders waarschuwen voor nihilistisch extremisme.	90.33
5	Steeds meer een slachtoffer pushen tot echt superwrede daden en over die rand duwen van echt heel immoreel gedrag.	4.95
6	In Nederland spreken we over tientallen Nederlandse kinderen die zowel slachtoffer als dader zijn.	85.19
7	En onlangs is een minderjarige gearresteerd, die verdacht wordt van het voorbereiden van een terroristisch misdrijf.	77.22
8	We gaan weer terug naar de coronatijd, met een nieuwe ontdekking: Want op basis waarvan bleven verpleeghuizen potdicht voor duizenden bewoners?	67.44
9	Hoogspanning in Zuid-Afrika vanwege een klopjacht op migranten.	90.86
10	Maar eerst het laatste nieuws van vanavond, met Albert.	3.78
11	Een gevoelige klap voor president Trump: Het Hooggerechtshof verwerpt zijn poging om het geboorterecht te beperken.	85.32
12	Trump besloot om kinderen die in de VS worden geboren niet meer automatisch het staatsburgerschap te geven.	90.38
13	Het was dan wel geen unaniem oordeel van de negen rechters van het Hof.	9.62
15	Op basis van de grondwet krijgt iedere in de VS geboren baby al 150 jaar lang het Amerikaans staatsburgerschap.	89.55
19	Op de eerste dag van zijn tweede presidentschap tekende Trump daarom een decreet dat het automatisch toekennen van het Amerikaanse staatsburgerschap beperkt.	71.95
20	Maar de hoogste rechterlijke macht oordeelt nu dat dat decreet in strijd is met de grondwet.	47.24
21	In een eerste reactie laat Trump weten dat hij het nu met nieuwe wetgeving via het Congres wil gaan regelen.	18.97
23	De treinstoring tussen Rotterdam en het zuiden gaat veel langer duren.	77.08
24	Door een brand in een kabelgoot rijden er op dat stuk tot zaterdag geen treinen.	85.18
25	De brand ontstond bij Rotterdam Stadion, een treinhalte in de buurt van De Kuip.	19.87
26	ProRail hoopte de problemen snel te kunnen oplossen maar dat blijkt toch niet zo makkelijk.	10.15
27	De reparatie zou morgen klaar zijn, maar dat wordt dus zaterdag omdat het herstel veel complexer is dan gedacht.	3.91
28	In die kabelgoot liggen 300 kabels voor elektriciteit maar ook voor het aansturen van de wissels.	8.55
29	100 kabels moeten vervangen worden en dat kost ProRail veel meer tijd dan bedacht.	19.05
31	ProRail gaat uit van een technische oorzaak en geen sabotage.	63.94
32	De NS raadt reizigers aan om de reisplanner te gebruiken voordat ze op pad gaan.	85.29
33	En niet alleen sprinters en intercity's zijn geraakt.	27.65
34	En niet alleen sprinters en intercity's zijn geraakt.	27.65
36	In Nederland bestaat nog steeds een 'substantiële dreiging' vanwege onder meer rechts-extremisme en jihadisme.	56.01
37	Zegt de hoogste adviseur van de regering op het gebied van nationale veiligheid, de NCTV en hoe alarmerend dat ook klinkt: we horen het al jaren.	5.8
39	Namelijk De flink toegenomen vrees voor 'nihilistisch geweld'.	54.78
40	Extremisme dat online geworteld is, maar zich vertaalt naar het echte leven.	10.5
41	Onlangs is er zelfs een arrestatie verricht van iemand die wordt verdacht van de voorbereiding van een aanslag.	19.03
42	En dus zijn er zorgen bij de Nationaal Coördinator en die is hier, Marc Kuipers.	8.64
45	U besteedt vandaag een heel hoofdstuk aan dit 'nihilistisch Dat is nihilistisch, waar zit het hem in?	4.07
47	Hier hebben we een stroming die niet blijkt gedreven te worden door ideologie.	4.0
49	Het zich afkeren van de samenleving en het proberen te vernietigen van de samenleving.	5.48
51	Een tienermeisje dat zelfmoord pleegt in opdracht van jongeren in een online-groep.	86.13
53	We spreken een online-onderzoeker, die anoniem wil blijven.	7.37
54	Ze volgt van dichtbij hoe jongeren elkaar op sociale media aansporen tot geweld en zelfverminking.	30.09
55	Het gebeurt allemaal in zogeheten COM-groepen waar alles draait om extremistisch, nihilistisch geweld.	12.25
58	Vandaag aan een groep professionals die met kinderen werken.	4.54
59	Denk aan politieagenten, jongerenwerkers en mensen van scholen of sportverenigingen.	8.75
60	Ik wil ook van tevoren even een waarschuwing geven dat de inhoud van deze presentatie schokkend kan zijn.	4.74
62	Over het algemeen zie je dat nihilisme terug in het idee dat je eigenlijk morele wanorde wilt stichten.	7.7
64	In het aanzetten tot sekstortion tot geweld bij slachtoffers.	73.37
67	Het COM-netwerk, de naam zegt het al, bestaat uit tientallen online communities waarin veelal minderjarigen elkaar aanzetten tot het plegen van geweld bij zichzelf en anderen.	42.22
68	Het netwerk is zo'n tien jaar oud, en de bekendste community is 764.	8.48
69	Daarin ligt de focus op seksueel geweld, zoals meisjes dwingen tot het delen van naaktfoto's, en cutsigns.	57.48
72	Er zijn ook gevallen bekend van kinderen die worden aangezet tot suicide.	82.08
73	De bekendste zaak is die van een 13-jarige Amerikaanse jongen die in 2022 live online zelfmoord pleegt.	81.16
74	Later blijkt dat hij hiertoe is aangemoedigd door een lid van de groep 764.	5.62
75	Later blijkt dat hij hiertoe is aangemoedigd door een lid van de groep 764.	5.62
76	De groep telt op zijn hoogtepunt 8000 leden op gamingplatform Discord.	10.65
77	Nadat de groep wordt verwijderd, spat die uiteen in tientallen groepen die zich vooral verplaatsen naar Telegram.	6.97
78	Een Nederlander richt No Lives Matter op, waar de nadruk ligt op offline geweld denk aan het mishandelen of doden van dieren of mensen, zoals familieleden.	88.33
80	Dat iemand gevraagd wordt bijvoorbeeld met bloed een teken van de dader op de badkamermuur tekenen.	76.68
82	Steeds meer het slachtoffer pushen tot extreme daden en over de rand duwen van echt heel immoreel gedrag.	4.42
87	De politie heeft tot nu toe drie mannen aangehouden voor geweld of voor dreigen met extreem nihilistisch geweld.	25.17
88	Is er ook al sprake geweest van een planning van een terroristische aanslag in Nederland?	45.99
89	Ja, het OM heeft iemand opgepakt die daarmee in verband wordt gebracht.	34.19
90	Veel uitwassen hebben zich ook wel kunnen vormen omdat de autoriteiten of misschien oudere generaties niet goed in de gaten hebben gehad wat er allemaal online gebeurt.	6.46
91	We spreken soms ook wel over digitale normloosheid.	8.65
92	Het is gewoner geworden dat je in aanraking komt online met beelden van heel heftig geweld.	20.39
93	Zelf geweld plegen of anderen daartoe aanzetten werkt statusverhogend in de groepen.	87.8
94	Online gaan handleidingen rond waarin staat hoe je meisjes kan dwingen tot bijvoorbeeld het sturen van naaktfoto's.	89.9
98	Daarna vraagt hij haar om zelfmoord te plegen op camera.	25.31
99	We hebben altijd heel erg naar extremisme gekeken als gedragen door een ideologie of bepaalde denkbeelden of door duidelijk te identificeren groepen.	9.68
100	Maar op internet draait het veel meer om identiteit.	11.16
101	De jongeren identificeren met een groep als No Lives Matter.	87.48
103	Online onderzoeker Mary stuitte op een filmpje van een jongen met psychische problemen die door een 15-jarige meisje uit Oost-Europa werd aangespoord om zelfmoord te plegen.	85.19
104	De man die voor deze groep stond, waarschuwde zijn publiek voor wat ze gingen zien.	4.86
105	Wij zien en horen ook verhalen over extreem geweld extreem gewelddadig, en we laten nog van alles weg.	5.01
106	Heeft u wel eens zoiets gewelddadig gezien of gehoord?	5.3
113	Dit vraagt heel veel voor de mensen die hiermee bezig zijn.	4.01
114	Dat je niet in de valkuil stapt dat je helemaal van ieder gevoel Dat je het gevoel loslaat.	8.91
115	Dat is precies de beweging die in deze ontwikkeling zit.	4.35
116	Ze zijn bezig met het extreme geweld om iedere gevoel reflectie daarover kwijt te raken.	15.03
119	Het lijkt me een gesloten wereld waar het zich afspeelt.	4.27
120	Het is niet alleen de grootte van het probleem, maar vooral ook de impact.	4.13
121	Het vraagt heel veel om de signalen vroegtijdig op te vangen.	4.62
123	Om beter te begrijpen hoe het fenomeen in elkaar zit.	4.54
124	Mijn generatie, voor ons is de mobiele telefoon een middel om te communiceren.	28.82
127	Het is een manier om internationaal te communiceren.	4.47
130	Als je ergere dingen doet, gruwelijker, krijg je meer status.	15.92
132	Het is van belang dat we snappen wat voor mensen rondlopen.	4.27
133	Vaak is er onderliggende problematiek, psychische problematiek.	9.62
134	Mensen die geïsoleerd zijn, op een andere manier geen status krijgen in de echte wereld maar dat hier wel voor elkaar krijgen.	7.92
136	Maar u vraagt in het jaarlijkse rapport ook aandacht voor Jihadisme en rechts extremisme.	14.55
138	Die dreiging is stabiel maar de inhoud van de dreiging ontwikkelt zich.	4.02
139	Online radicalisering en het gemak waarmee jongeren daartoe toegang krijgen is in toenemende mate zichtbaar.	89.35
141	We zagen een voorbeeld van de beweging No Lives Matter die naar rechts extremisme neigt.	52.66
142	Het zijn motieven die worden aangegrepen als aanleiding om geweld toe te kunnen gaan passen.	16.48
143	Deze beweging richt zich op een snelle destructie van onze samenleving om een witte Etna staat te creëren.	20.45
144	Het gaat soms om mensen die 10, 11, 12 jaar oud zijn.	18.96
146	Ook opvallend: dader- en slachtofferschap lopen door elkaar.	14.98
147	Er was een deel van de handleiding, hoe je dit voor elkaar krijgt.	4.02
149	We zien dat mensen jongeren aan het groomen zijn naar binnen aan het halen.	90.86
151	Het kan aangewend worden om die mensen te overtuigen om weer nieuwe mensen binnen te halen.	7.69
153	Er zijn mensen gearresteerd, maar dat zijn er maar een paar.	15.3
154	Het is heel belangrijk om te begrijpen dat die online wereld heel mobiel en fluïde is.	5.15
156	We vragen van de content moderators om ons te helpen deze platforms op te sporen.	7.83
157	Waar moeten mensen op scholen, sportleraren, leraren opletten?	8.43
158	Niet elke jongere zal hiermee worden geconfronteerd.	4.77
159	Maar het is wel van belang om een hele grote nieuwsgierigheid te houden over wat de jongeren doen in de online wereld.	4.54
160	Ze moeten kijken hoe het gaat met een kind, met de sociale stabiliteit.	6.41
161	Zijn er tekenen dat het kind zichzelf aan het verminken is?	46.41
162	Heb interesse voor die kinderen, want ze zijn ons alles waard.	3.69
164	Mocht u denken aan zelfmoord of zich zorgen maken over iemand dan kunt u contact opnemen met 113 zelfmoordpreventie via 113.nl of 0800-0113.	8.93
165	Straks: Er waren in de Coronatijd niet alleen bezoekverboden rondom verpleeghuizen.	23.33
166	Voor duizenden ouderen golden in verpleeghuizen ook binnenblijf-geboden.	87.01
167	Het meest schrijnende vond ik het moment dat er een man in de hal zat te wachten in de rolstoel tot er een leverancier naar binnen zou komen zodat als de deur open stond hij tegelijkertijd naar buiten kon gaan.	4.35
170	Maar of dat juridisch helemaal in orde was, valt te betwijfelen.	4.15
174	Al maanden is er sprake van anti-immigratiegeweld waar ook doden bij zijn gevallen.Om Al maanden is er sprake van anti-immigratiegeweld waar ook doden bij zijn gevallen.	18.26
175	En dat is niet voor het eerst.Al En dat is niet voor het eerst.	3.66
176	Anti-migratiepartijen spelen een actieve rol en die stelden een strakke deadline: Alle ongedocumenteerde migranten dienen vandáág het land verlaten te hebben.	60.33
177	Op tientallen locaties gingen vandaag duizenden demonstranten de straat op om die deadline kracht bij te zetten.	10.13
178	Het zorgt voor spanning onder de vele migranten uit buurlanden.	85.33
180	Weg uit Zuid-Afrika, waar velen van hen al jaren wonen en werken.	6.7
181	Uit angst voor het opgelaaide xenofobische geweld dat afgelopen maanden in het land weer de kop opsteekt.	4.69
182	Migranten worden niet langer getolereerd door een deel van de Zuid-Afrikaanse bevolking.	88.12
183	Sinds een paar maanden gaan ze de straat op vertelt correspondent Alice van Gelder op bezoek in Nederland.	6.27
184	Deze demonstranten willen dat Afrikaanse migranten Zuid-Afrika verlaten.	82.75
186	We hebben het dan voor mensen uit onder meer Zimbabwe, Mozambique, Malawi die naar Zuid-Afrika komen om te werken.	10.35
191	Mensen zonder papieren verliezen in no-time hun banen, bezittingen en huizen.	91.07
192	De anti-migratieprotesten worden aangevoerd door deze Jacinta Zuma.	25.15
193	Zij is eigenlijk een radiopresentator in Zuid-Afrika.	7.56
194	Zij zegt zelf: Ik ben een gewone burger die nu deze beweging is begonnen omdat ik in mijn buurt zie dat er bijvoorbeeld heel veel criminaliteit is.	6.8
195	Dat er heel veel drugs gebruikt wordt door kinderen.	84.51
196	En zij zegt dat er bijvoorbeeld Nigerianen zijn, dat is hun schuld.	34.3
197	Ja, en zij is dus echt het gezicht geworden van deze beweging, eigenlijk afgelopen half jaar en heeft dus heel veel Zuid-Afrikanen achter zich gekregen.	6.37
199	Op 30 juni, vandaag dus, alle ongedocumenteerden het land uit.	21.68
200	Met speren en traditionele wapens zetten ze hun protest kracht bij.	4.19
201	De angst onder de migranten zit er goed in, vertelt deze hulpverlener ons.	66.85
202	Op een andere plek in Durban is op een parkeerplaats een vluchtelingenkamp met duizenden Malawiërs ontstaan.	75.34
203	Die wachten tot ze door hun overheid worden opgehaald.	7.56
204	Ghana, Mozambique, Nigeria en Zimbabwe sturen bussen en vliegtuigen om hun onderdanen op te halen.	55.85
205	Ondertussen zeggen de demonstranten door te zullen gaan.	5.35
206	Hoewel het relatief rustig is gebleven vandaag, hebben we wel incidenten gezien.	4.33
208	Maar we hebben ook gezien in een wijk dicht bij Johannesburg dat die demonstranten wel degelijk van deur tot deur gaan om dan de Afrikaanse migranten uit hun huizen te halen.	41.65
210	En die problemen moeten natuurlijk alsnog worden aangepakt en opgelost.	4.17
211	En de Afrikaanse migranten blijven wel een zondebok.	35.19
212	De protesten zijn nog lang niet voorbij: Het komend half jaar zijn er elke donderdag demonstraties gepland.	5.1
214	Daarover gaat het deze week in de verhoren van de parlementaire enquêtecommissie corona in Den Haag.	15.56
215	U weet het nog, we mochten 's avonds en 's nachts de straat niet op.	3.75
216	Waar het in alle onderzoeken nauwelijks over gaat dat is een andere en veel verstrekkender vrijheidsbeperking namelijk van de bewoners van verpleeghuizen.	53.62
217	Ook zij mochten tijdens de eerste coronagolf in 2020 niet meer naar buiten voor een wandeling.	64.01
218	Het gold 24 uur per dag, en anders dan bij de avondklok was er geen sluitende juridische basis voor.	10.66
219	Zo ontdekte onze onderzoeksredactie en daarvan is hier Milena Holdert.	9.15
221	Het gaat hier over duizenden mensen, enorme vrijheidsbeperking de overheid wist dat er geen juridische basis voor was en toch hebben we het er nauwelijks over.	14.27
224	Familieleden mochten niet meer naar buiten en naar binnen.	7.71
225	Daar was wel een juridische basis voor, een noodverordening.	17.68
227	Maar de maatregel dat je als verpleeghuisbewoner niet meer naar binnen naar buiten mocht om bijvoorbeeld familieleden te ontmoeten in een park was veel implicieter geregeld.	22.21
231	Dat is heel lang voor deze groep, die gemiddeld een jaar in een verpleeghuis zitten.	18.35
232	Twee maanden zijn genoeg voor iemand met dementie om familieleden niet meer te herkennen.	75.54
233	Het waren mensen die normaal gesproken een ommetje maakten wat boodschappen gingen doen.	5.61
237	De directie wilde dat liever niet, vandaar dat we hier zitten.	5.0
238	Ik was tijdens de coronacrisis in het verpleeghuis portier.	15.7
239	Mijn taak was om te zorgen dat er geen mensen naar binnen konden en tot mijn verbazing ook geen mensen naar buiten mochten.	3.45
240	Ingrid Stempher is een van de weinigen die als verpleeghuisbewoner corona meemaakte en nu nog leeft.	90.79
241	Ze raakte in die tijd bevriend met portier Henk Kompagne die bewoners zoals zij moest tegenhouden als ze de deur uitgingen.	5.92
244	Dan kon ik de deur op automatisch zetten of niet-automatisch.	3.71
247	Ja, dan moest de deur dus open en dan moest ik ervoor zorgen dat niet tegelijkertijd iemand naar buiten sneakte.	3.47
248	Ik moest ze bepraten dat ze weer naar binnen gingen.	3.84
251	Ik kreeg steeds meer de indruk dat er geen wettelijke basis was voor het opsluiten van al die mensen terwijl ik het wel stond te doen.	4.46
252	We kennen allemaal de beelden van het bezoekverbod aan verpleeghuizen.	46.3
253	Familie mocht niet meer van buiten naar binnen, zo kondigde het kabinet officieel aan in maart 2020. ouderenzorg de deuren te sluiten voor bezoekers.	29.99
254	Maar een paar dagen later kwam daar nog een andere instructie bij.	4.87
255	Volgens juristen ingrijpender dan het bezoekverbod.	42.61
256	Bewoners mochten ook niet meer van binnen naar buiten het terrein af.Die Bewoners mochten ook niet meer van binnen naar buiten het terrein af.	12.63
257	En deze maatregel kondigde het kabinet niet officieel af.	32.1
258	Nu zie je hier eigenlijk via een soort schaduwbeleidslijntje Doe ook maar een uitgaansverbod.	5.44
259	Maar niemand weet dan wie het precies eigenlijk geregeld heeft.	4.89
261	Kort na de persconferentie publiceert branchevereniging Actiz.. waar de meeste verpleeghuizen bij zijn aangesloten een pagina met vragen en antwoorden over het bezoekverbod, na afstemming met het ministerie.	14.96
262	En daar staat in: Mag familie een bewoner meenemen naar huis?	10.85
264	Elke beweging van cliënten buiten het huis vormt een risico voor besmetting en is daarom zeer onwenselijk.	25.04
265	Mogen cliënten het verpleeghuis nog uit voor een wandeling?	23.79
268	Dit kan. Zorgorganisaties moeten ervoor zorgen dat er geen cliënten naar buiten gaan.	15.77
269	Ja, dat is gewoon een ontzettende inbreuk op je recht op vrijheid.	4.83
270	Dat komt de facto er eigenlijk op neer dat je gedetineerd wordt, zoiets.	13.33
271	Het was dus officieel geen verbod, maar verschillende verpleeghuizen nemen de Actiz-instructies wel over.	21.94
272	Juist in die beginmaanden van paniek en onzekerheid over het nieuwe virus.	4.66
273	Volgde uw verpleeghuisorganisatie die richtlijnen destijds ook?	16.02
275	Maar het waren maar vragen en antwoorden op de website van de branchevereniging, het was geen wet?	23.64
277	Het was getoetst door het ministerie, dus het was niet iets vrijblijvends.	6.72
278	En het leek ook te zijn dat dat wettelijk zo de regeling was.	6.53
279	Maar naarmate de weken verstrijken, klemmen de instructies steeds sterker.	4.54
281	Mijn vader kon er niet meer tegen, tegen dat lange thuis zitten.	3.49
282	En die is op een maandochtend met de fiets naar buiten gegaan.	6.8
283	Ja, die heeft een rondje gefietst, en toen kwam hij terug.	6.38
284	Toen is hij eigenlijk gesnapt en kreeg hij twee weken quarantaine.	30.37
285	En dat heeft hem zo verschrikkelijk veel pijn gedaan en verdriet.	3.82
286	Maar het was natuurlijk ook logisch, want het was net een nieuw virus.	4.9
287	En iedereen wist dat ouderen een groot risico liepen om daaraan te overlijden.	81.07
288	Ja, maar mensen zijn heel verschillend in het verpleeghuis.	63.74
289	Sommige mensen kun je prima uitleggen dat je wel naar buiten mag: maar dat je afstand moet houden van familie.	4.61
290	Portier Henk Kompagne, die ook advocaat is geweest, zegt steeds meer in gewetensnood te komen.	10.63
291	Ik vond 's ochtends op mijn balie, dat vond ik wel confronterend, briefjes van de nachtverpleging.	3.83
292	En daar stond op dat zij het vermoeden hadden dat meneer die van Kamer die en mevrouw die van Kamer die, van plan waren om uit te breken.	5.31
293	Het meest schrijnende vond ik het moment dat er een man in de hal zat te wachten in de rolstoel.	3.94
297	Kompagne vraagt het aan iedereen en benadert ook Actiz zelf.	5.21
301	Ook verpleeghuis-directeur Inge Borghuis uit destijds haar twijfels in Nieuwsuur.Op Ook verpleeghuis-directeur Inge Borghuis uit destijds haar twijfels in Nieuwsuur.	5.02
302	In hoeverre hebt u al uitgezocht of het eigenlijk wel kan, mensen in hun huis opsluiten?	10.73
304	Er wordt weinig antwoord gegeven of dat wel of niet kan. Wie vroeg u destijds of het juridisch eigenlijk wel kon en wie gaf er dan geen antwoord?	10.32
306	Want dat is natuurlijk gewoon het informatiekanaal voor ons.	4.41
310	Daaruit blijkt dat Actiz, vlak voordat ze haar pagina met instructies online zet de tekst eerst naar het ministerie stuurt voor akkoord.	36.97
314	Lijkt me ok.' Een tweede collega plaatst hier vraagtekens bij.	5.01
316	De maatregel is toch verpleeghuis dicht voor bezoek en niet total lockdown.'	68.94
317	Een collega antwoordt dat het Inderdaad niet in lijn is met de maatregel maar wel met de gedachte erachter.	27.52
318	Dit moet dan maar vallen onder de maatregelen die de instelling mag treffen in verband met de noodsituatie.	6.69
322	Nood breekt wet is ook een geaccepteerde ongeschreven rechtsnorm in ons bestel.	43.65
325	Nood breekt wet is geen geaccepteerde rechtsbeginsel in ons bestel.	12.41
327	En we hebben een pakket noodwetten die niet zijn gebruikt om in dit soort situaties te kunnen voorzien.	8.37
328	Dat is bewust niet gebruikt, omdat anders het parlement er misschien tegen aankomt.	7.11
333	Nou ja, we wonen toch wel in een Nederland waar je toch wel denkt het gaat allemaal democratisch en volgens de regels van de wet.	17.49
334	Daar mag je niet zomaar via een paar mailtjes even doorheen gaan.	3.86
336	Heel veel mensen zijn dus onnodig opgesloten geweest wat niet gemogen had.	5.04
337	Ik vind echt dat daar onderzoek naar gedaan moet worden.	5.15
339	Met name om de stem van kwetsbare mensen heel goed te borgen.	4.72
342	Wat zegt het ministerie en wat zegt de brancheorganisatie in reactie op dit onderzoek?	41.54
343	Het ministerie zegt dat ze geen aanvullende documenten hebben kunnen vinden waaruit de juridische basis blijkt.	34.26
345	En branchevereniging Actiz zegt dat het geen officiële juridische status had.	15.46
347	Maar we hebben met verschillende verpleeghuizen gesproken.	6.76
348	En die zeggen dat dat in de praktijk wel degelijk als wet ervaarden.	7.08
349	Verpleeghuizen zeggen ook dat er af en toe een oogje hebben dichtgeknepen.	34.61
353	Ze waren bang voor de consequenties voor zichzelf, als bestuurders.	27.68
354	Ze dachten dat het echt landelijk beleid was waar het ministerie achter stond.	23.16
355	'Nood breekt wet' geldt niet, zegt Voermans, dat is de juridische kant.	13.92
357	Kun je daar nog tegen inbrengen: Er was paniek, niet alles kon altijd volgens het boekje.	5.11
360	Aan de andere kant is juiste juridische basis in een noodgeval heel belangrijk.	4.62
361	De rechtsstaat beschermt juist minderheden die geen eigen sterke stem hebben.	79.96
362	Als je die opzij veegt, worden zij daar de dupe van.	4.08
364	Er was grote paniek, er was een nieuw virus en we wisten dat ouderen grote kans hadden om eraan te overlijden.	86.61
367	Morgen gaat de enquetecommissie verder over de avondklok met onder meer oud-minister Grapperhaus.	59.4
368	Wie weet komt ook deze vrijheidsbeperkende maatregel nog aan de orde.	4.26
370	Straks nog het late NOS Journaal, in verband met voetbal op NPO 2.	6.58
371	En morgen zijn wij er weer ook op NPO 2, 22.00 Nieuwsuur.Dat is En morgen zijn wij er weer ook op NPO 2, 22.00 Nieuwsuur.	4.79