Nieuwsuur 🇳🇱

_id	6a50072159c5d3ef22e3fff2
url	https://npo.nl/start/serie/nieuwsuur/seizoen-2026/nieuwsuur_5487/afspelen
datetime	2026-07-09 22:00:00
description	Het nieuws met achtergronden, duiding en analyse.

 

Statements

idx	statement	score
3	Wie trekt er nu echt aan de touwtjes in Teheran na de begrafenis van Ali Khamenei, de hoogste leider van Iran?	37.74
4	250 meter hoge windmolens Duitsland zet ze gewoon neer pal tegen de grens met Nederland.	75.81
12	Hoe En wéér gaat een bank de fout in met witwassen.	22.44
16	De onderwijsinspectie meldt grote problemen bij het Cornelius Haga Lyceum.	25.19
17	Volgens de inspectie is er bij de islamitische scholengemeenschap in Amsterdam sprake van wanbestuur.	44.99
18	Het Cornelius Haga Lyceum kwam enkele jaren geleden in het nieuws omdat er op de school islamitische extremisten actief zouden zijn.	16.81
19	Dat stond in een brief van de Nationaal coördinator terrorismebestrijding.	19.25
20	Er ontstond een beeld dat de scholengemeenschap een radicaal islamitisch bolwerk was.	42.27
21	Een rechter oordeelde in 2024 dat het geschetste beeld van de school niet klopte.	81.07
22	De schoolinspectie zegt nu dat er sprake is van wanbestuur en dat het onderwijs voor de kinderen tekortschiet.	82.64
23	Staatssecretaris Tielen van Onderwijs heeft vanavond een brief naar de Kamer gestuurd.	21.67
24	En daarin zegt ze zich te beraden op vervolgstappen.	4.89
25	Het bestuur van de Stichting Islamitisch Onderwijs, waar het Haga Lyceum onder valt erkent dat er problemen met het onderwijs zijn, maar zegt dat er geen sprake is van wanbeheer.	27.72
26	Een demonstratie in Utrecht tegen vrijspraak in een verkrachtingszaak van een meisje van 17.	80.16
27	De verdachten waren twee mannen, onder wie een voormalige politiemedewerker.	14.81
28	De rechtbank geloofde het slachtoffer, maar besloot geen straf op te leggen.	27.53
30	Ongeloof bij de demonstranten dat twee veertigers in deze zaak zijn vrijgesproken.	21.54
31	De rechtbank oordeelde dat niet kon worden bewezen dat het slachtoffer zich in een kwetsbare positie bevond.	66.32
32	Als het kan dat zelfs minderjarigen op deze manier geen recht kunnen krijgen, hoe gaat het dan voor de rest?Zelfs geen recht kunnen krijgen, hoe gaat het dan voor de rest?	16.38
34	Het niet geloofd worden als slachtoffer doet iets met mij.	5.92
35	Het meisje was 17 en zat in de auto met mannen van bijna 50.	47.74
37	Deze zaak is natuurlijk eigenlijk een heel duidelijke zaak waarvan we allemaal wel voelen dat die fout is.	5.02
39	Omdat het zo onrechtvaardig voelt dat die twee mannen zijn vrijgesproken.Om al Omdat het zo onrechtvaardig voelt dat die twee mannen zijn vrijgesproken.	6.52
41	Wij willen hier echt staan voor alle slachtoffers, want dit verhaal is niet uniek.	3.93
42	De rechtbank heeft begrip voor de reactiesli De rechtbank heeft begrip voor de reacties.. maar zegt dat er meer nodig was om de mannen te veroordelen.	9.64
43	Dat is ook goed dat mensen zich uiten dan op die manier.Voor Dat is ook goed dat mensen zich uiten dan op die manier.	4.12
44	Maar soms is de juridische wereld let dat heel nauw in wat een woord betekent.	4.51
45	En dan moet de rechter ook kijken, wat betekent het voor de wet.	9.31
46	En niet naar wat betekent het in de maatschappij als je iemand op straat vraagt wat is kwetsbaar.Mij.. soms islamitische wereld helemaal Dus hebben de rechters hier heel goed gekeken naar: Hoe moet je dit juridisch uitleggen.	10.89
48	Het Openbaar Ministerie gaat in hoger beroep tegen de vrijspraak van de twee mannen.	37.2
50	Volgens de Duitse krant Bild gaat de autofabrikant de helft minder modellen maken en wordt een deel van de productie verminderd.	34.42
51	Vorige maand meldden Duitse media al dat Volkswagen mogelijk geen 50.000 maar zeker 100.000 banen wil schrappen.	33.74
53	Het moet een voorproefje zijn van wat er komen gaat.	4.26
54	Als Volkswagen echt van plan is om zoveel extra banen te schrappen.	46.83
56	Volkswagen kan maar moeilijk concurreren met andere automerken en gaat gebukt onder hoge kosten.	63.42
59	Mogelijk worden er nog eens vier fabrieken gesloten.	9.26
62	Toch krijgen ze daar ook vandaag nog geen uitsluitsel over.	4.24
63	Het bestuur wil nog niks zeggen over een mogelijke sluiting van fabrieken.	17.19
64	Betalen met de digitale euro is opnieuw een stap dichterbij gekomen.	86.75
65	Vandaag stemde een meerderheid van het Europees Parlement voor een volgende fase: Het onderhandelen met de lidstaten over de digitale euro.	14.15
66	De Europese Centrale Bank ontwikkelt de digitale euro waarmee mensen rechtstreeks aan elkaar kunnen betalen zonder tussenkomst van een bank.Al waarmee mensen rechtstreeks aan elkaar kunnen betalen zonder tussenkomst van een bank.	36.32
67	Het moet een alternatief bieden voor cryptomunten als de Bitcoin.	11.57
68	Maar ook voor betaalsystemen van Amerikaanse bedrijven, zoals Mastercard en Apple.	15.33
69	Op deze manier moet Europa minder afhankelijk worden van die bedrijven.	7.22
70	Zijn kist ging 6 dagen lang in een reizende rouwceremonie het land door.	9.4
73	De begrafenis van de 'opperste leider' loopt wat uit.	9.35
74	Khamenei was de man die het de afgelopen 37 jaar in Iran voor het zeggen had tot hij eind februari werd gedood bij een Amerikaanse bomaanval.	70.6
75	Terwijl veel van zijn aanhangers in rouw zijn laaide het geweld tussen Iran en de VS afgelopen dagen weer op.	37.36
76	De vraag is nu, wie heeft het in Teheran voor het zeggen?	12.44
78	Welkom, Abdou Bouzerda, journalist bij de VPRO onder andere bij Bureau Buitenland.	5.76
79	Het eerste wat opvalt zijn de enorme mensenmassa's die toch op de been zijn voor Khamenei.	10.97
80	Zo voor mensen op de been zijn Wat maak je daarvan?	6.17
83	Het laat zien dat het regime in staat is de bevolking te mobiliseren.	8.8
89	Krijgt een bericht van je werkgever: je moet komen samen met je familie.	17.84
90	Oprecht een groot gedeelte van die minderheid steunt het regime.	16.69
91	De verkiezingen hebben ze ook op de hardliners gestemd.	6.89
93	Laten we kijken hoe deze begrafenis van de geestelijk leider verloopt.	5.26
95	Volgens het regime namen miljoenen Iraniërs de afgelopen dagen afscheid van Ayatollah Khamenei.	67.73
96	Khamenei wordt samen met vier familieleden, waaronder zijn kleindochter Zahra, begraven.	10.96
97	Volgens Iraanse media kwamen allen om bij het bombardement op zijn verblijf in Teheran.	18.05
98	De top van het regime nam eerder in een aparte ceremonie afscheid.	6.37
99	Het biedt de buitenwereld indirect een kijkje achter de schermen bij de leiders.	3.9
100	Prominent aanwezig hier in het midden hardliner Mohamed Ghalibaf, voorzitter van het parlement.	5.62
101	En dit is een andere hardliner die zich nadrukkelijk laat zien, Ahmad Vahidi.	3.78
104	Ook nadrukkelijk in beeld drie zoons van Khamenei hier naast elkaar.	6.52
107	Hij is sinds hij de taak van zijn overleden vader overnam nog altijd niet in levenden lijve gezien.	6.9
108	Na Teheran ging de kist ook naar een aantal voor Sjiitische moslims belangrijke plaatsen, zoals Najaf in Irak.	11.35
109	Overal waar de kist kwam, hadden de rouwenden een boodschap voor de Amerikaanse president Trump.	13.5
110	Dus ook hier in Mashhad, de stad in het noordoosten van Iran.	9.87
112	En hier krijgt hij vanavond zijn laatste rustplaats.	3.7
113	Wat vertelt deze begrafenis over hoe het Iraanse leiderschap er nu uit ziet?	21.91
115	De laatste keer dat er een ceremonie was was er in 1989.	10.49
118	Het is een show om te laten zien: de instituties staan er.	4.46
119	Bezuinigende hoofd van de rechterlijke macht en de parlementsvoorzitter.	4.04
123	Denk niet dat deze machthebbers in een machtsvacuüm verkeren.	3.99
124	Het zijn de hardliners die het voor het zeggen hebben.	4.11
127	De man intenue is de hoogste commandant van de revolutionaire garde.	12.36
133	Het was altijd een adviesraad maar is nu een commandocentrum geworden.	13.12
134	Het zijn hardliners die groot zijn geworden tijdens de oorlog in Irak.	46.63
136	We weten van een aantal incidenten dat ze het voor het zeggen hebben.	7.75
138	Er is aanleiding om te denken en dat zie je ook op de beelden hoe ze ontvangen worden dat deze drie het voor het zeggen hebben.	6.31
139	Als we het hebben over de geestelijk leider is het de zoon Mojtaba.	7.37
147	Het is pijnlijk voor het dossier dat hij er niet bij kan zijn.	6.34
148	Het is pijnlijk voor het regiem dat hij er niet bij kan zijn.	5.6
154	De huidige machthebbers voelen niet de noodzaak om deze mensen uit te nodigen.	4.31
155	Dat laat zien dat ze zeggen: de hervormers, we nemen niet de moeite om ze erbij te betrekken.	3.92
159	Dat deze mensen er niet bij betrokken worden laat zien dat dit Iran 2.0 is.	18.27
160	Het zijn de hardliners die het voor het zeggen hebben.	4.11
164	Was hebben een pak slaag gekregen van Israël en Amerika.	12.52
166	Het laat zien dat het een regime is dat het de macht heeft maar niet op dezelfde manier zoals te willen.	4.95
170	In de kustprovincies bestookt de Amerikaanse luchtmacht zeker 90 doelen.	14.88
171	Deze beelden, overdag gemaakt, in de Iraanse kustplaats Bushehr waar een aantal schepen in brand staan, kwamen zojuist binnen.	12.77
172	Iran reageerde de afgelopen nacht meteen op de aanvallen.	13.56
173	Dit zouden beelden zijn van het afschieten van Iraanse raketten.	28.51
177	De Amerikaanse aanval is een reactie op de aanvallen van Iran op schepen in de Straat van Hormuz.	62.08
178	In de belangrijke zeestraat is de scheepvaart weer nagenoeg stilgevallen.	6.28
180	Defensieminister Katz kondigt aan dat ze klaar staan om Iran opnieuw aan te vallen.	73.16
181	Wat betekent het nieuw opgelaaide geweld voor de Iraanse machthebbers?	30.01
184	Drie weken geleden toen het verdrag werd ondertekend waren ze ook wel duidelijk.	7.11
188	Het regime is een oorlogsadministratie aan het uitvoeren.	14.0
189	Dat betekent dat je ook hardliners dat we niet kunnen verwachten dat ze snel gaan inbinden.	4.03
192	Het enige wat ze hebben is de internationale zeestraat.	3.9
196	Zoals Don Quichot de strijd aanging met Spaanse molens zo gaan de bewoners van de grensregio in verzet tegen tientallen superhoge windturbines, vlak over de Duitse grens.	17.64
198	Wethouders, de provincie en zelfs het Rijk bemoeit zich met de kwestie.	14.15
199	De Duitsers houden vol dat ze zich aan de regels houden.	13.94
200	Daarmee is het zeer de vraag of we onze oosterburen nog op andere gedachten kunnen brengen.	5.53
204	Het probleem ligt daar, precies daarachter bij die bomenrij.	5.63
206	En daar willen ze dus een gigantische molen neerzetten van 250 meter en daar twee nog daarnaast.	10.83
207	Kijk, op dit plaatje kun je het misschien nog wat duidelijker zien.	4.07
208	Hier zie je bomen, net zoals daarachter, ongeveer 25 meter hoog.	11.95
209	Dit zijn de molens die wij kennen, vanuit Nederland maar ook vanuit Duitsland.	8.43
211	En de kleintjes willen ze allemaal vervangen door deze reuzewindmolens.	6.0
212	De Duitse windmolens zijn in hoogte het best vergelijkbaar met de Eiffeltoren.	82.98
213	Op Winterswijk alleen al zou echt een muur van windmolens komen van minstens 12 stuks.	7.76
214	Buurtgemeenten willen ook nog, dan kom je op minstens 20.	14.93
215	En het speelt langs de hele Duits-Nederlandse grens.	7.64
216	Echt Reichswald, Limburg, Groningen, Overijssel, Drenthe.	7.94
217	Het gaat over meer dan 100 windmolens in het geheel.	11.76
219	Ze proberen wanhopig om de windmolens in hun achtertuin te stoppen.	10.82
220	Maar sinds Duitsland alle kerncentrales heeft gesloten is er sinds 2022 een nieuwe wet.	31.53
221	Er moet zoveel mogelijk windenergie komen ook heel dicht op de Nederlandse grens.	47.33
229	Alleen de windmolens die gebouwd gaan worden zijn 280 meter.	18.38
231	De dichtstbijzijnde minder dan 100 meter sommige op 70 meter tot de grens.	13.08
235	Het probleem is dat het ontbreekt aan regelgeving van hoe ver ga je ze tot de grens bouwen.	7.09
236	Ze komen echt letterlijk op de grens te staan met alle gevolgen van dien.	4.6
237	De Duitse autoriteiten laten ons vandaag schriftelijk weten dat ze zich aan alle regels houden.	20.18
238	Maar dat is volgens de Duitse advocaat Jutta Engbers vrij interpreteerbaar.	8.47
239	Volgens haar mogen de lokale bestuurders sinds 2022 zelf bepalen waar de molens komen om zo snel en zoveel mogelijk te bouwen.	18.83
241	De afgelopen drie jaar zijn we met alle overheidslagen met Berlijn in gesprek geweest, met ministers in Den Haag.	8.94
243	We hebben alles geprobeerd, ook met dit collectief.	3.78
245	Den Haag neemt zijn verantwoordelijkheid niet komt niet op voor zijn eigen inwoners.	13.9
247	Iedereen wijst naar elkaar in dit slepende conflict.	3.99
248	De Nederlandse minister van Ruimtelijke Ordening zegt: U moet bij de provincie zijn.	39.79
249	Wat ik kan doen, is aan de provincie vragen of ze nog verdere ondersteuning zouden willen.	5.58
252	Ondertussen vinden demonstranten en gemeentes dat juist de Nederlandse minister moet ingrijpen.	23.15
257	Elk slachtoffer moet individueel een klacht indienen.	23.17
258	Winterswijk heeft ook een procedure lopen tegen Duitsland.	12.32
259	Maar wethouder Visser groeit het zo langzamerhand boven het hoofd.	4.38
263	Vanuit een soort paniek is de lat een stuk lager gelegd.	4.0
264	Waar vroeger geen windmolens mogen, mag dat nu wel.	10.72
265	En je ziet toch dat dat ook een aantal ongewenste effecten heeft.	4.66
266	En een van die effecten is dat ze ze heel dicht langs onze grens gaan zetten.	5.32
267	En je ziet eigenlijk dat wij hier nu al een hele tijd aan het pionieren zijn met gemeenschapsgeld.	3.9
268	Terwijl het een onderwerp is wat langs de hele landsgrens loopt.	4.14
269	Dus een stukje landelijk regie had ons ontzettend geholpen.	3.73
270	We zijn inmiddels met de actievoerders vlak over de Duitse grens.	9.53
271	De Duitsers zeggen: 'Dien maar gewoon een klacht in.	10.31
275	Die verwees ons door naar de hogere overheid, naar de Kreis.	4.48
276	En die verwees ons weer door naar de Bezirksregierung.	3.67
277	Van de Bezirksregierung moesten we weer naar het land, dus naar Düsseldorf.	5.57
279	En datzelfde gebeurt aan de Nederlandse zijde ook zo.	13.55
286	Volgens de Duitse jurist die u net zag kan alleen politiek topoverleg tussen Nederland en Duitsland er nog voor zorgen dat de windturbines verder van de grens komen.	47.43
287	Opnieuw een boete voor ABN Amro voor gebrekkige controles bij witwassen.	56.09
288	De bank erkent vandaag de fouten en moet 8,5 miljoen betalen.	13.85
289	Toezichthouder De Nederlandse Bank vindt dat ABN verdachte transacties onvoldoende tegenhield en dat het slordig omging met signalen die wijzen op witwassen.	53.89
290	En: Een klant deed mogelijk zaken met Rusland wat vanwege sancties niet mocht.	21.17
291	Het is niet de eerste keer dat ABN AMRO met witwassen in de fout gaat.	33.58
292	Zo schikte de bank in 2021 met justitie voor 480 miljoen euro.	16.0
293	De ernst zit er in dat de bank over al die jaren niet al haar cliënten heeft gemonitord.	11.95
295	En die fouten herhaalde ABN dus, zo blijkt vandaag.	42.39
296	Opmerkelijk want banken geven honderden miljoenen euro's uit juist om witwassen tegen te gaan.	70.31
298	Het is september 2018 als er een schokgolf door de bankenwereld gaat.	16.78
299	Een megaboete voor ING omdat ze niet ingrepen toen klanten voor honderden miljoenen witwasten.	60.98
301	Het was de vangst toen justitie drie jaar geleden op Curaçao binnenviel bij een zogenaamde lingeriezaak.	25.31
302	In werkelijkheid kochten klanten hier geen ondergoed maar werd voor meer dan 150 miljoen euro witgewassen.	13.7
303	En weer dook ING Nederland op in een strafzaak als huisbankier van fraudeurs.	36.79
305	Het Openbaar Ministerie start daarnaast een onderzoek naar topman Ralph Hamers.	13.32
306	De bank schoot jarenlang structureel en ernstig tekort bij het voorkomen van witwassen.	64.21
307	Als gevolg van de megaboete worden de banken doodsbenauwd.	37.83
308	Ze tuigen enorme controleafdelingen op om witwassen tegen te gaan.	14.89
309	De Rabobank trekt een kwart miljard euro uit om de controle op witwassen te verbeteren.	75.36
310	Volgens het Openbaar Ministerie deed ook de Rabobank in het verleden te weinig tegen witwassen.	66.14
311	Na jaren onderzoek en onderhandelingen over een schikking komt er een grote rechtszaak aan.	16.32
314	Hoogleraar forensische accountancy aan Nyenrode University.	6.69
315	Dat betekent dat u alles weet over het opsporen van financiële fraude en economische delicten.	5.05
318	Hoe ernstig is het wat ABN AMRO heeft gedaan of juist heeft nagelaten?	15.83
324	Als je met de overtreding geld verdient dat is gerelateerd aan de meldplicht witwassen'.	54.85
334	Je kan ook niet zeggen dat er niks wordt gedaan door banken.	4.46
335	Banken hebben duizenden extra mensen aangenomen voor anti-witwasbeleid.	71.82
339	Het kennen van de cliënten, daarin schoten ze tekort.	13.43
340	Er zijn vijf casussen benoemd door de Nederlandse Bank.	7.99
343	Ze hebben systemen die afwijkende patronen laten zien.	42.4
345	Het vervolgonderzoek, de diepte ingaan dat hebben ze onvoldoende gedaan.	5.83
348	De systemen zijn onvoldoende ingericht om de diepte in te gaan.	7.89
349	Het trieste is dat ze een aantal dingen wel gesignaleerd hadden maar onvoldoende hebben onderkend wat er precies aan de hand is.	4.2
350	Je kunt niet zeggen dat het systeem niet werkte maar waar mensen een beoordeling moeten maken is het fout gegaan.	5.2
351	Er is wel geïnvesteerd en er worden mensen aangenomen om de controles uit te voeren.	13.65
352	De rekenkamer heeft gezegd: slaan we niet door met al die regels?	26.79
356	De essentie is dat fout geld niet met goed geld vermengd mag worden.	5.35
357	Ze zijn het vertrouwen in de economie en dat vertrouwen hebben ze geschaad.	4.43
358	U zegt: het hoort erbij omdat je de vergunning krijgt.	11.28
359	Is in 2023 een rapport verschenen van herstel naar balans.	6.55
361	In de balans zat dat de banken ruimte kregen hoge risico's moeten meer aandacht krijgen.	8.59
365	Heeft hij het vertrouwen in dat banken hun leven gaan beteren?	13.01
367	Maar de woorden van ABN AMRO hadden beperkte waarde.	10.45
368	Als het nog een keer gebeurt moet er een strafzaak komen.	4.9
375	En morgen zijn wij er weer op dezelfde zender, 22.00 Nieuwsuur.	4.56