Nieuwsuur 🇳🇱

_id	6a593f49ec875baf4c74ca46
url	https://npo.nl/start/serie/nieuwsuur/seizoen-2026/nieuwsuur_5493/afspelen
datetime	2026-07-16 22:00:00
description	Het nieuws met achtergronden, duiding en analyse.

 

Statements

idx	statement	score
2	Met vanavond: Ruzie in de militaire top van Oekraïne.	9.46
3	President Zelensky zet zijn minister van Defensie aan de kant.	47.87
6	Maatregelen om besnijdenis van jonge meisjes te voorkomen schieten tekort.	90.26
12	Waterschappen in Nederland bereiden maatregelen voor.	44.26
13	Zo mag in Limburg vanaf morgen geen water meer opgepompt worden uit beken, rivieren en sloten.	47.09
14	Vandaag werd bekend dat er in Nederland officieel een watertekort is.	86.18
16	Bij de sluizen van Hagestein willen ze zoet water inzetten om verzilting tegen te gaan.	11.25
17	Door de lage waterstand in de rivier en een hoge waterstand op zee, kan zout water binnendringen.	73.22
19	Vanaf morgenochtend zal 20 kuub zoet water per seconde richting de Nieuwe Waterweg worden gestuurd.	8.58
20	Een zoetwaterbuffer tegen het zoute water dat door de droogte nu via de Lek en de Hollandse IJssel ons land binnenkomt.	50.83
21	Deze ingreep hier voorkomt verzilting en verzekert voldoende zoetwater in het achterland.	23.6
23	Schepen moeten langer wachten bij de sluizen door de lagere waterstanden.	37.51
24	En dit is hoe de vlootbeek bij Roermond in Limburg erbij ligt.	3.9
25	Bijna drooggevallen en dat is op meer plaatsen in het zuiden het geval.	25.42
28	En dat betekent dat bijna niemand meer gebruik mag maken van het oppervlaktewater in heel Limburg.	6.54
29	Het waterschap in Limburg houdt ook de grondwaterstand scherp in de gaten.	82.47
31	De Amerikaanse defensieminister Hegseth gaat militairen laten testen op de hoeveelheid testosteron in hun lijf.	86.78
32	Dat is het hormoon dat spierkracht, spiermassa en botmassa ondersteunt.	85.97
33	Als die hormoonspiegel laag is, wil hij ze een hormoonbehandeling geven.	55.12
34	Pete Hegseth, op een vliegtechschip, bezig met zijn dagelijkse PT, zijn Physical Training.	9.46
35	Hij laat geen mogelijkheid onbenut om dat op werkbezoek voor het oog van de camera's te doen.	3.98
36	Het is de manier waarop militairen zich fit en sterk houden.	5.33
37	Ook de generaals moeten van Hexeth aan strenge fysieke eisen voldoen.	5.08
39	Het nieuwe normaal, de uitstraling, wij zijn de sterkste.	4.15
41	De testosterontest past naadloos in de nadruk die Hegseth legt op meer mannelijkheid in het leger.	81.07
42	Vrouwen vindt hij niet geschikt voor gevechtsfuncties.	88.83
43	Hij wil meer strijders-ethos, geen baarden meer strikte gewichtscontroles en een maximale taille-lengte-ratio.	4.2
44	En degenen die daar niet aan voldeden waren ook niet welkom in het publiek bij het hypermasculine vechtsportgala dat Trump op zijn verjaardag hield in de tuin van het Witte Huis.	20.72
45	Niet alleen in Europa, ook in Canada zijn grote bosbranden.	87.49
47	Daar zorgt het voor grote overlast in Toronto, de grootste stad van Canada.	85.43
48	Er is daar een waarschuwing afgegeven over de luchtkwaliteit.	52.22
49	Inwoners wordt aangeraden zo min mogelijk buiten te zijn.	36.31
50	De skyline van Toronto ligt verborgen achter een grijze mist.	11.41
51	En vanaf de baai lijkt het alsof er een fotofilter op de stad is geplaatst.	5.15
53	En wie dat wel doet kan beter voorzorgsmaatregelen nemen.	4.71
55	Door al het rook was vanochtend de luchtkwaliteit in Toronto het slechtst van alle grote steden wereldwijd.	90.68
56	De rook heeft ook het noord-oosten van Amerika bereikt tot in New York.	42.09
57	In Los Angeles zijn een aantal wijken overstroomd door een gebroken waterleiding.	87.45
58	Ruim drie uur lang stroomde het water met volle kracht door de straten van de wijk West-Hollywood.	7.16
59	Aan het einde van deze straat ligt een busdepot dat kwam helemaal onder water te staan.	9.27
60	Ook ontstond er op een kruising een zinkgat door de kracht van het water.	7.58
61	Twee mannen vielen in het gat, maar raakten niet gewond.	41.4
63	Het is nog onbekend hoe lang het gaat duren voor al het water is weggepompt.	9.35
64	Terwijl de oorlog tussen Rusland en Oekraïne in volle hevigheid voortraast eist de oorlog nu ook zijn tol in het kabinet van president Zelensky.	41.34
65	Voornaamste slachtoffer is de minister van Defensie die niet door één deur kan met de opperbevelhebber van het leger.	11.77
66	Uiteindelijk werd het hij eruit of ik eruit, waarbij Zelensky de kant koos van zijn bevelhebber.	10.73
67	En dat komt de president op harde kritiek te staan.	5.2
68	Want de jonge minister van Defensie is populair bleek vanochtend ook toen Oekraïners de straat op gingen om tegen zijn ontslag te protesteren.	84.02
69	Demonstraties tegen het regeringsbeleid zijn zeer zeldzaam in Oekraïne.	89.28
72	De demonstranten, enkele duizenden, keren zich tegen het ontslag van deze man.	13.93
75	Gold als een rijzende ster maar is na een half jaar alweer afgeserveerd.	24.5
78	Fedorov was ooit campagneleider van president Zelensky.	16.91
82	Op zijn social media gaat het er veel en vaak over.	4.46
84	Op X nam hij afscheid met een lange lijst geclaimde successen.	8.62
85	Van het blokkeren van Starlink voor het Russische leger het aanjagen van AI-toepassingen op het slagveld tot legerhervormingen en het isoleren van de Krim.	76.81
86	Het parlement weigerde vandaag te stemmen over een opvolger voor Fedorov.	13.08
88	Wel zegt hij zich te zullen blijven inzetten voor de strijd tegen Rusland.	10.71
89	Collega Gert Jan Dennekamp, jij bent vaak in Oekraine.	6.7
90	Demonstraties, die zie je niet vaak in Oekraine in deze tijd?	23.2
92	Een land in tijden van oorlog wil geen verdeeldheid uitstralen.	8.19
95	Waarom een nieuwe premier nodig is en waarom Federov weg moet.	8.63
97	Zagen de ontslagbrief van plaatsvervangend hoofd van de luchtmacht.	10.02
98	Die zei dat het besluit zorgt voor talloze slachtoffers in Oekraïne.	67.01
102	In grote lijnen gaat het om twee verschillende benaderingen.	3.67
104	Federov is een moderne jonge minister zonder militaire achtergrond.	8.88
108	Daar staat een generaal tegenover die opgeleid is in Moskou.	11.33
114	Laten we kijken de reactie van Fedorov die de laan is uitgestuurd.	4.4
115	Forse kritiek en toch een ondermijning van Zelensky.	7.24
121	De president heeft niet voor hem gekozen en wel voor de andere partij.	11.06
122	In de vorige oorlog heeft de generaal zijn strepen verdiend.	4.77
129	Hij vertrouwt erop dat hij ook kan waarmaken wat hij heeft beloofd.	4.47
131	Die heeft een reputatie dat hij met iedereen ruzie maakte.	6.8
133	De lees in de media van Oekraïne dat het establishment zich tegen Federov heeft gekeerd.	33.65
135	Mensen die veel geld hebben verdiend aan deze oorlog voelden zich bedreigd.	50.71
136	En je leest ook het argument dat Zelensky niet houdt van populaire mensen om hem heen.	46.25
139	Federov was het gezicht geworden van deze nieuwe aanpak.	5.95
141	Vertrekkend defensieminister Fedorov is ondertussen naar buiten toe het gezicht van moderne oorlogsvoering en voor velen dus ook van recente successen geworden.	8.07
144	Dat de snelheid waarmee Federov acteerde wordt minder.	5.7
145	Wat Zelensky wel helpt is dat hij iemand naar voren heeft geschoven het hoofd van de veiligheidsdienst.. Hij weten kritiek te smoren.	41.92
149	Nu de zomervakantie is begonnen gaan duizenden gezinnen op familiebezoek in het buitenland.	44.07
150	Voor sommige jonge meisjes schuilt daarachter gevaar namelijk besnijdenis, ofwel vrouwelijke genitale verminking.	84.39
151	Het gebeurt veel in Afrikaanse landen en dan vooral in Somalië, Soedan, Mali, Egypte en Eritrea.	15.06
152	Het besnijden van meisjes is strafbaar in Nederland ook als het in het buitenland wordt uitgevoerd.	89.17
153	Maar nu steeds meer vrouwen roots hebben in landen waar dit voorkomt, nemen de risico's toe.	51.83
155	Wij waren blij met de cadeautjes, we waren blij met de mooie ketting.. we kregen zakgeld, dus we dachten dat het een meisjesfeestje was.	4.22
156	Lubna Abdul was acht jaar toen ze ritueel werd besneden in Sudan, waar ze opgroeide.	21.32
158	Ik was toen bij de vroedvrouw, niet verdoofd maar wel met kruiden en andere middelen.	7.91
159	En daarna werden wij wel verzorgd via de tante en mama.	5.0
160	Pas toen ze in Nederland kwam, 30 jaar geleden sprak ze er voor het eerst openlijk over met een hulpverlener.	6.12
161	Er kwamen allemaal flashbacks, ik herinner me alles.	3.47
162	Alles, de geur, de foto's, het gezicht van de vrouw en hoe mijn tante me vasthielden.	3.69
163	Nog steeds kan ik niet fietsen, dat is een beetje irritatie.	4.33
164	En tegenwoordig is het zadel heel hard, daar kan ik niet op fietsen.	6.93
165	In Nederland wonen ruim 140.000 vrouwen en meisjes afkomstig uit landen waar meisjesbesnijdenis voorkomt.	79.88
166	Van hen zijn, naar schatting, 43.000 die dit al hebben ondergaan.	12.85
167	Zo'n 29.000 meisjes lopen het risico om in de komende 20 jaar besneden te worden.	90.57
168	En naar schatting 2600 meisjes lopen een direct gevaar.	80.29
169	Door conflicten in Somalië en Sudan is er een toename van vluchtelingen uit landen met de hoogste percentages meisjesbesnijdenissen ter wereld.	89.65
170	Maar het zijn ook meisjes uit families die hier al langer zijn die risico lopen.	11.16
171	Nederland kan en moet meer doen om dit te voorkomen zegt onderzoeker Anne-Marie Middelburg.	52.77
172	In het vorige regeerakkoord van Rutte IV stond dat de aanpak tekortschiet.	45.11
173	Zeker ten aanzien van de bescherming en de preventie.	4.09
174	En dat we nu weer twee zomers verder zijn waarin er zeker meisjes, niet alleen risico liepen, maar ook daadwerkelijk besneden zijn.	4.4
175	En dat Nederland wel echt, ook vanuit internationaal rechten de Istanbul-conventie, de verplichting heeft om meisjes te beschermen.	73.63
176	Meestal wordt het zichtbare knopje van de clitoris verwijderd, dat is type 1.	82.82
177	Daarnaast komt het ook vaak voor dat de binnenste en soms ook de buitenste vulvalippen worden verwijderd.	46.15
178	En soms zelfs, en dat is bij type 3, worden die vervolgens aan elkaar gehecht.	4.52
179	GGD-verpleegkundige Marjolein van Essen ziet de gevolgen dagelijks in haar spreekuur voor besneden vrouwen in onder meer asielzoekerscentra.	31.2
180	Ook alle jaren na de besnijdenis, als de fysieke wonden geheeld zijn- dan kan het zo zijn dat ze niet in staat zijn om te fietsen.	32.21
181	Dat de toiletgang, als ze moeten plassen, heel lang duurt, dat gaat druppelsgewijs.	49.89
182	Daardoor kan de blaas lang niet altijd goed gelegd worden en heb je ook weer veel kans op infecties.	22.56
184	In Sudan en ook in andere landen gebeurt dit vanuit de overtuiging dat het de maagdelijkheid beschermt en huwelijkskansen van een meisje vergroot.	78.37
187	Ook als je zo goed gestudeerd hebt, maar het is puur cultuur, dan moet je meedoen.	4.41
189	In opdracht van de Nederlandse overheid onderzocht Van Middelburg- hoe Nederland meisjes beter kan beschermen.	29.35
191	Er zijn eigenlijk geen preventieve instrumenten die je in kan zetten om een meisje te beschermen.	25.91
192	Wat in het Verenigd Koninkrijk bijvoorbeeld wel kan. Als er signalen zijn dat een meisje in het buitenland mogelijk besneden zal worden dan kan in het Verenigd Koninkrijk een familierechter een beschermingsbevel opleggen.	56.64
193	Per situatie wordt dan bekeken wat er nodig is om het meisje te beschermen.	4.88
194	Dat kan zijn een uitreisverbod, het inleveren van het paspoort of een contactverbod met personen die als risicovol zijn geïdentificeerd.	25.58
195	Als het beschermingsbevel wordt overtreden dan is dat strafbaar tot vijf jaar cel.	27.02
196	Zo'n beschermingsbevel is er ook om bijvoorbeeld gedwongen huwelijken tegen te gaan.	10.9
198	Uit de evaluaties die zijn geweest in het Verenigd Koninkrijk blijkt dat in meer dan 9 van de 10 gevallen, de mogelijke plegers dus degenen die het besnijdenis wilden uitvoeren of het gedwongen huwelijk aan het plannen waren dat zij bang zijn voor die vijf jaar gevangenisstraf.	13.86
200	Een kind is niet voor jou alleen, als je moeder bent daar.	30.58
202	Dus het beslist altijd oma daar over meisjesbesnijdenis.	16.64
204	Op vakantie in Sudan was ze doodsbang dat haar dochters toch besneden zouden worden.	24.54
206	Ze douchte bij mij, ging naar de wc bij mij, dus ik liet haar niet los.	9.03
209	Dan zou ze meegenomen kunnen worden naar de vroedvrouw in het dorp en besneden worden?	19.51
212	Zonder dat jij het toestemming zou geven voor je eigen dochter?	8.08
215	Ja, dat kan. Lubna zet zich nu in als ervaringstestkundige, als zogenaamde sleutelpersoon.	8.95
216	Lubna zet zich nu in als ervaringstestkundige, als zogenaamde sleutelpersoon.	8.05
217	Ze organiseert huiskamergesprekken en probeert door te dringen tot vrouwen.	17.06
219	Omdat het heel anders binnenkomt of ik het vraag of Lubna vraagt het.	4.66
220	En dat heeft gewoon met die culturele aansluiting te maken en het recht van spreken, denk ik ook.	4.05
221	Dat ik als Nederlander iets ga zeggen over hun cultuur dat komt natuurlijk heel anders binnen dan wanneer Lubna het vanuit haar eigen cultuur mag doen.	5.87
222	Ondanks alles neemt Lubna het haar Sudanese familie niet kwalijk.	9.76
225	Ik ben de Nederlandse tante die voorlichting komt geven over meisjesbestijdenis Ik ben de Nederlandse tante die voorlichting komt geven over meisjesbesnijdenis of over seksuele dingen voor de neefjes en neefjes, ja.	18.69
226	Het Ministerie van Justitie en Veiligheid laat weten dat ze begin volgend jaar besluiten of een beschermingsbevel zoals in Groot-Brittanie ook hier wordt ingevoerd.	31.47
227	In 2008 werd-ie al vaag gefotografeerd hoog in een boom diep in de jungle van de Democratische Republiek Congo.	7.16
228	Een aap die kenners nog nooit eerder hadden gezien.	26.95
229	Pas tien jaar later werd-ie weer vastgelegd en groeide het vermoeden dat het om een onbekende apensoort zou gaan.	11.73
231	Nu is het wetenschappers opnieuw gelukt de likweli te vinden en na genetisch onderzoek vast te stellen dat het echt om een nieuwe soort gaat.	83.06
232	Nu worden elk jaar duizenden dieren ontdekt maar een nieuwe primaat is heel zeldzaam.	90.82
234	Hij werd meegevraagd met het expeditieteam van Junior Amboko.	5.77
235	Ze vinden de bijzondere aapjes diep in het regenwoud in het oosten van Congo.	64.36
236	Behalve foto's verzamelen de onderzoekers ook genetisch materiaal.	49.94
237	Na jarenlang onderzoek blijkt de aap inderdaad een niet eerder ontdekte soort.	51.48
238	Het is weliswaar anders dan het Congolese regenwoud maar ook hier in de Scheveningse duinen valt van alles te ontdekken.	6.0
239	Bioloog Jan Wieringa houdt met student Thomas een eigen expeditie.	10.88
241	En typische soort voor duingebieden, stuifzanden, heidevelden eventueel.	17.48
244	Alles wat nog niet eerder beschreven is, kun je ook nooit beschermen.	3.81
245	Dus alleen al voor het beschermingspunt is het belangrijk dat het in ieder geval bekend is.	4.06
246	Dat het een naam heeft, dat het in de boeken staat.	4.51
247	Hoe bijzonder is het nou, die likweli-aap Dat er een nieuwe aap wordt ontdekt?	6.36
249	Dat is de laatste decennia maar een paar keer gebeurd.	9.85
250	En dat is eigenlijk wel groot nieuws want we denken dat grote zoogdieren toch allemaal wel bekend zijn maar dat is dan toch niet zo.	11.11
251	Dat kan gebeuren omdat een soort 'n klein verspreidingsgebiedje heeft.	13.69
252	En dan zit hij alleen maar in een klein stukje bos.	3.78
253	En als daar dan nooit een bioloog doorheen is gelopen en heeft gezien dat het een gekke aap is dan is hij dus onbekend gebleven.	14.99
254	Je denkt op een gegeven moment dat we de planeet wel kennen en dat alle soorten wel ontdekt zijn, toch?	10.05
256	Er zijn iets meer dan een miljoen soorten beschreven op aarde en we denken dat er acht Recent zeiden ze dat het er tien tot twintig miljoen zouden kunnen zijn.	13.57
257	Dus dat betekent dat sowieso het gros van alle soorten op aarde nog onbekend is.	4.62
258	Tussen 2015 en 2020 beschreven onderzoekers gemiddeld meer dan 16.000 nieuwe soorten per jaar.	25.1
259	2020 was het absolute recordjaar, met ruim 17.000 nieuwe soorten.	30.23
261	15 procent van alle diersoorten die we nu kennen is pas in de afgelopen twintig jaar ontdekt.	89.45
263	Vrijwel zeker zal er veel nieuw onderzoek aan deze aap gedaan gaan worden.	5.29
264	En er zullen beschermingsmaatregelen getroffen moeten worden.	4.07
265	Want als deze aap maar zo'n klein verspreidingsgebied heeft kan die zomaar verdwijnen.	12.62
266	En dat er een primaat van de aarde verdwijnt, dat kan toch niet zomaar?	11.52
270	Dat blijkt wel als de middag een onverwachte wending neemt.	3.65
272	Want ik denk dat we hier een meeldauwlieveheersbeestje hebben.	4.01
273	En dat is nou juist een soort waar we aan gaan onderzoeken of dat niet stiekem twee soorten zijn.	4.37
274	Dus, dit is misschien wel zo'n nieuwe soort voor de wetenschap.	4.64